| |
nvqyjL
BfrqI eynf axjfixaF nvF nF vI nhIN ik
nvIn BfrqI kih skIey----sudfgr
brfV lMzy
|
siqkfr Xog sMpfdk jI,
gwlF
ivwcoN gwl hY qurdI,
ijEN lgrF ivwcoN klIaF [[[.
gwl hY,
axgOlLy ipMz rozy df axgOilLaf mohx
isMG kvIsLr aqy nvIn BfrqI. sMqoK
isMG isznI jI vwloN nvqyj BfrqI dI ilKq
mohx isMG kvIsLr ipMz rozy `qy apxI itwpxI `c
vrqy hvfly qoN hI BfvyN ilKq ivwc hfjLr-nfjLr
isPqF df igafn ho jFdf hY. pr
nvqyj BfrqI qF aTvIN klfs ivwc
pVHdf hI pMjfbI dy priswD prcy, pRIqlVI `c
apxI CpI kivqf rfhIN 1954 ivwc pfrKU pMjfbI
pfTkF dy njLrIN pY igaf sI qy mylf luwt ky lY
igaf sI. Auh mihMdrf kflj pitaflf `c pVHn qy
gurU nfnk Kflsf kflj (guwjHrFvflLf) luiDafxf
ivwc pVHfAux vyly, BfsLf ivBfg pMjfb pitaflf
ivwc nOkrI krdy smyN aqy ipwCoN knyzf af
XUnIvristI ivwc pVHdf qy bfad ivwc vI kivwqf
rfhIN pfTkF nfl juiVaf irhf. so nvqyjL
BfrqI eynf axjfixaF nvF nF vI nhIN ik
nvIn BfrqI kih skIey.
pMj ku sfl pihlF ienHF
dohF BrfvF ny pMjfbI kivqf dI ikqfb nhIN,
sgoN iewk gRMQ Cpvfieaf. Aus dI dys ivdysL dy
pyprF ivwc BrpUr crcf vI hoeI. BfrqI dy Aus
Coty Brf df nF ajmyr rozy hY, jo pMjfbI dIaF
sfrIaF ilKx ivDfvF ivwc sPlqf nflL afpxf
Xogdfn pfAux ipwCoN hux aMgRyjLI lyKkF `c
apxy nfvlF zrfimaF rfhIN jfixaF jFdf hY.
ieMnHF dy ipqf dI smuwcI aOlfd, iksy nf iksy
iksm dI klfkfrI dy svfmI hox kfrn gOlxXog hn.
ieh sfry ies axgOlLy ipMz rozy dI pYdfiesL hn.
ijs ipMz df mohx isMG kvIsLr sI. ijs dy gfey,
rfxI qoN BIK mMgfa ky, nI qYN kI kIqf
qkdIry? vrgy anyk rIkfrz ajy vI pMjfb
dI iPjLf `c gUMjLdy hn.
ies axgOlLy ipMz dI gwl
krdy asIN BfrqI ajLfdI ivwc iewk aihm BUimkf
inBfAux vfly, jYqo akflI morcy ivwc, ijs jwQy
AuWqy golI cwlI dI vI gwl krdy hF. Aus jwQy
dy awgy lwigaf, apxI ncdI cInI GoVI `qy
ciVHaf, jwQydfr swucf isMG ies ipMz rozy df
hI invfsI sI. ijs df nF, pMzq jvfhr lfl nihrU
ny mfx nflL afpxI izskvrI afPL
ieMzIaf pusqk ivwc idwqY. Aus nMU jYqo
morcy `c swB qoN vwD ds sfl kYd hoeI sI. aqy
iesy morcy smyN aMgRyj dI GoVI dy puiVaF `qy
duhwQVI zFg mfrn vflf (jo ipwCoN aMgryjLF dy
puiVaF AuWqy vwjI iswD hoeI) bfbf dwulf isMG
vI iesy ipMz rozy df hI sI. Aus df portryt
aMimRqsr iswK imAUjLIam `c lwgf hoieaf sI.
aqy Aus dy ipqf bUVH isMG ny jyhlL kwtdy smyN
imwtI dy ksoiraF ivwcoN, AuqnF icr aMn afpxy
mUMh ivwc nhIN sI pfieaf, ijMnI dyr ieh BFzy
lohy idaF nflL nhIN sI bdly gey.
mflvf ieiqhfs
sMq ivsfKf isMG aqy sudfgr brfV lMzy dI pusqk
ZfeI sdIaF df hfxI ipMz lMzy (hirgoibMdpur)
`coN ies axgOly ipMz rozy bfry hor ivsQfr
ivwc jfxkfrI prfpq kIqI jf skdI hY.
nvqyj BfrqI ny afpxy lyK
ivwc surqfl sMgIq sLkqI dI qfsIr
dwsI aY ik jdoN mohx isMG dI kvIsLrI vflI
jLbfn bMd hoeI grm hvfvF vI ies
ipMz dI Drq qoN hI cl peIaF sn, BfrqI dI
murfd ies ipMz dI DrqI dy jfey sMq jrnYl isMG
iBMzrF vfilaF dI agvfeI qoN hY, lihr dy TIk
jF glq hox qoN hrigjL nhIN.
gwl ivcfrn vflI ieh vI
gOlLxXog hY ik gOlyL jfx vfly muwdy, lok qy
QfvF nMU axgOilaf kihxf hI ieMnHF nMU gOlxXog
bxfAuNdY.
gwlF
ivwcoN gwl hY qurdI,
ijEN lgrF ivwcoN klIaF.
eyhI klIaF Puwl bx jFdy,
qy PuwlF ivwcoN PlLIaF.
-sudfgr brfV lMzy (5 agsq
2006)
|
| |
mflvy dy Buly ivsry
iviKafq kvIsLr mohn isMG rozy bfry ivsQfr aqy
zuMGfeI nfl jfxkfrI dyx leI DMnvfd--
pRo[pRIqm isMG gryvfl
|
Nnvqyj BfrqI jI,
mflvy dy Buly ivsry
iviKafq kvIsLr mohn isMG rozy bfry ivsQfr aqy
zuMGfeI nfl jfxkfrI dyx leI DMnvfd. kudrqI,
kuJ idn pihlF mn ivc iKLafl afieaf ik aYny
mkbUl, blik kvIsLrI dy mujwsmy, mohn isMG df
ijLkr ikEN nhIN ho irhf.
bcpn ivc ipMz dy qkRIbn
hr gurpurb smy, jF BfrqI jI dy kQn anusfr
mohn isMG hurF dy anMdpur sfihb qoN dmdmf
sfihb qk dy pYNzf dr pYNzf goibMd mfrg df sPr
kvIsLrI vMzidaF qYa krn dOrfn, Aus dy bolF
nUM suxn qy mfxn df mOkf nsIb huMdf irhf.
iek vfrI s[mohn isMG nUM
suxn leI nOvIN jmfqy pVHidaF iek dosq nfl iml
ky ipMz dy jQydfr vloN KLud hI hYzmfstr nUM
gurpurb ivc syvf krn leI CutI dI arjLI dy
idqI. EhnIN idnIN s[DMnf isMG gulsLn dI
kvIsLrI df vI bol bflf ho irhf sI.
kvIsLr mohn isMG rozy df
mflvy dy irdm kvIsLrI nUM smripq
jIvn ijs ivwc mflvf ijAuNdf sI
aqy Aus df kvIsLrI krnf nf ik
isrP ilKxf/joVnf Aus dI ivlwKx sLKLsIaq dy
lKfiek hn.
pRo[pRIqm isMG gryvfl
(5 agsq 2006)
|
| |
isznI
(sMqoK isMG ) sfihb jI ny afpxy sLbdF nUM anMq
ivwc kuwJ ies qrHF iKlfr idwqf hY ik ijnHF dy arQ
hr pfTk afpxI iewCf anusfr isrj skdf hY--ikrpfl
isMG pMunMU
|
siqkfr Xog zfktr rfey jI,
imhrbfn aqy ivwdvfn srdfr
sMqoK isMG jI isznI df pwqr pVHky myry mn ny
anoKf ijhf prBfv prfpq kIqf hY. jfpdf qF ieh
hY ik ies ivwc, bws ijvyN awg aqy pfxI dI
iewk Kyz ijhI KyzI geI hovy. Kyz vI koeI
bwicaF dI Kyz nhIN sgoN sLbdF dy AuilMpIan dI
Kyz. isznI sfihb jI ny afpxy sLbdF nUM anMq
ivwc kuwJ ies qrHF iKlfr idwqf hY ik ijnHF dy
arQ hr pfTk afpxI iewCf anusfr isrj skdf hY.
Gwto Gwt mYN qy jdoN vI AunHF nUM hr dUsry
kon qoN pVHdf hF qF nvIaF prisQqIaF dy aMg
sMg ho KVHdf hF. mYN smJdf hF ienHF sLbdF dI
pOVI lf ky lyKk dy mn dI Qfh qF iksy kI
pfAuxI hY sgoN Auh qy ienHF df iewk Jlkfrf vI
nhIN lY skdf. Kfs krky myrI afpxI qF kuwJ
ieho ijhI hI siQqI hY. kuwJ iesLfry krdf hF:
duijaF dIaF
ilKqF pVH pVH ky eynf Qwk jFdf hF ik KLud
ilKx dI ihMmq ijhI hI nhI bcdI.
Qwk jfxf? kI ieh ilKqF
akfAU hn? mnorQ rihq hn? pfxI ivwc mDfxI hn?
iPr pVHn dI loV hI kI hY? kI ajyhI siQqI ivwc
cwl awgy kih dyxf hI kfPI nhIN huMdf? ies
pwqr ivwc kI ienHF ilKqF dI bhuqfq vwl
iesLfrf hY ik afpxI smrwQf dI sImf vwl? mYN
qF ies soc df DfrnI hF ik jy rcnf cMgI hovy
qF Auh pfTk df kuwJ sMvfr dI vI hY aqy kuwJ
kihx, ilKx leI hulfr dI qy vMgfr dI vI hY.
"iek dU iek cVMdIaF"
vflLI gwl hI ZukdI lwgdI hY. nihlf koeI nhI;
sB dy sB dihly hI idsdy hn.
ieh ivcfr Auprokq ivcfry
sLbd Qwk jfx dy ivprIq sMkyq krdf
hY.
pqf nhI kI kI AuG dIaF
pqflL mfr mfr, jLmIn afsmfn dy klfvy mylL
idqy, iek axgOlLy ijhy ipMz dy kvIsLr dI gwl
kridaF.
gMjI mfsI
slfm anusfr pqf nhIN ies iPkry dy kI
arQ ley jfx? myry mn dI qF kuwJ nf suwJy,
kuwJ nf buwJy vflLI gwl hY.
asl ivwc mohn isMG mflvy
df kvIsLr hY, mogy df hY, roizaF df hY,
anMdpur sfihb df hY, gurU goibMd isMG mfrg df
hY, mfGI df hY, myilaF df hY, gurduafiraF df
hY ijhlLF df hY. jy qF isznI jI ies Kyqr dy
kdI vsnIk rhy hn, iPr qF AunHF df
axgOlLy kvIsLr df isLkvf jfiejL
mMnxF cfhIdf hY. qy jy Auh pMjfb dy iksy hor
ihwsy nflL sbMDq hn, iPr sucyq jF acyq rUp
ivwc ikDry Auh mohn isMG rozy dIaF prfpqIaF
aqy syvfvF nflL by iensfPI qF nhIN kr rhy?
AuWG dIaF pqflL mfr mfr
df mYN kI arQ lvF? vfqfvrn kuwJ hor kihMdf hY
sLbd kuwJ hor boldy hn? ieh cMdrf idl kuwJ
hor inrny leI jFdf hY?
mYN srdfr sMqoK isMG jI
isznI df bhuq hI DMnvfdI hF, ijnHF dy ies
pwqr ny myrI rUh df axUM axUM JMJoV idwqf hY
ik iewQy ieMJ vI ho skdf hY. asl ivwc mYN
nvqyj BfrqI nUM dhfikaF qoN jfxdf hF. myrI
soc AusdI ivwdvqf df pfxI BrdI hY.
afpxI jfxkfrI dy soimaF
qoN jo mYN awj mohn isMG rozy sbMDI jfxdf hF
Auh afpxy smyN df, afpxy ielfky df byjoV
kvIsLr irhf hY. pwly JfVky GrF nUM qurn vfsqy
iqafr mylI Ausdy bolF dI pihlI vMgfr sux ky
KfVy vwl nUM ies qrHF tuwtky pY jFdy sn,
ijvyN BuwKy lok kVfh nUM pYNdy hn. afpxy
sroiqaF dy smuMdr nUM kIl lYx dI AusdI smrwQf
aQfh sI ijs dy anykF ikwsy lok mnF ivwc hfly
vI bhuq hI zUMGy AuWqry hoey hn.
mYN sMqoK isMG jI isznI
df irxI hF ies gwl krky vI, ik AunHF dIaF
itwpxIaF pVHky mYN nvqyj BfrqI dy ies bhuq hI
AuWqm lyK nUM muV piVHaf hY, dovfrf ies nUM
ies dI aqy afpxI rUh qIkr mfixaF hY. ies nflL
myry mn msqk ivwc igafn dI iewk nvIN iKVkI
KuwlHI hY. iesy krky
'BfrqI' leI myry mn ivwc siqkfr
df awj hor Zyr sfrf vfDf hoieaf hY.
isznI jI aqy
ilKfrI df irxI,
ikrpfl isMG pMnUM (julfeI 31, 2006)
|
| |
mYN
kdy vI ieh nhI ikhf ik mksUdpurI hurF ny jo vI
gurmuK isMG bfry iliKaf hY Auh JUT hY--lokF ivWc
aijhy aKOqIaF ivruD jfgrqI pYdf krn leI amlI rUp
ivWc AusfrU kdm putxy nfl hI kuJ suDfr dI afs
kIqI jf skdI hY
--rUp iswDU
|
siqkfrXog
rfey sfihb
ikrpfl
isMG punUM jI aqy puryvfl jI hurF vloN 'gurmuK
isMG dI gurmuKI' dy pRqIkrm ivWc ilKy gey
ivcfr iblkul drusq hn. mYN
kdy vI ieh nhI ikhf ik mksUdpurI hurF ny jo
vI gurmuK isMG bfry iliKaf hY Auh JUT hY.
aKOqI DrmI bMidaF dIaF aijhIaF krqUqF aksr
suxn /pVn nUM imldIaF hn.
mksUdpurI jI dy pihly pwqr nUM pVky
aPsos sI qF isrP ieh ik aijhy iGnOxy ikrdfr
df pfj ikAu nf Kohilaf igaf. mksUdpurI jI
vrgy mhfn icMqk qy ivdvfn iensfn dy ielm ivWc
hox dy bfvjUd vI Auh pfjI iks qrF ajfd GuMmdf
irhf. KYr dUsry pwqr ivWc Ausdy puils duafrf
PVy jfx df pVH ky mn nUM kuWJ qswlI af geI.
puMnUM jI ijs jgfh (XU ey e I) ivWc mYN rihdF
hF ieQy ies qrF dy aKOqI BfeIaF qy bfibaF nUM
afm lok kdy vI nhI bKsLdy. AultIaf
isDIaF hrkqF krn vfilaF keIaF aKOqI DrmI
bMidaF nUM sbk isKfieaf vI jf cuWkf hY. kuJ
Bfrq ivKy ieljLfm lwg cuWky aKOqI bfibaF nUM
ieQyN guru GrF ivWc vVn qwk dI iejLfjq vI nhI
idWqI geI. agr koeI cylf BUpf puils dy hwQy
cV jfvy qF ieQoN dI puils vI AusnUM kdy nhI
bKLsLdI hY. puryvfl jI jd qoN aKoqI bfibaF
nUM nyVy qoN qwikaf hY qd qoN aMnHI sLrDf qF
kI, iblkul sLrDf hI Kqm ho geI jfpdI hY.
dohF
ivdvfnf vloN pRqIkrm leI DMnvfdI hF ikAuik
iblkul iesy qrF dy pRqIkrm dI afs rwKky hI mY
pwqr iliKaf sI qF ik ies axgOly hoey pr bhuq
hI jrUrI ivsLy bfry kuJ ivcfr vtFdry ho skx
jo ik afm sLrDflUaF nUM jfgirq kr skx . pr
iek gwl jrUr khFgf ik jd
vI aijhy aKOqI bfibaF dIaF krqUqF bfry pqf
cwly qF AuhnF ivruD smy isr avfjL AuTfky
Auhnf df BFzf BMnxf bhuq hI jrUrI hY. lokF
ivWc aijhy aKOqIaF ivruD jfgrqI pYdf krn leI
amlI rUp ivWc AusfrU kdm putxy nfl hI kuJ
suDfr dI afs kIqI jf skdI hY .
rUp
isWDU
XU ey eI
|
duijaF
dIaF ilKqF pVH pVH ky eynf Qwk jFdf hF ik KLud
ilKx dI ihMmq ijhI hI nhI bcdI--sMqoK isMG (isznI)
|
zf[ rfey sfihb jIE
ies 'mYijk bfks'
dy skrIn qoN duijaF dIaF ilKqF pVH pVH ky
eynf Qwk jFdf hF ik KLud ilKx dI ihMmq ijhI
hI nhI bcdI. ilKfrI
dlbIr isMG, ikRpfl isMG pMnUM, hrbKLsL isMG,
zf[ pRIqm isMG, zf[ krmjIq isMG, pRo[ sLmsLyr
isMG sMDU, kuldIp isMG bfsI, kyhr sLrIPL, ig[
krnYl isMG; gwl kI kIhdf kIhdf nF lvF?" iek
dU iek cVMdIaF" vflLI gwl hI ZukdI lwgdI
hY. nihlf koeI nhI; sB dy sB dihly hI idsdy
hn. hor qF hor awj iek nvF
hI qy iblkul nvIn iksm df nF sfhmxy afieaf hY,
'mohn isMG kvIsLr rozy' nUM lY ky. gwlF kr
idqIaF, iswK ieiqhfs, gurbfxI, vydF, sLfsLqrF,
rfg, sMgIq, sfihq, kivqf, vfxI afid dIaF; pqf
nhI kI kI AuG dIaF pqflL mfr mfr, jLmIn
afsmfn dy klfvy mylL idqy, iek axgOlLy ijhy
ipMz dy kvIsLr dI gwl kridaF." bVy mIaF
so bVy mIaF, Coty mIaF, suBfn awlfh!" dy
kQn vFg svwrgI s[ mohn isMG kvIsLr jI qF
mYnUM pqf nhI kI sn ikAuNik mY pihlI vfr
AuhnF df nF ies ilKfrI dI klm qoN hI vyiKaf
hY pr ijs KLUbI nflL kvIsLr jI dI sfzy nflL
jfx pCfx krvfeI geI hY Auh iksy sLbdI qfrIPL
qoN bfhrI gwl hY; KLfs krky mY qF AusnUU
sLbdF ivc ibafnxo asmrwQ hF. eynf kuJ jfx lYx
qy iPr Aus nUM dwws skx dI Xogqf vflLy ny
afpxf nF ikMnf afDuink, inwkf qy ingUxf ijhf
ilK Gwiqaf 'nvIn BfrqI' ieh qy ieAuN hI lyKk
dy igafn dy sfhmxy ingUxf ijhf lwgdf hY
nfmDfrI lyKk 'sMq amr isMG nfmDfrI' df klmI
nF 'amr BfrqI'. iehnF dy nfvF qoN myry vrgf
sfDfrn ivakqI afm hI DoKf Kf skdf hY qy iehnF
dohF hI DurMqr ivdvfnF nUM koeI inwkI Aupr
dIaF mfzrn kivqrIaF jF gIqkfr hI smJx dI
gLlqI kr skdf hY.
myrI smJ anusfr ies
ivakqI df nF kuJ ies qrHF df hoxf cfhIdf hY:
pMizq sLRI igafn cMdr jI
igafnI, aYm[ ey[, pI[ aYc[ zI[, sLfsLqrI,
ividaf mfrqMz, sMgIq alMkfr, zI[ ilt[, gurU
kul kFgVI dy mhF aiDafpk, vgYrf.
quhfzy smyq sfry suihrd
sfihqkfrF df pRsMsk qy sLuB icMqk
sMqoK isMG (isznI)
|
| |
'dfhvy
nflL ikhf jf skdf hY ik awj vI hflfq mksUdpurI jI
dy bcpn dy hflfqF qoN koeI bhuqy vwKry nhIN'
-ikrpfl isMG pMnUM-
|
ipafry sMpfdk jI,
ipCly idnIN srdfr hrbKLsL
isMG mksUdpurI horF dIaF do rcnfvF pVHIaF qy
piVHaf gurmuK isMG dI gurmuKI dy
pRqIkrm vjoN rUp iswDU jI df pwqr vI. ienHF
dohF pRqI myrf afpxf pRqIkrm vI Aus idn df
myrI soc dy nflL nflL hI quiraf af irhf hY.
ies pwqr ivwc nF qF iksy
ivakqI ivsLysL dI prsMsf krn df Audys hY aqy
nF hI iksy dI inMidaf. Audys qF kyvl sMKyp
ivwc afpxI soc drsf dyx df hY.
mYnUM sfdIaF, swcIaF aqy
aqI BfvpUrn hox kfrn sMqoK isMG mksUdpurI jI
dIaF rcnfvF cMgIaF lgdIaF hn. myrI afpxI Aumr
dy lwgpwg pOxI sdI dy anuBv vI sfDU, sMqF,
pfTIaF, BfeIaF pRqI mksUdpurI jI dy smfnFnqr
hI hn. bwicaF nUM swc muwc hI ienHF kolLoN
sMBlL ky rihxf cfhIdf hY, sMBflL ky rwKxf
cfhIdf hY. Kfs krky suMdr srUp vflLy bwicaF
bwcIaF nUM.
rUp iswDU jI ieh dfhvy
nflL ikhf jf skdf hY ik awj vI hflfq
mksUdpurI jI dy bcpn dy hflfqF qoN koeI bhuqy
vwKry nhIN hF AunHF nflLoN hor bury ho skdy
hn. aqy ieh hr iKwqy ivwc hn qy lwg pwg hr
Dfrmk asQfn ivwc hn. ies rog qoN mukq qF sfzf
sB qoN pfvn pivwqr aMimRqsr df kMplYks vI
nhIN rih sikaf. afs kIqI jFdI hY ik afp jI df
AulFBf qF mksUdpurI jI dy dUsry lyK ny hI dUr
kr idwqf hovygf. myrI bynqI qF ieqnI ku hY
kyvl ik jo kuwJ kr dyx dI afs qusIN Aus vylLy
mksUdpurI jI qoN rwKI sI, Auh hux qusIN hI
pUrI kr vyKo. jy bhuqy nhIN qF sO ivwcoN
niVHwnvyN aKOqI kfm, kroD, loB, moh, hMkfr
qoN mukq DrmI, sgoN Aulty ienHF rogF ivwc afp
glL glL qIkr Psy hoey hn. ijnHF dIaF krqUqF
qoN sfzy bwcy bwcIaF dy mfnisk smqol ivgV jfx
dI sdf hI pUrI sMBfvnf bxI rihMdI hY. ieh gwl
kyvl mYN hI nhIN kihMdf sgoN awj dy mIzIey df
hr bol, hr pMnF kihMdf hY qy kUk kUk ky
kihMdf hY.
-ikrpfl isMG pMnUM
|
| |
hrbKLsL
muksUdpurI aqy rUp iswDU dy sMdrB ivc BuipdMr
puryvfl ilKdy hn
|
rUp
iswDU aqy ienHF vrgy horF dI BfeIaF bfbq
sLrDf smJ afAuNdI hY. ieh BfeI jo pMjfh sfl
pihlF sn awj vI Ausy qrF dy hn. ienHF df
ikrdfr aqy socx ZMg nhIN bdilaf. ijhVf bMdf
bhuq hI QoVf piVHaf hovy aqy gurbfxI/gurUaF
vfry bhuq mfmUlI jfxkfrI rwKdf hovy Auh
gurdvfry df BfeI bx bihMdf. jo jo ienHF
BfeIaF ny guwl iKlfry hn, AunHF nUM smJx leI
bohÜ ivcoN QoVy hI dfxy bhuq hn.
1)
sLurU rxjIq vIklI 28 jUn 06 dy aMk ivc
CpI qfjLI Kbr nfl krdf hF:-
sfbkf
grMQI smyq cfr hornf Auwqy kbUqrbfjLI aqy
blfqkfrI dy dosL grMQI sqfrF virHaF dI bflVI
nUM lY ky Prfr
rUp
nUM ieh Kbr jrUr pVHnI cfhIdI hY.
2)
hflIN kuJ sfl pihlF iewk BfeI qy iewk kMjrI
nUM jLbrdsqI puwTy pisAuN brqx dy dI kosLsL
krn df mukdwmf bixaf sI. ieh BfeI nOtIgm ivc
rihMdf sI qy afpxy afpnUM sMq iBMzrFvfly df
bMdf dsdf huMdf sI. adflq ivc Auhny afpxf
dosL mMn ilaf sI qy AuhnUM 6 sfl kYd dI sjLf
hoeI sI. ies gwl df qF ilKfrI dy aYzItr nUM
vI pqf hY.
3)
lMzn dy iek gurdvfry vI iewdF dI QoVI Aumr dy
muMzy nfl hrkq krdf sLrDflUaF ny ruwJf hoieaf
jf PiVaf sI.
4)
zrbI c gurdvfry lwgf BfeI do iekwTIaF qImINaF
kwZ ky lY igaf.
5)
ieh Kbr vI lMzn dy iewk ielfky sloh dI hY
iewQy iewk sLrDflU Gr ivc rihMdf gRMQI
sLrDflUaF dI CotI jyhI bwcI nfl puTIaF hrkqF
krdf PiVaf sI qy hux jyhl dI hvf Kf irhf.
ieho
jyhy kMm BfeI hI nhIN krdy. hor lok vI krdy
hn. prsYnt AuhI huMdI af. BfeIaF qy ies leI
vwD dosL hY ik Auh Drm dy prcfrk qy numfieMdy
huMdy af.
pr
AunHF qy aMnHI sLrDf ikAuN rwKI jfvy. asl
dosLI ieh sLrDflU hI hn. ijnHf kr ky ieh BfeI
mMn afeIaF krdy hn.
ieh qF mMnxf pvygf hI ik ieh sB kuJ kudrqI hY
pr ienHF sfDf, sMqf aqy BfeIaF pRqI aMnHI
sLrDf ikAuN rwKI jf rhI hY? ikAuN ienHF
bdmfsLf nUM dyvqy bxf ky pyÈ kIqf jf irhf?
rUp
nUM cfhIdf ik Auh ieMglYNz ivc rihMdy bMidaF
qoN ienHF gwlF bfry afp pVqfl kr lvy.
BuipMdr
puryvfl
|
| |
svY-jIvnI
sbMDI hrbKsL mksUdpurI df spsLtIkrx--'mYN
afpxy ilKy hr sLbd nfl KVf hF'
|
ipafry rfey sfihb,
'gurmuK isG dI gurmuKI'
koeI vKrf lyK nhIN hY. ieh myrI svY-jIvnI df
iewk kFz hY. ies dy sMDrBF nUM smJx leI myrI
pUrI jIvnI pVHnI peygI ijsdy 225 sPy mYN ilK
cwuikaf hF qy bfkI ilK irhf hF. ies
ivc kuJ vI ajyhf nhIN ijhVf hoieaf bIiqaf nf
hovy. ies dI hor ivafiKaf leI mYN iesy gurmuK
isMG nfl sMbMDq hor ihwsf Byj irhf hF. iehnUM
pVH ky 'rUp' hurF nUM vI sfrI gwl smJ af
jfvygI. Pyr vI jy kuJ hor kihx dI loV peI qF
iewk vKrf lyK ies msly sMbMDI ilK idaFgf. rUp
hurF nUM hfl dI GVI ieMnI hI bynqI krdf hF ik
DIrj rwKx. ijhVI AunHF myry bfry sLrDf jLfhr
kIqI hY. AusnUM muwK rwK ky mYN XkIn
duafAuNdf hF ik mYN afpxy ilKy hr sLbd nfl
KVf hF. AunHF dI pUrI qswlI avsL krvfvFgf.
hrbKsL mksUdpurI, zrbI,
XU[ky[
(29 jUn 2006)
|
| |
igafnI gurmuK isMG dI
gurmuKI ---lyKk jI ies rcnf qoN nvIN pIhVI nUM kI
sMdysL dyx df Xqn kIqf hY
--rUp isWDU (XU[ey[)--
|
"gurU goibMd
isMG jI dI mhfn rcnf "bicqR nftk",
:Bgq rivdfs jI df bygLm purf", "isK
lihr dI smfijk qy ieqhfisk ivsLysLqf",
"mnU ismrqI kdoN aqy iksny ilKI"
aqy "idvflI iksdI" vrgy Auc drjy dy
lyKF dy lyKk vloN "igafnI gurmuK isMG dI
gurmuKI " pVky bVf ajIb mihsUs hoieaf hY.
mksUdpurI jI ny ies svY-kQnI ivWc ipMz sUMZ
dI jmIn ivWc bxy rfmgVIaF dy gurduafry df
hvflf idWqf hY . ies swc bIqI df smf vI lyKk
df bcpn kfl hY jF ieMJ kih lvo ik cflI pMjfh
viraF qoN vI vwD purfxI dfsqF hY. ies
mhfn icMqk dI klm ny ies swc nUM krIbN pMjfh
sfl bfd hI pfTkF dy rUbrU krn dI ikAu suJI?
ieh lyK nf qF ivaMgmeI hY, nf hI Aus pfjI dy
suDfr jF sjLf df smfn hY, nf hI koeI ivsLys
Dfrimk sMdysL hY aqy nf hI Dfrimk pWK qoN
iksy vI qrF AusfrU rcnf Bfsdf hY.
ieh rcnf gurduafiraF ivWc syvf kr rhyy
gurmuKF dy pRqI iek sLwk df bIj jrUr hY.
afpxy gurUGrF dy syvfdfrF dy cirqR qy iek
svflIaf insLfn jrUr hY. bysLwk
sfry syvfdfr hI Aukq rcnf vfly gurmuK isMG
vrgy nhI huMdy pr aijhy iGnfAuxy purfxy swc
nUM ajoky smy ivwc pfTkF dy sfhmxy rwKxf
Dfrimk pwK qoN ZfrU sfibq ho skdf hY. iek gwl
qF iblkul vI smJ nhI afeI ik ies ienklfbI
lyKk jI ny ies swc nUM eynI dyr ikvyN brdfsLq
kIqf hY. kI gurmuK isMG dy cirqR
qoN jfxU huMidaF hoieaF vI Aus dy iKlfP koeI
avfj nf AuTfAuxf vI PrjL qoN mUh moVnf nhI hY?
gurmuK isMG vloN bxfey gey toilaF nUM suhxy
qy kusuhixaF dI ksvwtI qy qolky aqy suhxy
lVky nUM pwtF ivWc ibTfky Ausdf mUMh cuMmx
qoN jfxU krvfky lyKk ny gurmuK isMG dy ijs
qrF dy cirqR vl iesLfrf kIqf hY Auh hr pfTk
smJ skdf hY. lyKk jI ieh qF
koeI gwl nf hoeI. rwb
jfxy Auh gurmuK isMG hux ijAuNdf vI hY jF nhI,
qusI eynI dyr cup DfrI ikAuN bYTy rhy. jdoN
ieh svY-kQnI pV irhf sF qF ieMj lwgdf sI ik
agly pYry ivWc mksUdpurI jI jrUr ilKxgy ik
iks qrF AuhnF ny Aus pfjI df pfj Kohl ky lokF
nUM jfigRq kIqf. pr aijhf nhI hoieaf. hF, Aus
pfjI qoN bcx df iek Aupf jrUr sfhmxy afieaf
hY. ieh PfrmUlf hY Aus muslmfn arFeI vflf
PfrmUlf " nfeI dy jfky vfl ktfky Gon mon
ho jf". "vfh jI vfh" nf rhygf
bFs qy nf vjygI bFsurI. lyKk jI ies rcnf qoN
nvIN pIhVI nUM kI sMdysL dyx df Xqn kIqf hY,
arFeI vflf PfrmUlf jF swc nUM pMjfh sflF qwk
lukfeI rwKx vflI jugqI.
ieh rcnf hor bysLwk kuJ vI nf kry pr sfzy
gurUGrF dy syvfdfrF dy cirqRF vl sLwk qF jrUr
pYdf krygI. Drm suDfr jF smfj suDfr ihq agr
kuJ krnf hY qF vfsqivk rUp ivWc krnf hY isrP
iKaflI jF lPjLI pulfAu nfl suDfr nhI ho skdf.
gurmuK isMG vrigaF nUM ijAudy jI Ausy vkq
suDfrnf pvygf pMjfh sfl bfd itpxIaF krky nhI.
mksUdpurI jI dIaF ilKqF
df dIvfnf hF, ivcfrF df kfiel hF aqy sLYlI
qoN pRBfivq hF iesy leI AuhnF dI klm qoN ies
qrF dI rcnf idl qy JrIt ijhI mfr geI. mY
pihly kdy vI iksy dI rcnf dy sbMD ivWc kuJ
nhI iliKaf pr kI krF mksUdpurI jI hurF df
rIJvFn pfTk hox dy nfqy cup vI nhI rih sikaf.
rUp isWDU (XU ey)
(27 jUn 2006)
|
| |
pMjfb
dI koiel bIbI suirMdr kOr dy byvkqy clfxf qy
pMjfbI sfihq sBf iskfgo dI hMgfmI mIitMg--do
imMnt df mOn
|
isLkfgo (ieMdrmohn isMG):
mYN jfxf rb dy kol dI gfiekf pMjfb dI koiel
bIbI suirMdr kOr dy byvkqy clfxf qy pMjfbI
sfihq sBf iskfgo dI hMgfmI mIitMg pRDfn pRisD
gjlgo s: tihl isMG susfnf dI pRDfngI hyT iek
sog meI mIitMg iswK tIvI dy stUzIAU ivc hoeI
ijs ivc srvsRI tihl isMG susfnf, ieMdrmohn
isMG pRozIAUsr iswK tI, zf: hrijMdr isMG KYrf,
jY rfm isMG kfhloN, jwsI sMDU, gurmuK isMG
Bulr, bfb sMDU, hrijMdr isMG sMDU, BuipMdr
isMG ibMdrf, hYpI isMG, jiqMdr isMG,
nirMdrpfl isMG mrvfhf,afid sLfml hoey. sBf dy
afey hoey sfry hI mYNbrF ny do
imMt df mOn rK ik vfihgurU agy ardfs kIqI ik
smucy pMjfbI BfeIcfry nMU pey ies Gfty nMU
brdfsLq krn df aqy prIvfr nMu Bfxf mnx df bl
bKsLy. ies sogmeI mIitMg ivc
ieh vI PYslf kIqf igaf ik jldI iek suirMdr
kOr dI Xfd ivc isLkfgo ivc iek vzf smfgm
krvfieaf jfvygf aqy AnHF dI Xfd ivc iek
aYvfrz vI sLurU kIqf jfvygf. sBf dy pRDfn
tihl isMG ny ikhf ik bIbI suirMdr kOr dI mOq
nfl pMjfbI siBafcfr dy iek Xug df aMq ho igaf
hY aqy pMjfbI siBafcfr nMU nf pUiraf jf skx
vflf Gftf dsidaF ikhf ik AunHF dy pirvfr vloN
AusdI afKrI KfihsL nMU nf pUrf krn sgoN smucy
pMjfbI BfeIcfry nMU vFiJaF krn qy aPsos vI
jfhr kIqf. pMjfbI sfihq sBf isLkfgo dI mfisk
mIitMg pihly aYqvfr nMU iswK tIvI dy dPqr ivc
hMudI hY bfry hor jfxkfrI leI eImyl kro punjabisahitsabha@yahoo.com
(23 jUn 2006)
|
| |
suirMdr
kOr bfry quhfzf lyK iqMn pIVHIaF dI nfnI sI
Auh! piVHaf. bhuq vDIaf lwigaf.
qusIN swcmuwc hI pMjfb dI hrmn ipafrI gfiekf dI
rUh nUM pfTkF dy mnF ivc snmuwK kr idwqf.---dljIq
isMG, aYzimMtn, knyzf
|
ipafry dlbIr isMG jI,
ilKfrI[kfm/aOrg ivc
suirMdr kOr bfry quhfzf lyK iqMn
pIVHIaF dI nfnI sI Auh! piVHaf. bhuq
vDIaf lwigaf. qusIN swcmuwc hI pMjfb dI hrmn
ipafrI gfiekf dI rUh nUM pfTkF dy mnF ivc
snmuwK kr idwqf. gfiekf dy gIqF dy bolF dIaF
surF iPr kMnF ivc gUMjIaF aqy Aus dy ichry dy
hfv-Bfv pRqwK idKfeI idwqy. lyK suirMdr kOr
dy smuwcy pRsLMskF vwloN idlI sLrDFlI dI
qrjmfnI krdf hY. lyK pVH ky sfzy afpxy mnF
nUM vI sLFqI imlI. suirMdr kOr gfiekf dI
mfxBrpUr Xfd pMjfbIaF dy mnF ivc sdf bxI
rhygI. suirMdr kOr gfiekI dy ipV ivc sfPL-suQrI
gfiekI dI hmysLf almbrdfr rhygI.
mYnUM Xfd hY ik suirMdr
kOr jI iek vfr imwlvuwzjL klcrl sosfietI afPL
irtfierz aYNz sYmI-irtfierz aYyzimMtn, knyzf
dy Bvn ivc afey sn. AunHF ny bjLurgF dI
sosfietI ivc afpxy vwzy-Coty BrfvF dy GrylU-ivhVy
ivc bYTx df mfx mihsUs kIqf sI. AuprMq AunHF
ny sihj avsQf ivc pMjfbI swiBafcfr nUM smrpq
gIq afpxI surIlI afvfjL ivc gf ky suxfey.
sfnUM bhuq mfx mihsUs hoieaf sI ik ikwzI vwzI
hsqI ny sfnUM aYnf mfx bKisLaf hY! mYN vI
afpxI bjLurg sosfietI vwloN pMjfbIaF dy idlF
ivc vwsx vflI gfiekf nUM sLrDf dy Puwl ByNt
krdf hF.
dljIq isMG, aYzimMtn,
knyzf
(22 jUn 2006)
|
| |
sfry
lyKkF dI myhnq sdkf 'ilKfrI' aj aWvl nMbr qy hY----zf:
blvMq isMG iswDU, pitaflf
|
mfnXog aYzItr sfihb,
'ilKfrI' dIaF KUbsUrq
rcnFvF leI bhuq bhuq DMnvfd.
bfkI pfTk vI myry nfl
sihmq hoxgy ik quhfzI aqy sfry lyKkF dI myhnq
sdkf 'ilKfrI' aj aWvl nMbr qy hY.
mYN sB nUM bynqI krdf hF ik afpF rlky ies nMU
hor agy iljfxf hY.
kuldIp nIlm dIaF dovyN
rcnfvF bhuq vDIaf hn, pr kuJ awKr soD mMgdy
hn (aflocnf leI hwQ bMn ky mfPI).
BuipMdr isMG swgU (XU ky)
dIaF kivqfvF , ivsLysL krky 'pwQr dI awK'
bhuq aCIaF hn. hr vfr dI qrFH dlvIr kOr dIaF
kivqfvF 'dgf qy drdF dy irsLqy' bhuq aCIaF hn.
pRo: pIRqm gryvfl dI
icwTI ivc pfiksqfnI mihmfn dy bol 'qusIN vI
pMjfbI, mYN vI pMjfbI' idl nMU CUh gey.
DMnvfd sihq,
ilKfrI df iek pRsLMsk,
zf: blvMq isMG iswDU,
pitaflf. (21 jUn 2006)
|
| |
'jnmyjf jI ny
myry lyK nUM Eprf Eprf hI piVHaf hY. AunHF ny
ies dI rUh qIkr phuMcx df Xqn nhIN kIqf.'--'pMjfbI
kMipAUtr df BivwK pMjfbI XUnIkoz PONtF ivwc
hI hY'.--ikrpfl isMG pMnUM
|
pfTk jI,
pMjfbI XUnIkoz PONtF dI
jfxkfrI sbMDI ilKfrI ivwc
myrf lyK Cipaf hY.
(mYN iewQy pUry lyK ivwc hI jfx buwJ ky
pMjfbI aqy gurmuKI
sLbdF nUM sm arQy vjoN ilaf hY.) ijs dy sbMD
ivwc jnmyjf jI df pwqr mYnUM inwjI qOr qy vI
afieaf hY qy ilKfrI ivwc
vI Cipaf hY. ies ivwc sB qoN pihlF qF jnmyjf
jI df DMnvfd kIqf hI bxdf hY. ikAuNik AunHF
ny myry lyK nUM nflL piVHaf hY, Aus sbMDI
soicaf hY aqy afpxy vzmuwly ivcfrF qoN jfxUM
krvfieaf hY. dUsry nMbr AuWqy jy socIey qF
ieh dovyN hI ilKqF afpxy afp ivwc lwg pwg
sMpUrn rUp ivwc ienHF dy ilKfrIaF dy ivcfr
pysL krdIaF hn. pfTk afp sUJvfn hn jo dohF
ilKqF dy XQfrQ nUM afpxy afp inKyV skdy hn.
ies leI jOhl sfihb dy pwqr df AuWqr dyx df
koeI mMqv bfkI nhIN rih jFdf. pr[[[
kuwJ sfl pihloN jOhl jI
ny, pMjfbI aqy aMgryjLI dI pMkcUeysLn
iewk hY. sgoN pMjfbI ivwc bhuqI pMkcUeysLn
afeI hI aMgryjLI ivwcoN hY. pMjfbI kMipAUtr
ivwc vI sfnUM aMgryjLI pMkcUeysLn ijvyN iqvyN
hI rwK lYxI cfhIdI hY. myry vwloN
AuTfey gey muwdy AuWqy afpxy ivcfr pysL kIqy
sn ik, jdoN pMjfbI aqy aMgryjLI do vwKo
vwK bolIaF hn aqy ienHF dIaF do vwKo vwKrIaF
ivafkrnF hn, iPr ienHF dI pMkcUeysLn iewk
ikvyN ho skdI hY?
pr ies qrk dy ipwCy asl mMqv ieh sI ik jnmyjf
jI rimMgtn kIa borz dy mudeI hn qy Auh kIa
borz lya afAUt kMipAUtr ivwc pfeIaF hoeIaF
pMkcUeysLn dIaF kIaF nUM hor kfrjF leI vrq df
hY aqy hor mMqv vflLIaF kIaF nUM pMkcUeysLn
leI vrqdf hY. ijs krky iekihry aqy dUhry kot
df hoVy aqy knOVy nflL ivroD KVHf ho jFdf hY.
ies dy pRqIkrm vjoN mYN pwqr
rfhIN ilKfrI ivwc jnmyjf jI nUM svfl kIqf sI
ik pMjfbI dI koeI pMkcUeysLn dws vI dyvo jo
aMgryjLI ivwc nf hovy?
ies df AuWqr awj qIkr vI jnmyjf jI vwloN
ilKfrI dy pfTkF nUM nhIN idwqf
igaf. myry inwjI qOr AuWqy BfsLf ivBfg
pMjfb, pitaflf ivKy puwCx AuWqy jnmyjf
jI ny aqI inmrqf sihq mYnUM ieh jrUr dwisaf
sI ik, ieh nukqf myrf shI sI pr Aus nUM
ilKx df ZMg glq sI. mYN Aus vylLy hI
jnmyjf jI nUM bhurMgI cflF (izplomysI)
df mohrI mMn ilaf sI. Aus vylLy mYN afpxy bYg
ivwc sI zYWk idwlI vfilLaF df ipaf ilKqI rUp
ivwc prmfx pwqr ik, Bfrq dIaF bolIaF
ivwc pMkcUeysLn aMgryjLI ivwcoN afeI hY.
ikvyN idKf skdf sI?
ieh pMjfbI pMkcUeysLn
vflLf svfl jnmyjf jI dy sLbdF ivwc ajy vI
AuWqr dI AuzIk kr irhf hY. iesy lMmI AuzIk dy
muwdy qoN bcx leI mYN AunHF dy pwqr df AuWqr
dyx leI XqnsLIl hoieaf hF ik Gwto Gwt mYnUM
qy AunHF dy pwqr df AuWqr dy dyxf cfhIdf hY.
so hux AunHF vwloN idwqy qrk AuWqy soc ivcfr
kIqI jFdI hY.
josL aqy rosy df
sumyl hY ieh lyK?
myry vwloN iliKaf igaf ieh lyK
ilKfrI dy pfTkF nUM kyvl XUnIkoz
PONtF sbMDI jfxkfrI dyx leI hY. ies ivwc josL
aqy ros idKfAux df rqI Br vI mMqv nhIN hY. pr
iewQy ieh vI swc hY ik iksy vI rcnfkfr dI awK
ikqnI bI qIbr BivwK AuWqy itkI hovy iPr vI
Aus ivwc BUq aqy vrqmfn dy rMg rUp jrUr hI
simlq ho jfieaf krdy hn.
rimMgtn PONtF nflL
rosf? rimMgtn PONtF
ny afpxf bxdf Xogdfn pf idwqf hY. Auh BUq
dIaF siQqIaF nflL myl KFdIaF rhIaF hoxgIaF.
BUq CyqI kIqy afpxf mwilaf ipV KflI nhIN
kiraf krdf. pr ieh hr
smyN df swc hY ik afihsqf afihsqf hr BUq
ieiqhfs dI god ivwc jf sONdf hY qy ipV aMq
nUM vrqmfn jF BivwK dy hwQ hI rihMdf hY.
mYN PonYitk kIa borz df ies leI mudeI hF ik
ieh rimMgtn kIa borz nflLoN vwD qrk pUrn hY.
ik aMgryjI sMsfr Br ivwc CfeI hoeI BfsLf hY.
ik bhuqy pMjfbIaF nUM aMgryjI aqy pMjfbI dohF
nflL smqol bxf ky rwKxf pY irhf hY. rimMgtn
kIa borz vfilLaF dI soc kyvl pMjfb qIkr hI
sImq hY. jdoN ik PonYitk kIa
borz vflLy sMsfr Br dy pMjfbIaF leI socdy hn.
hux pMjfbI dIaF XUnIkoz
PONtF ny qF kIa borz df tYStf hI vwZ idwqf hY.
vrqoN kfr koeI vI kI borz iesqymfl kry Ausdf
XUnIkoz PONt dy vrqfry AuWqy koeI vI asr nhIN
pvygf.
XUnIkoz PONtF dIaF
GftF? pihlI gwl
qF ieh hY ik rcnfkfr nUM hQly muwdy dy XQf
sMBv hr pwK AuWqy ivcfr krnI cfhIdI hY. dUsrI
gwl, iksy ros bs, ijs vwl jnmyjf jI df
iDafn nhIN igaf, Auh ieh hY ik myry lyK ivwc
jo GftF drsfeIaF geIaF hn Auh XUnIkoz PONtF
dIaF nhIN hn sgoN Auh vrqoN kfr dI kMipAUtr
sbMDI sUJ bUJ aqy Aus kolL simEN pCVy
kMipAUtr dy progrfm dIaF GftF hn. jdoN qIkr
ieh dovyN smyN dy hfxI nhIN bx jFdy AudoN qwk
pMjfbI XUnIkoz PONtF df pUrf lfB nhIN ilaf jf
skdf. hF iewk gwl hux
insLcq hY ik pMjfbI dI vrqoN leI bnfAux vflLy
progrfm df hr progrfmr ienHF XUnIkoz PONtF
nUM muwK rwK irhf hY.
kMm kfjI bdl?
ieh bdl qF af cuwikaf hY pr pMjfbI kMipAUtr
dy bhuqy vrqoNkfr ajy ipwCy bYTy hn. awj jo
vI nvF kMipAUtr KrIidaf jf irhf hY jF ijs
vrqoNkfr ivwc vI purfxy kMipAUtr nUM smyN df
hfxI bnfAux dI smrwQf hY Auh ivMzo aYks pI
aqy vrz aYks pI AuWqy af cuwikaf hY. bs ieho
hI pMjfbI XUnIkoz PONtF dI loV hY.
sfnUM itky rihx idE?
myry vwloN ilKy gey lyK ivwc BivwK leI iqafr
rihx leI ikhf igaf hY nF ik Aus ivwc kuwd pYx
leI. ieh swc hY ik nF iksy
ny myry khy AuWqy pMjfbI XUnIkoz PONtF AuWqy
kuwdxf hY aqy nF hI jnmyjf jI dy khy qy iksy
ny rimMgtn PONtF nflL juVy rihxf hY. ieh sfrf
kuwJ krn leI smyN dI loV ny mjbUr krnf hY. jo
agyqf iqafr rhygf Auh suKI rhygf jo pCyqf-ipafr
rhygf Auh duKI rhygf. hF koeI prbMD ikqnf shI
hY ikqnf glq ies sfry df inrnf smyN dy hwQ
hoieaf krdf hY. jo ZukvF hY Auh jIvq rhygf jo
ivroDI hY Auh pCV jfiegf.
iewQy sqluj PONtF
vrqdIaF jFdIaF hn [[[?
jnmyjf dI ieh jfxkfrI isrmwQy AuWqy pr asl
gwl ieh hY ik ies Kyqr ivwc afpxI pUrI rucI
rwKx Kfqr ieh sfrI jfxkfrI myry kolL pihloN
hI hY. ieh sfrf kuwJ ikEN ho irhf hY? ies dy
afpo afpxy kfrn hn. ijvyN
ik sqluj PONtF dy awT ds tfeIp Pys hn jo
aKLbfrF aqy pbilisMg leI ZukvyN hn. AunHF
ny tfeIp krn leI dovyN kIa borzF df prbMD
kIqf hY. Auh kyNdr dIaF suJfeIaF geIaF PONtF
nflL kfPI myl KFdIaF hn. pr
ieh mihMgIaF hn aqy hr iewk dI phuMc ivwc
nhIN hn.
pMjfb dy bhuqy tfeIipst
rimMgtn kIa borz qoN hI afey hn aqy srkfry
drbfry iesy prbMD nflL tYst ley jFdy hn.
pbilisLMg vflLy ies kfbl
hoxy cfhIdy hn ik AunHF kolL iksy vI PONt
ivwc mYtr afvy qy Auh Aus nUM afpxI iewCf dI
PONt ivwc bdl skx, ies leI AunHF nUM PONt
krnvrtr dI loV hY.
DnIrfm cfqirk vYWb PONt
vYWb leI bhuqI ZukvIN hY aqy muPq imlLdI hY
ies leI ies dI vYWb leI vrqoN kIqI jf rhI hY.
afKrI gwl ieh hY ik loV hI kfZ dI mF hY aqy
loV hI iksy cIjL nUM jIvq rwKdI hY.
PONt alwg cIjL hY
qy kIa borz alwg cIjL hY? jnmyjf
jI dI ieh gwl shI hY aqy ies nUM bhuqy jfxdy
hn. pr afskI PONtF vylLy sLbd
PONt aqy kIa borz
smarQy bx gey sn. ikAuNik ienHF dy awKrF dI
bxqr ivwc qy kyvl AuWnIN iewkI df hI sI pr
ienHF dy kozF ivwc jLrUr vwzf Prk sI. asl
ivwc XUnIkoz PONt df afskI PONtF nflLoN vwzf
aMqr hI ieho hY ik AunHF dy kozF df imafrI
krn kr idwqf igaf hY. XUnIkoz ivwc PONt rfvI,
sfb, cfqirk jF gurbfxI koeI vI hovy pr AunHF
ivwc iewk awKr df koz iewk hI rhygf. ies leI
kIa borz koeI vI ho skdf hY. Aus
df koeI bhuqf arQ nhIN rih jFdf. ijs ivakqI
nUM ijhVf kIa borz vwD sOKf lgdf hY Auh Ausy
ivwc hI afpxI ikwlI dwbI jfvy. Aus sbMDI dUjy
ivakqI nUM koeI ieqrfjL nhIN hoxf cfhIdf.
qusIN afp vI qF
PONt knvrsLn dy mYkro bxf ky vycdy rhy ho?
ieh shI hY. mYN kIqI imhnq
df imhnqfnf lYx ivwc kdI vI ikMqU nhIN kIqf.
sgoN mYN qy ies ivcfr df DfrnI hF ik sLOk dy
vrqfry bhuqI dyr nhIN cwilaf krdy. vpfr jy
lfB ivwc nhIN cldf jF Gwto Gwt brfbr srfbr
nhIN cldf Auh awj vI bMd hoieaf ik kwlH vI
bMd hoieaf. ies dy nflL nflL
mYN ies ivcfr df vI mudeI hF ik koeI duwD nUM
pfxI dy Bf BfvyN vycy nf vycy pr pfxI nUM
duwD dy Bf iblkuwl nf vycy. KrId dfr afpxy
afp nUM Twigaf Twigaf nf anuBv kry qy vycx
vflLf cOVf ho ky ieh nf afKy, mfey nI
mYN buwDU bxf afeIaF. awj
dy simaF ivwc sicafrf vxjfrf qF ivrlf ivrlf
hI lwBygf pr zfkU bQyry. Audhrx vjoN pMjfb
ivwc awj ivdys jfx vflLy QoVHy hn pr ivdys
Byjx vflLy eyjYSt, BfVy dy lfVy lfVIaF bhuqy
hn. hF ieh gwl jLrUr khI bxdI hY ik sicafry
aqy JuiTafry vpfrI nUM iewko qwkVI nhIN qolxf
cfhIdf.
khfxIaF qF mYnUM vI bhuq
cyqy afAuNdIaF hn pr mYN jnmyjf jI nUM ieho
hI kihxf cfhFgf ik ieh mYN iekwlf nhIN kihMdf
sgo ieh qF sMsfr Br dy
isafxy kihMdy hn ik pMjfbI kMipAUtr df BivwK
pMjfbI XUnIkoz PONtF ivwc hI hY. jnmyjf jI
GbrfE nf ieh bwcf jMm vI ipaf hY, sfrQI vI bx
irhf hY aqy ieh quhfzy kMipAUtr ivwc vI CyqI
hI pihlvfnI vI krygf. ieh myrf XkIn hY.
isafxy kihMdy hn, buVHy
dy khy qy koeI KIr nhIN Drdf. so myry
khy qy iksy ny pMjfbI XUnIkozF vwl moVf nhIN
kwtxf. ieh qF ienHF dI loV ny ipV mwlxf hY.
iPr smyN ny hI ienHF nUM Ausfrnf hY. jo awj
nvF hY Auh kwlH nUM purfxf hY. jo vI prbMD
hoNd ivwc afieaf hY Aus ny smyN anusfr bdlnf
hY nhIN qF iewk idn qur jfxf hY.
pfTkF dI jfxkfrI leI ieh
vI iliKaf jFdf hY ik asIN XUnIkoz df iewk
aYsf PonYitk kIa borz Ausfrn df Xqn kr rhy hF,
jo vrqoNkfr df imwqr hovy aqy aMgryjLI nflL
vwD qoN vwD myl KFdf hovy. Aus dI jfxkfrI
pfTkF nUM afAux vflLy smyN ivwc dy idwqI
jfvygI. afp jI dy suJf isrmwQy qy. iesy qrHF
nflL XUnIkoz PONt df rimMgtn nflL myl KFdf
kIa borz vI Ausfr lYxf cfhIdf hY. ies AuWqy
sfnUM koeI ieqrfjL nhIN.
jnmyjf jI dy pwqr dy
AuWqr ivwc bVf kuwJ iliKaf jf cuwkf hY. aMq
ivwc mYN kyvl ieh do bynqIaF krnIaF cfhuMdf
hF:
pihlI bynqI:
myrI prK dwsdI hY ik jnmyjf jI ny myry lyK
nUM Eprf Eprf hI piVHaf hY. AunHF
ny ies dI rUh qIkr phuMcx df Xqn nhIN kIqf.
aqy ies lyK dy AunHF ny afpxy mn dy pUrn
inrDfrq arQ hI isrjy hn.
ies qrHF kr ky AunHF ny myry ies lyK nflL
kyvl Dwkf hI nhIN kIqf sgoN Aus nUM kql krn
df Xqn vI kIqf hY. ikrpf krky Auh ienHF dohF
ilKqF nUM TMzy idmfg nflL Gwto Gwt iewk vyr
jLrUr pVH lYx. DMnvfdI hovFgf.
dUsrI aqy jLrUrI bynqI:
pfTk jn jnmyjf jI df pwqr pVHn dy nflL nflL
myrf Auh lyK vI jLrUr pVH lYx. ajyhf krn nflL
Auh qwQF df shI inrnf kr skxgy.
vwD Gwt ilKx leI iKmF df
Xfck hF. bhuq hI siqkfr nflL,
ikrpfl isMG pMnUM
(14 jUn 2006)
|
| |
klsI
dIaF kivqfvF df ivsLf prmswc nfl sbMD rwKdf jtl
aqy sUKm hY--dljIq isMG aYzimMtn
|
surjIq klsI dIaF swq
kivqfvF ilKfrI vYb sfeIt qoN pVHIaF. kivqfvF
pRqI myry iehsfs ies qRhF hn:
klsI dIaF kivqfvF df
ivsLf prmswc nfl sbMD rwKdf jtl aqy sUKm hY.
kivqfvF ivc ivsLy dI aiBivakqI klfmeI sUKm
sLYlI ivc kIqI geI hY. mYN nhIN
qUM dy Xog ibMb Ausfry gey hn. kivqrI
kol keI jLbfnF dI sLbdfvlI df Xog BMzfr hY
ijs nUM Auh afpxI kfivk sLYlI ivc vrq ky
afpxy aMqrI BfvF df icwqrx krdI hY. ivsLy df
inBf lOikk hY sMkIrx nhIN. ies qwQ dI
Jlk vrqy sLbdF dI rUh qoN ivakq hY. kivqf dy
ipV ivc kivqrI dI kivqf isKrF Cohx dIaF
sMBfvnfvF rwKdI hY.
sLfh husYn dIaF ieh sqrF
klsI dIaF kivqfvF dy ivsLy nfl myl KFdIaF
njLr afAuNdIaF hn:
aMdr qUM hY, bfhr
qUM, sB kuC myrf qUM
khy husYn PLkIr sfeIN df, mYN nhIN sB
qUM.
dljIq isMG, aYzimMtn
13[6[2006
|
| |
pM sfihb df
PONtF bfry lyK--joÈ qy rosy df sumyl hY[[[[[[jnmyjf
isMG jOhl
|
pM sfihb df PONtF
bfry lyK piVHaf. joÈ qy rosy df sumyl hY ieh
lyK. pM sfihb ilKdy hn ik XUnIkoz PONtF
df hI BivwK hY. pr afm PONtF Kfs kr rimMgtn
nfl AuhnF pqf nhIN ikAuN rosf hY aqy
ies geI gujrI gwl afKdy hn. Pyr
afpxy lyK ivwc afpy hI XUnIkoz koz vflIaF
PONtF dIaF GftF df iËkr ivsQfr nfl krdy hn.
sc jfixE ieMnHIaF GftF qF mY vI ivwDIbD
qrIky nfl nhIN sI pqf. lyK dy afKr ivc qF Auh
mMndy hn ik iehnF PONtF df smF awj nhIN hY.
DMnvfd pM jI.
ieho qF asIN pMjfb bYTy kih rhy hF ik ijMnI
dyr kMmkfjI bdl nhIN afAuNdf, sf itky
rihx idE. jdoN qusIN iehnF PONtF
kMmkfjI bxf dyvogy qy sOK nfl vrqIaF jf
skxgIaF qF asIN pMjfbI sB qoN pihloN suafgq
krFgy. quhfzI jfxkfrI leI ds dyvF ik iewQy
dIaF bhuqIaF aKbfrF sqluj PONt vrqdIaF hn.
tfiep skUlF, dPqrF afid ivc gurbfxI ilKI qy
rimMgtn kI borz vflIaF PONtF vrqIaF jf rhIaF
hn. pRYsF qy pbiliÈMg GrF
vfly PONt knvrtr nfl qkrIbn 350 PONtF vrqdy
hn. vYwb sfeItF Auqy qkrIbn pM jI dI hI
cfiqRk PONt vrqI jFdI hY.
aihm mslf ieh nhIN ik
ikhVf kIa borz vriqaf jf irhf hY. qusIN afp
vI qF PONt knvrÈn dy mYkro bxf (-- ---) rhy
ho, isrP kIa borz dy msly hl krn leI.
pr iek gwl mYN quhfzy noits ivc ilafAuxf
cfhuMdf hF ik PONt alwg cIË hY qy kIa borz
alwg cIË hY. XUnIkoz PONt hY, kIa borz nhIN,
kIa borz sf Aus leI vI inrDfrq krnf
pvygf. bfkI mfiekrosfPt vfly pihloN hI kIa
mYpr bxf cuwky hn, Aus nfl ijvyN df mrËI kIa
borz bxf lvo. pM jI dy ËoÈ qoN
mY iek khfxI cyqy af geI.
iek Blvfn dy Gr puwqr jMm
ipaf. ijhVf vI vDfeIaF dyx afvy, Blvfn jI
afKx lE jI ieh qF rusqmy ihMd jMm ipaf sfzy
Gr, qy muMzf jdoN juafnI ivc phuMicaf qF
nÈeI ho igaf. BlvfnI df rusqmy ihMd bnxf smF
qy imhnq mMgdf hY. XUnIkoz vI hfly jMmy hI hn,
hfly qF iesdy jnmdfqy vI ies vpfrk krn
qoN kMnI kqrFdy hn. myrI bynqI hY ik iehnF qy
juafnI df inKfr af lYx idAu, asIN quhfzI gl
mMn lvFgy . kfhlI ivc pMjfbI ikqy mfr
nf pY jfvy.
pM jI XUnIkozF qy
hfly imhnq jfrI rwKo, jdoN lokF lwgU
ik ieh sOKy hn, afpy apxf lYxgy. hfly qF ieh
myry vrgy leI vI aOKy hn. bfkI iksy pRqI rosf
quhfzf afpxf hI mn Krfb krdI hY, ros Xog
ivakqI qy iesdf Gt asr huMdf hY. pMjfbI nfl
ipafr, pMjfbIaF nfl ipafr hoxf cfhIdf hY. afE
sFJy pulF df nINh pwQr rKIey.
vD Gt leI iKmf df jfck hF.
siqkfr sihq
afpdf : jnmyjf isMG jOhl
(4 jUn 2006)
|
| |
"lyKk
dI mjLdUrI" piVHaf--kyhr sLrIP jI ny iblkul
shI ikhf hY-zf: blvMq isMG isWDU
|
kyhr sLrIP (jrmnI) jI df
iliKaf lyK "lyKk dI mjLdUrI" piVHaf.
lyK pVH ky ies qrF lgf ijvyN AunFH ny myry mn
dy ivcfr pVH ky hI ieh lyK iliKaf hyY. myry
ivcfr anusfr mYN
qF kI dunIaf df koeI vI iensfPL psMd sLKs
kyhr sLrIP jI dy ivcfrF nfl sihmq hoey ibnf
nhIM rih skdf.
ieqhfs gvfh hY ik kdy vI iksy agFh
vDU aqy jLmIr dI gwl krn vfly lyKk nUM Auicq
muafvjLf qF kI, ijAUNdy jI smfj vWloN
mkbUlIaq hfsl nhIN hoeI, sgoN
pwQr hI mfry gey hn. lcr sfihq aqy iPlmF afid
dy lyKkF nMU Cwz ky iksy vI ilKfrI nUM kdy vI
Auicwq muafvjLf nhIM imilaf hY .
sfnUM sfiraF nUM gMBIrqf
nfl ies ivsLy qy socxf cfhIdf hY. ijvyN
mhfqmf gFDI ny ikhf hY " pihlF Auh
qbdIlI afpxy aMdr ilafvo jo qusIN dunIaf ivc
ilafAuxf cfhuMdy ho." afAu pihlF afpF
sfry pfTk aqy lyKk ies gwl df insLcf krIey ik
cMgf sfihq iek dUjy qoN mMgx dI bjfey KrId ky
pVHIey . ikAuNik lyKkF nUM mjdUrI nF imlx df
iek kfrx cMgy sfihq df nf ivkxf hY .
kyhr sLrIP jI ny iblkul
shI ikhf hY ik smfj ivwc keI shUlqF ijvyN ik
cMgIaF lfiebryrIaF afid dI bhuq Gft hY ies
sMbMDI vI srkfr dI ijMmyvfrI bxdI hY ik ieMnf
shUlqF nUM Kfs qOr qy pyNzU ielfikaF ivwc
muhwieaf krfieaf jfvy.
ies qoN ibnf afpxy hwk
leI smfj ivwc afvfjL bulMd krn qoN lyKkF nUM
sMgxf nhIN cfhIdf . kyhr sLrIP jI ny ies
ivsLy ivc afpxI afvfjL bulMd kIqI hY . afAu
afpF sfry ies afvfjL ivc afpxI afvfjL df hokf
vI sLfiml krIey .
zf: blvMq isMG isWDU,
30-5-2006, aY: pRoPYsr sfiekYtrI,
srkfrI mYzIkl kflj
pitaflf .
(30 meI 2006)
|
| |
jy
Gr ivc ikqfbF hox qF
ikaF bfqF! kyhr sLrIPL jI dI iek hor imafrI ilKq
leI buhq-buhq DnMvfd---srvjIq
isMG
|
jy Gr ivc ikqfbF hox
qF
ikaF bfqF! kyhr sLrIPL jI
dI iek hor imafrI ilKq leI buhq-buhq DnMvfd.
afp jI dy sLbd, nvIaF lIhF dy
isrjxhfiraF ny afpxy afp nUM sLbd nfl joiVaf
aqy afpxy sMgIaF-sfQIaF, sLuBicMqkF aqy
pYrokfrF nMU vI iesy rfhy qurn vfsqy pRyirq
kIqf. Dfrimk Kyqr ivc mwQy rgVn vfly qF kroVF
hI inwq dyKy jf skdy hn, ienHF ivcoN sLbd nfl
ikMny ku juVy hoey hn? nMU pVHn qy
mYnMU gurbKLsL isMG pRIq ngr jI dI iek ilKq
Xfd af geI. afp jI ilKdy hn.
ajLrbfeIjfn dI
rfjDfnI bfkU ivc, lyKkF dy pRDfn mihMdI husYn
dy sLihroN bfhr pyNzU bMgly ivc, iek vfrqflfp
dI Xfd mYnMU af geI. nfsLqy dy bfad, PulF
iKVy surjI ivhVy ivc sMGxI hiraflI vfly ibRC
hyTF bYTy hoey sF, AuhnF df sfrf prvfr qy do
iqMn gvFZI sjx vI suhxy idn df sjrf rON mfx
rhy sn, ik myry gMBIr myjLbfn ny myry Drm
bfry jfxkfrI cfhI, myry afpxy rON ivc vI Aus
vyly suhfvxy afly-duafly vrgI koeI ltk sI.
kfimaF nMU sulqfn qy sLihnsLfhF nMU ksfeI
afKx vfly, rsmI mjHLb dI by-jfnqf nMU pRqwK
krn vfly, jIvn nMU krmF Auqy inrBr dwsx vfly,
jLfq jmfq nMU by-puC rwKx vfly, nrk surg df
Psqf vZ dyx vfly, qIrQ, nmfj, rojLf, jnyAU,
itwkf, iqlk qy afrqIaF dy iKlfry Auqy hUMJf
Pyr dyx vfly, ikrq kmfeI vfly sfdy, suKfvyN,
sPl qy sMgqI sFJy jIvn df AupdysL dyx vfly
guru nfnk, qy sLsqrI Xogqf pRfpq kr ky
aOrMgjyLb vrgy sLihnsLfh nMU vMgfrn qy icVIaF
qoN bfjL quVfx qy afpxI ijwq ivc inscf Dfr ky
jUJ mrn vfly gurU goibMd isMG dy coj mYN iek-iDafn
hoey sroiqaF nMU suxfey. myrf aflm myjLbfn
bVf pRBfvq ho ky boilaf:-
quhfzy rwb nMU
BfvyN mY nf hI mMn skF, pr quhfzy guru nfnk
qy guru goibMd isMG dy nksLy kdmF Auqy clx
leI mYN AuhnF df sLrDflU bx skdf hF!
supqnI mihdI husYn ny
afpxy dohvyN hwQ afpxI ihk Auqy rK ky afiKaf:-
pr mYN quhfzy rwb
qy dohvF muqbrk guruaF nMU sjdf krdI hF.
qusIN ieho ijhy cfnxy afpxy Drm df prcfr
afpxy dys qk hI ikAuN mihdUd riKaf hoieaY?(prm
mnuK pMnf 6)
afp jI ny sLbd
nfl juVn dI gwl kIqI hY, vIr jI juVnF qF iek
pfsy asI qF afp pVHn dI vI Kycl nhI krdy,
Auh vI pYsy dy ky iksy qoN pVHf ilaf jfdf hY
aqy jo sfKIaF suxfeIaF jfdIaF hn Auh iksy vI
prK ksvwtI qy pUrIaF nhI AuqrdIaF.
afdr sihq: srvjIq isMG (16
aprYl 2006)
|
| |
ieWk
ivsfKI mubfrk ieh vI: qusIN vI
pMjfbI, mYN vI pMjfbI--pRo[pRIqm isMG
gryvfl
|
| |
kwl iksy kfrobfr
dy bfry pfksqfnI mUl df muslmfn imqR sfzy Gry
qsLrIP ilafieaf. myry rUbrU huMidaF eI Aus ny
pihl kIqI qy ikhf- ivsfKI mubfrk hovy!
mYN jvfb c Aus nUM mubfrkbfd idMidaF
KLusLI BrI hYrfnI nfl afiKaf- afp ny
ies iqEhfr nUM KLUb Xfd rwiKaf.
Aus pMjfbIaq dy
sLYdfeI doosq dy agly Auqr ny hor vI KLusLI
dy jjLby nfl mYnUMM inrAuqr kr idwqf. qusIN
vI pMjfbI, mYN vI pMjfbI.
iehnF Cy lPjLF
ny iek vfr qF ijLhn coN mulkI hwd-bMny
imtf ky sfnUM pMjfbI siBafcfr dy atut irsLqy
dI inGI glvkVI ivc kuJ pl abol kr idqf.
-pRo[pRIqm isMG
gryvfl, knyzf.
13 aprYl, 2006
|
| |
pMjfbI
sfihq aMdr DWkf cldf hY. kyhr sLrIP jI dI ieh
aflocnf iblkul shI hY---zf
blvMq isMG isWDU
|
pMjfbI sfihq aMdr DWkf
cldf hY. kyhr sLrIP jI dI ieh aflocnf iblkul
shI hY. vYsy qF dyiKaf jfvy aj ikhVy pfsy
DWkf nhIN cWl irhf. jLmfnf hI DWky df hY.
sLrIP afdmI lfeIn ivWc KVf KVf hI QWk jFdf hY,
DWky muWkI vfly lok kqfrF qoV ky aWgy lMG
jFdy hn. nfl hI DWky vfly lok (ijnHF ivwc
suhj qy sUKm ivcfrF dI Gft hY) afpxy afp nUM
hIxf ikWdF smJ skdy hn. jy Auh afpxy afp nUM
pRo:pUrn isMG dy gurUu bx ky nf dsx qF gWl
ikWdF bxygI?
nkl mfrnf, klf qy hunr
qoN sWKxy lokF df buinafdI kMm hY. ieh
ijLMdgI ivWc jy clfkI nfl vrqI jfvy qF bhuq
CyqI qrWkI idvfAuNdI hY. pr sLrq ieh hY ik
qusIN iksy vWzy isafsqdfn jF iksy jrniljLm dy
QMm dy irsLqydfr hovo, imWqr hovo, jF
hmipaflf, hminvflf jF hmibsqr hovo. hor kuWJ
nhIN qF tyZy qrIky df sLfiqr idmfg jF sLYqfn
dI tUtI hovo. gWl cfhy sfihq sBf dI hovy,
nftk mMcF dI hovy, sMsQFvF dy cODrI kdy vI
sWcy klfkfr nhIN huMdy. AuWQy sB isafsqdfn jF
klf dy vpfrI hI bYTy hn.
rhI nisLaF dI gWl, vYsy
qF hr pfsy nsLf vWD irhf hY pr jy afpF
pMjfbIaF dI gWl krIey qF isr sLrm nfl Jukdf
hY. pMjfb dy kuJ ielfky (nF nhIN lYxf) sfrI
dunIaf ivWc nisLaF dI Kpq leI pihly nMbr qy
hn. iehI kfrx hY ik sfzy aKOqI klfkfr jF hor
Pnkfr sLrfb jF hor nisLaF ibnF mUMh nhIN KolH
skdy. hF nsLy ikAuN vD rhy hn, ieh afpxy afp
ivWc ieWk gMBIr aqy guMJldfr ivsLf hY jo ies
pWqr ivWc ibafn krnf musLikl hY.
mYN kyhr sLrIP jI nUM
ieWk bhuq aihm aqy gMBIr ivsLy Auqy rosLnI
kyNdirq krn leI vDfeI idMdf hF.
(iesdy nfl hI) mYN
'ilKfrI' df bhuq DMnvfdI hF ik AuhnF rfhIN
mYnUM kyhr sLrIP jI dI kivqf "Auh ipMz
imqrF df" pVHn df mOkf imilaf. mYnUM ieh
kivqf bhuq hI ijLafdf vDIaf lgI.
ieh kivqf bhuq sfdf bolI ivWc ho ky vI ieMnI
pRBfvsLflI hY ik ies Auqy isPq qoN ielfvf
koeI vI itWpxI krnf bymfienf hoeygf.
'ilKfrI' dIaF sfrIaF hI
ilKqF bhuq hI aWCy imafr dIaF hn. blijMdr pfl
dI rcnf "lokF leI nhI lokF bfry ilKx
vflf surjIq pfqr", aqy ivcfr dy ivhVy 'c
"imWpl dI kYnvs" (AuNkfrpRIq) bhuq
aWCIaF lgIaF.
sLfihdf idlfvr sLfh ricq
'qrdId dr qrdId" aOrq dy duKFq aqy
ijLMdgI dI kOVI scfeI nUM Aujfgr krdI hY. 'klf
ruK' PrId dy sLlok "drvysF nUM loVIey
ruWKF dI jIrFd" dI Xfd duaf igaf. jnfb
rUaP sLyK dIaF dovyN gjLlF bhuq aWCIaF hn.
poR: sLmsLyr isMG sMDU dIaF 'bx suaf qUM'
ivWcoN sWq gjLlF vI bhuq hI aCIaF lgIaF. mYN
poR: sLmsLyr isMG sMDU jI nMU bhuq bhuq vDfeI
idMdf hF. ies dy nfl nfl mYN iek
vfr iPr "ilKfrI" df DMnvfd krdf hF.
DMnvfd sihq,
zf blvMq isMG isWDU,
8-4-2006, aY:pRoPYsr sfiekYtrI,
mYzIkl kflj pitaflf. (11 aprYl 2006)
|
| |
kyhr sLrIPL horF dy
pMjfbI kivqf vfry iKafl cMgy lwgy--BUivMdr
kOr igwl
|
kyhr sLrIPL horF dy
pMjfbI kivqf vfry iKafl cMgy lwgy. swc
suxnf hr iewk nUM kOVf lwgdf hY pr jy ies nUM
kOVf Guwt kr ky brdfsLq kr ilaf jfvy qF bhuq
Pfiedy ho skdy hn. myry ivcfr anusfr nvyN
kvIaF leI pMjfbI sfihq ivc syD dI kmI hY.
keI vfr asIN afpxy ivcfr anusfr jo ilKdy hF
Aus nUM AunF icr TIk hI smJdy hF, ijMnF icr
Aus vfry 'hor' ivcfr nf iml skx. mYN zf: rfey
sfihb dI aqI DMnvfdI hF jo ik ilKq Cfpx qoN
pihlF ies ivc suDfr vfry afpxy ivcfr sFJy
krdy hn. pr iPr vI keI vfr inrfsLqf huMdI hY
jy qusIN afpxI ilKq vfry iksy sulJy ilKfrI dy
ivcfr puwCdy ho qF Auh ieh kih ky sfr idMdy
hn ik sLurUafq leI TIk hI hY. ikMnF
cMgf hovy ik nvyN ilKfrIaF leI koeI aYsI syD
df sfDn hovy ijQy Auh afpxI ilKq CpvfAux qoN
pihlF Byj ky sUJvfn ilKfrIaF dy ivcfr lY skx.
dyKx ivc afAuNdf hY ik jy iksy ilKq qy ivcfr
jF alocnf huMdI hY qF Auh vI hMZy hoey
ilKfrIaF dIaF ilKqF qy hI huMdI hY. nvyN
ilKfrIaF dIaF ilKqF vwl vI ghu krnf cfhIdf hY.
DMnvfd sihq, BUivMdr kOr
igwl, aYzimMtn, kYnyzf (6 aprYl 2006)
|
| |
afeInstfeIn
df iliKaf lyK {qrjmf-mjhb aqy ivigafn} Cfp ky
qusIN bhuq hI nyk kSm kIqf hY.
-zf: blvMq isMG isWDU-
|
mfnXog aYzItr sfihb,
'ilKfrI' pihlI
vfr piVHaf. bhuq aWCf ligaf. sfrIaF rcnfvF
bhuq hI aWCy imafr dIaF hn. sB qoN ivlWKx ies
dI KUbI ieh lgI ik ieh iksy vI iek ivsys
ivcfr Dfrf dI gl nUM nf krky sfry sSsfr dy
BfeIcfry nUM iDafn ivWc rKdf hY.
afeInstfeIn df
iliKaf lyK {qrjmf-mjhb aqy ivigafn} Cfp ky
qusIN bhuq hI nyk kSm kIqf hY. myrf iKafl hY
ik ieh lyK dunIaF dy hr iek ivakqI nUM pVHnf
cfhIdf hY. ieh sfnUM afpxy afpxy
sOVy injI ivcfrF qoN AuWpr AWuT smuWcI mfnvqf
dI gWl krn dI pRyrxf idSdf hY. mYN ies lyK
leI s[ dljIq isMG jI nUM bhuq bhuq vDfeI
idMdf hF. mYN AumId krdf hF ik qusIN afpxf
ieh nyk Auprflf jfrI rKogy.
DMnvfd sihq.
zf: blvMq isMG isWDU
19-3-2006 pitaflf.
|
| |
hr koeI lyKk, zfktr mihMdr
isMG kYligrI, jF isLvcrn jwgI kuwsf afstrIaf horF
vrgI AuWc pfey dI ivaMg BrI rcnf nhIN ilK skdf--(ig:)
krnYl isMG
|
afdrxIX s[iekbfl isMG jI,
myrI sfDfrn hfs rs rcnf
bfry afp dy axmuwly sLbdF leI bhuq bhuq irxI
hF, jI. BfvyN mYnUM afpxIaF sImq ikRqF bfry
anumfn hY.
bhuq pihlF bykl sfihb,
BfeIaf eIsLr isMG aqy aYs aYs crn isMG sLhId
horF dIaF hfs rs kivqfvF pVHn nUM imldIaF
huMdIaF sn.
myrf anuBv hY ik hfsrs /ivaMg
rcnfvF df aksr afkfr Narratives
hox krky, hor sfihqk
rcnfvF nfloN lMmyrf huMdf hY aqy ijs qrF
gjLlF qy AuWc kotI dIaF kivqfvF dI sLbdfvlI
leI bulMd iKaflI aiqaMq jLrUrI huMdI hY, qf
ik Auh sImq sLbdF nfl hI smuMdr nUM iek kuwjy
ivc bMd kr skx.
Esy qrF smfj dy koJ AuWpr
ktfKsL krn leI ivsLysL sLbdF dI cox vI Esy
qrFN hI jLrUrI hY.
hr rojL afpF nUM duwK
BrIaF KbrF, khfxIaF pVHn ivc afAuNdIaF hn. pr
sdf sIrIas gjLlF kivqfvF pVH ky hI mn nUM
Audfs krn dI loV nhIN hUMdI. myry
iKafl ivc hr koeI lyKk, zfktr mihMdr isMG
kYligrI, jF isLvcrn jwgI kuwsf afstrIaf horF
vrgI AuWc pfey dI ivaMg BrI rcnf nhIN ilK
skdf.
AuNj mYN
zfktr rfey sfihb dy iDafn gocrI iek pRfrQnf
krdf hF ik hfs rs/ivaMg dy ivsLy nUM iek
vwKrf sQfn pRdfn kr skx qF hor vI pRmuwK
ivaMg lyKkF dIaF rcnfvF iewky QF lwBIaF aqy
pVIHaF jf skx.
mYN vyiKaF hy ik keI swjn,
hfs rs rcnfvF nUM ivsLysL mOikaF qy afpxy
imwqRF dy mnorMjn leI PARTY
POEMS vjoN kwt ky iek Scrap
Book ivc rwK lYNdy ny, aqy
jnm idnF, jF hor KusLI dy mOikaF qy pVH ky
rMg bMnx dI KusLI lYNdy hn ijhVf iek cMgf
Auprflf hY.
bfkI myry cMgy svfsQ leI
afp dIaF sLuB kfmnfvF mYnUM afp dy hor smIp
hox df aihsfs krvf rhIaF hn.
DMn vfd.
krnYl isMG
karnailgyani@aol.com
ipafry igafnI jI,
quhfzy suJf leI quhfzf
hfridk DMnvfd. AuNJ 'hfs-ivaMg' dIaF rcnfvF
leI pihlF hI ivvsQf hY. jy kr ilKfrI sihXog
dyx qF jI afieaF nUM.----g[s[ rfey
|
| |
mYN ilKfrI nhIN hF,-- mYN iek
afsvMd bfiÈMdf hF ---sMjIv 'pfk'
|
ipafry 'ilKfrI'
sB nflo pihlF mYN afp jI df DMnvfdI hF ik afp
df ieh Audm ik pMjfbI ijMdf rwiKaf
jfvy bhuq hI ÈlfGfXog hY . mYN aksr 'ilKfrI'
vYb sfeIt qy ivcrdf rihMdf
hF . cfhy ies leI myrI sfihqk rucI
kfrn mMinaF jfvy jF iPr myrf kMipAUtr aiDafpk
hoxf . KYr ieh sB bfad dIaF gwlF hn pr mYN
afp jI nUM pUrI pMjfbIaq iewk mMc dyx
qyy vDfeI idMdF hF . mY ies gwl df
aPsos hmyÈf rhygf ik mY ies 'sfihqk
sfeIt' bfry bhuq dyr bfad pqf cwilaf .
hux jo ivÈf (gwl) mYN
afp jI nfl sFJf krnf cfhuMdf hF, Auh ieh hY
ik mYN aqy myry bhuq sfry smkflI kvI ies
sfeIt nfl juVnf cfhuMdy hF. mYN afpxy pwK qo
NaijhI qF koeI ilafkq nhIN smJdf ik mY N
afpxI koeI rcnf mF bolI dI syvf leI
pRmfixk mMn skF, pr iPr vI jy mYN iksy Kfs 'ilKfrI'
dI rcnf afp jI qwk Byjx df sfDn bx skF
qF Èfied ieh vI iewk sfihqk iewksurqf vwl
cMgyrf kdm hovygf . ies pihly myl imlfp
KuÈgvfr krn leI ieh afpxI isrjI rcnf
Byj irhf hF :-
mYN
ilKfrI nhIN hF
sMjIv 'pfk'
mYN ilKfrI
nhIN hF
mYN kyvl ilKfrI hox dI soc mfqr
hF
ies soc ivc jo sB kuJ myrI klm hI
qF hY
mYN qF bs iek pfqr hF
pfqr jo afpxI Buimkf klm
qy isafhI dy sMXog sMg
vrikaF qy isrjdf hY
jo afpxy hoÈ qoN pry
afp muhfry sB df Blf mMgdf hY
ieh myrI klm vI qF
socF dy bldF dy mgr qurI jf rhI
hY
myrI afpxy afp nfl sMvfdF dI lVI
KudbKud juVI jf rhI hY
pr jo kuJ vI hrÌF dy buty Augdy
hn
AuhnF qy myrf koeI nF nhIN hY
iPr vI mY bVI KuÈI huMdI
hY
iehnF lihlhFdIaF kivqfvF
dyK ky
ies ivclI apnwq syk ky
ik myrf kMm qy bs kuJ nf kuJ
AulIkxf hY
bfkI jo kuJ vI Augygf
Aus qF bs AuzIkxf hY
ikAUik mYN iek ilKfrI nhI hF
mYN iek afsvMd bfiÈMdf hF
jo ies afs ivc ijAuNdf hY
ik
myrI imhnq rMg ilafvygI
qy mY vI iek idn
cMgyrf 'ilKfrI' jf 'kvI' bxfvygI
.
sMjIv 'pfk'
manukh@sify.com (11 mfrc 2006)
|
| |
People out
there like me, trying to invent new Punjabi words---R
Dhillon
|
I have just read the
words of Balraj Ji.
Please assure him that
there are people out there like me, trying to
invent new
Punjabi words ( Eg Gintari for Calculator,
Kach Kila for Skyscrapper and Brocoli di
Rukhnhi for a floret of Broccoli) and
trying to write modern Punjabi prose.
Regards: R Dhillon (11
March 2006)
'sfzI jfcy
iZwloN jI df eI-myl 'ivcfr' mMgdf hY. 'ilKfrI'
nUM pfTkF/lyKkF dy ivcfrF dI AuzIk rhygI.---ilKfrI
|
| |
mOsm dI
bhfr pMjfb dy bhfr dy mOsm nUM iek hjLfr
nhIN blik ds hjLfr lPjLF dy qul
vrnx krn dI smrQf rKdI hY -pRo: pRIqm isMG gryvfl
|
| |
s[jnmyjf isMG jOhl dI
qsvIr mOsm dI bhfr pMjfb dy bhfr
dy mOsm nUM iek hjLfr nhIN blik ds hjLfr
lPjLF dy qul vrnx krn dI smrQf rKdI hY.
nv-jMmIaF ippl pwqIaF ies
dy idlksL isrlyK vFg hn jo pqJVH rwuq dy mypl
dy pwiqaF dy rMgF nUM mfq pf rhIaF hn.
insrIaF PslF dy rMg-vMn iehnF nUM isjdf kr
rhy hn. iehnF df aYlfn hY: pwq JVy
purfxy, ruwq nivaF dI afeI.
pMjfboN dUr bYTy pMjfbIaF
leI ieh suhfvxf idRsL ikMnIaF hI XfdF nUM
tuMbdf hY. kfsL, jOhl jI dI vMgfr sux ky
luiDafxy vrgy mhF ngr dy lok bfhr KyqF dI
aijhI suMdrqf mfnx leI vkq qy rucI pYdf kr
skx!
pRo[pRIqm isMG gryvfl,
kYnyzf (11 mfrc 2006)
|
| |
ilKfrI,
ijs ivc ik eynI AucI Xogqf vflLy ilKfrIaF dIaF
rcnfvF CpdIaF hn, myrI gwl eynI pRmuKqf nflL nsLr
kIqI jFdI vyK ky vfikaf hI kdI kdI ieh BulyKf pYx
lwg jFdf hY ik sLfied mY vI pMjF svfrF
ivc sLfml ho igaf hF. ---(ig:)
sMqoK isMG
|
gurmuK ipafry zf:
guridafl isMG jIE
sfdr siq sRI akfl
Xfd af igaf Auh smf,
julfeI 1975 dI iksy qrIk df. sfAUQfl ivc
pMjfbI sfihq sBf jF eyho jyhy kuJ imlLdy
julLdy nF vflLI iek sMsQf vwloN, isLv kumfr
btflvI dI brsI mnfeI jf rhI sI qy ies iekT dI
pRDfngI krn leI, pRisD ZfzI ig: sohx isMG
sIql jI nUM KyclL idqI geI sI. sRoiqaF ivc mY
vI bYTf sF. sIql jI ny afpxy pRDfngI BfsLn df
afrMB hI ieAuN kIqf, Blf hovy vfrs sLfh
df ijnyH jwtIAuN hIr bxfieaf. mY qF gurU Gr
df ZfzI sF qy bfvjUd eynIaf ikqfbF dy ricqf
hox dy vI lok mYnUM isrP ZfzI hI smJdy sn.
ieh qF Blf hovy sfihq akYzmI df ik AuhnF ny
mYnUM ienfm dy idqf qy sfihqkfr mYnUM sfihqk
sBfvF dI pRDfngI krn leI swdx lwg pey.
Xfd rhy ik 1974 ivc
igafnI sohx isMG sIql jI dy nfvl Xug
bdl igaf nUM, sfihq akYzmI idwlI vwloN
ienfm dy ky, igafnI jI nUM snmfnq kIqf igaf
sI.
Eho hfl myrf qusF
zfktr sfihb jI kIqf! afstRylIaf dy nOjvfnF ny
qF myrI vizafeI kIqI hI kIqI pr qusF ijs
KLUbsUrq qy rMg-brMgy awKrF ivc, myrI Aumr qy
sLkl nflLoN cMgyrI idsdI Poto iPks krky, jo
rMg bMinHaf hY Ausdf jvfb nhI. sfihqk imafr
dIaF bulMdIaF nUM CUhx vflLy Auc pDr dy prcy ilKfrI,
ijs ivc ik eynI AucI Xogqf vflLy ilKfrIaF
dIaF rcnfvF CpdIaF hn, myrI gwl eynI pRmuKqf
nflL nsLr kIqI jFdI vyK ky vfikaf hI kdI kdI
ieh BulyKf pYx lwg jFdf hY ik sLfied mY vI
pMjF svfrF ivc sLfml ho igaf hF.
ies sB kuJ leI DMnvfd
sLbd bhuq aDUrf qy hor kuJ mYnuM suJ nhI irhf.
klH sLfmI BqIjy dy Gr igaf qy Ausny ieh
KLusLKLbrI dwsI qy rfq puwqr dy Gr jf ky
afpxIaF awKF nflL qwkI qy hux afpxy JONpVy
ivcoN ieh sqrF JrIt irhf hF.
bhuq idnF qoN iksy Kfs
gwl krky afp jI nUM icTI ilKx leI soc irhf sF
qy ieh icwTI vI eyhI soc ky sLurU kIqI sI pr
hux Qwk jfx qy aslI gwl Pyr qy Cwzdy hF.
siqkfr sihq
sMqoK isMG
myrf
nvF eI-myl isrnfvF ieAuN hY:
gianisantokhsingh@yahoo.com.au
( siqkfr Xog igafnI jI,
rcnfqmk kMm ivwc ruwJIaF,
srbq df Blf mMgdIaF, cMgIaF aqy jIvn nUM
AusfrU syDF dyx vflIaF sKsLIaqF df ijMnf vI
afdr kIqf jfvy QoVf hY. 'ilKfrI' ny qF kyvl
afpxy PrjL 'qy pihrf idMidaF afpxI ivwq
anusfr hI afpxf Xogdfn pfieaf hY. akfl purK
awgy hwQ joV ky ardfs hY ik afp nUM ishq
bKsLx qF jo afp pihlF nfloN vI vwD smrQf nfl
'swc' qy pihrf idMidaF 'rfh-idsyry' df rol
adf krdy rhoN.
inwGy moh nfl afpdf afpxf
hI:
guridafl isMG rfey) 28
PrvrI 2006
|
| |
zfktr
bYNs sfihb jI nUM bhuq bhuq vDfeIaF----sMqoK isMG,
afstRylIaf
|
ipafry zf[ rfie sfihb jIE,
gurU pMQ KLflsf jI dy
inrmfx syvk zf[ rGbIr isMG bYNs nUM AuhnF
dIaF mnuKqf pRqI kIqIaF geIaF mhfn ividak
syvfvF nUM mfnqf idMidaF hoieaF, jo bI sI[
sLrkfr vwloN afrzr afPL ibRitsL
kolMbIaf nfm dy sB qoN vwzy sUbfeI
snmfn dy ky snmfnq kIqf igaf hY, Aus leI
zfktr bYNs sfihb jI nUM bhuq bhuq vDfeIaF.
zfktr bYNs sfihb bVy hI
inrmfx, imlfpVy, imTbolVy, gurmuK swjx hn.
ijQy afp jI ny afDuink vsIilaF rfhIN afm krky
aqy iswKI nflL sbMDq ividak dfiery aMdr KLfs
krky Xogdfn pfieaf hY, Auh ieiqhfsk hY. pMQk
jQybMdIaF ny vI smy smy afp jI dI Gflxf nUM
mfnqf dy ky snmfinaf hY. hux AuhnF dI afpxI
pr pMjfbIaF vfsqy prdysI srkfr ny vI AuhnF dI
syvf nUM mfnqf pRdfn kIqI hY. sfry iswK pMQ
nUM ies qy gOrv mihsUs krnf cfhIdf hY qy ies
nUM sfrI kOm df snmfn smJxf cfhIdf hY.
'ilKfrI' dy pfTkF nflL
afp jI ny ieh jfxkfrI sFJI krky vI bhuq BlfeI
df kfrj kIqf. ieh KLbr keIaF
hornF nUM vI syvf dI pRyrnf dyvygI.
rwb rihmq df KulHf mIh
brsfvy!
ivdvfnF df sLrDflU aqy
pRsMsk,
sMqoK isMG
afstRylIaf
28 PrvrI 2006
|
igafnI krnYl isMG jI
dIaF khfxIaF qF bhuq pVHIaF aqy psMd vI kIqIaF.
pr AuhnF vloN ilKI hfsrs kivqf pihlI vfrI pVHI,
jo bhuq vDIaF lwgI---iekbfl isMG
|
siqkfr Xog rfey sfihb jI,
siq sRI akfl.
ilLKfrI ivc
lwgIaF sfrIaF khfxIaF, lyK aqy kivqfvF afpxf
pRBfv CwzdIaF hn. igafnI
krnYl isMG jI dIaF khfxIaF qF bhuq pVHIaF aqy
psMd vI kIqIaF. pr AuhnF vloN ilKI hfsrs
kivqf pihlI vfrI pVHI, jo bhuq vDIaF lwgI.
pRmfqmf igafnI jI hurf dI ishq TIk rwKy qF jo
Auh nF dIaF ies qrF dIaF rcnfvF pVHn nUM
imldIaF rihx. sMDU sfihb df suJfa vI vDIaf hY
ik jy sB ilLKfrIaF dy eI:myl azrYs ilKy hox
qF afps ivc ivcfr vtFdrf sOKf ho skdf hY.
afdr sihq,
iekbfl isMG (28 PrvrI
2006)
|
| |
Encourage others
to follow and promote practice of prose writing
in Punjabi----Balraj Cheema
|
| |
Dear Rai
Jee,
You stole
the thunder of my idea on the subject of
Heaven and Hell or hell or Heaven. I have been thinking
of writing on the topic, and I am glad you
wrote it and wrote it well for that matter.
I have
stubbornly insisted that our writers must
turn their energies more towards writing
prose
which is as honorable a profession as writing poetry or
short stories of which we have abundance in the
print media. Without taking away the
significance of other forms of literature, I
have been appealing to the writers to attend
seriously to the fine art writing good prose
which, unfortunately has been neglected so
far, particularly in modern times. We do come
across pieces of prose in journalism or
history and few fragmentary scanty pieces yet
very few authors have earnestly attempted to
tread on this path.
I must
congratulate you on this attempt and wish you
encourage others to follow and promote
practice of prose writing in Punjabi. It is through prose
that the language finds ways and venues
to express ideas in detail and in depth. It is this
form which provides writers platform to
experiment and enrich the language, its
syntax and its lexicon in particular.
Mind you,
the richness of English owes a great deal to
the monthly magazines like Time, Week, and
many others which richly contributed to the
English language through experimenting,
adding, augmenting the treasury of English
words, phrases and expressions.
I wish you
continue to enhance the neglected
tradition of prose writing through the medium
of Likhari.
Please,
Keep up the noble work.
Balraj
Cheema (24 Feb 2006)
jvfb:
siqkfr Xog cImf jI,
afpdy eI-myl aqy eI-myl
ivwc pRgtfey ivcfrF aqy AuqsLfh/pRyrnf leI
idloN DMnvfdI hF.
cMgf 'ilKxf', aOKf, qrwdd
Biraf aqy imhnq mMgdf kMm hY. myrI koisLsL
iehI rihMdI hY ik iliKaf BfvyN QoVf hI jfvy
pr swcf-suwcf aks Cwzdf kuJ sd-rihxf aqy
pfTkF leI lfBdfiek pRBfv dyxf hovy. XkIn krnf
lyKk 'swqrF' nUM puwjidaF vI hflF bs ilKxf
iswK hI irhf hY aqy afpxI lyKxI nUM suDfrn/sMvfrn
vwl hI lwigaf hoieaf hY aqy myrI jfcy 'iswKx'
dI pRivrqI df kfiem rwK skxf-sQfpq aqy sQfpnf
dI lflsf rwKx vfilaF leI aOKf qF BfvyN hovy
pr inscY hI Pldfiek huMdf hY.
afpdy ivcfrF dI kdr
kridaF 'ilKfrI', dy lyKkF nUM swdf idwqf jFdf
hY ik Auh 'lyK/inbMD' dI rcnf krn vwl vI
iDafn dyx. 'ilKfrI' nUM afp dIaF AuWqm rcnfvF
dI sdf AuzIk rhygI.
afpdf afpxf hI: guridafl
isMG rfey
|
| |
pRym mfn dIaF cfr gLjLlF
pVHIaF, bhuq hI ipafrIaF lwgIaF---sLmsLyr isMG
sMDU - kYlgrI
|
pRym mfn dIaF cfr gLjLlF
pVHIaF. bhuq hI ipafrIaF lwgIaF.
| |