quhfzy pwqr/huMgfry-inhory/pTn-pfTn/itwpxIaF
'ilKfrI' ivc pRkfisLq hox vflIaF sfrIaF hI rcnfvF/pwqrF/ilKfrI,ilKdy ny! afid ivc pRgtfey ivcfrF nfl 'ilKfrI' df sihmq hoxf jLrUrI nhIN.
hr ilKq ivc pRgtfey ivcfrF df ijLMymyvfr 'rcnf' df krqf hovygf.
 

‘nvqyjL BfrqI’ eynf axjfixaF nvF nF vI nhIN ik ‘nvIn BfrqI’ kih skIey----sudfgr brfV lMzy

siqkfr Xog sMpfdk jI,

“gwlF ivwcoN gwl hY qurdI,
ijEN lgrF ivwcoN klIaF [[[.”

gwl hY, ‘axgOlLy ipMz rozy df axgOilLaf mohx isMG kvIsLr aqy nvIn BfrqI’. ‘sMqoK isMG isznI’ jI vwloN nvqyj BfrqI dI ilKq mohx isMG kvIsLr ipMz rozy `qy apxI itwpxI `c vrqy hvfly qoN hI BfvyN ilKq ivwc hfjLr-nfjLr isPqF df igafn ho jFdf hY. pr ‘nvqyj BfrqI’ qF aTvIN klfs ivwc pVHdf hI pMjfbI dy priswD prcy, pRIqlVI `c apxI CpI kivqf rfhIN 1954 ivwc pfrKU pMjfbI pfTkF dy njLrIN pY igaf sI qy mylf luwt ky lY igaf sI. Auh mihMdrf kflj pitaflf `c pVHn qy gurU nfnk Kflsf kflj (guwjHrFvflLf) luiDafxf ivwc pVHfAux vyly, BfsLf ivBfg pMjfb pitaflf ivwc nOkrI krdy smyN aqy ipwCoN knyzf af XUnIvristI ivwc pVHdf qy bfad ivwc vI kivwqf rfhIN pfTkF nfl juiVaf irhf. so ‘nvqyjL BfrqI’ eynf axjfixaF nvF nF vI nhIN ik ‘nvIn BfrqI’ kih skIey.

pMj ku sfl pihlF ienHF dohF BrfvF ny pMjfbI kivqf dI ikqfb nhIN, sgoN iewk gRMQ Cpvfieaf. Aus dI dys ivdysL dy pyprF ivwc BrpUr crcf vI hoeI. BfrqI dy Aus Coty Brf df nF ajmyr rozy hY, jo pMjfbI dIaF sfrIaF ilKx ivDfvF ivwc sPlqf nflL afpxf Xogdfn pfAux ipwCoN hux aMgRyjLI lyKkF `c apxy nfvlF zrfimaF rfhIN jfixaF jFdf hY. ieMnHF dy ipqf dI smuwcI aOlfd, iksy nf iksy iksm dI klfkfrI dy svfmI hox kfrn gOlxXog hn. ieh sfry ies axgOlLy ipMz rozy dI pYdfiesL hn. ijs ipMz df mohx isMG kvIsLr sI. ijs dy gfey, ‘rfxI qoN BIK mMgfa ky, nI qYN kI kIqf qkdIry?’ vrgy anyk rIkfrz ajy vI pMjfb dI iPjLf `c gUMjLdy hn.

ies axgOlLy ipMz dI gwl krdy asIN BfrqI ajLfdI ivwc iewk aihm BUimkf inBfAux vfly, jYqo akflI morcy ivwc, ijs jwQy AuWqy golI cwlI dI vI gwl krdy hF. Aus jwQy dy awgy lwigaf, apxI ncdI cInI GoVI `qy ciVHaf, jwQydfr swucf isMG ies ipMz rozy df hI invfsI sI. ijs df nF, pMzq jvfhr lfl nihrU ny mfx nflL afpxI ‘izskvrI afPL ieMzIaf’ pusqk ivwc idwqY. Aus nMU jYqo morcy `c swB qoN vwD ds sfl kYd hoeI sI. aqy iesy morcy smyN aMgRyj dI GoVI dy puiVaF `qy duhwQVI zFg mfrn vflf (jo ipwCoN aMgryjLF dy puiVaF AuWqy vwjI iswD hoeI) bfbf dwulf isMG vI iesy ipMz rozy df hI sI. Aus df portryt aMimRqsr iswK imAUjLIam `c lwgf hoieaf sI. aqy Aus dy ipqf bUVH isMG ny jyhlL kwtdy smyN imwtI dy ksoiraF ivwcoN, AuqnF icr aMn afpxy mUMh ivwc nhIN sI pfieaf, ijMnI dyr ieh BFzy lohy idaF nflL nhIN sI bdly gey.

‘mflvf ieiqhfs’ sMq ivsfKf isMG aqy sudfgr brfV lMzy dI pusqk ‘ZfeI sdIaF df hfxI ipMz lMzy (hirgoibMdpur) `coN ies axgOly ipMz rozy bfry hor ivsQfr ivwc jfxkfrI prfpq kIqI jf skdI hY.

nvqyj BfrqI ny afpxy lyK ivwc ‘surqfl sMgIq sLkqI’ dI qfsIr dwsI aY ik jdoN mohx isMG dI kvIsLrI vflI jLbfn bMd hoeI ‘grm hvfvF’ vI ies ipMz dI Drq qoN hI cl peIaF sn, BfrqI dI murfd ies ipMz dI DrqI dy jfey sMq jrnYl isMG iBMzrF vfilaF dI agvfeI qoN hY, lihr dy TIk jF glq hox qoN hrigjL nhIN.

gwl ivcfrn vflI ieh vI gOlLxXog hY ik gOlyL jfx vfly muwdy, lok qy QfvF nMU axgOilaf kihxf hI ieMnHF nMU gOlxXog bxfAuNdY.

“gwlF ivwcoN gwl hY qurdI,
ijEN lgrF ivwcoN klIaF.
eyhI klIaF Puwl bx jFdy,
qy PuwlF ivwcoN PlLIaF.”

-sudfgr brfV lMzy (5 agsq 2006)

 

mflvy dy Buly ivsry iviKafq kvIsLr mohn isMG rozy bfry ivsQfr aqy zuMGfeI nfl jfxkfrI dyx leI DMnvfd--
pRo[pRIqm isMG gryvfl

Nnvqyj BfrqI jI,

mflvy dy Buly ivsry iviKafq kvIsLr mohn isMG rozy bfry ivsQfr aqy zuMGfeI nfl jfxkfrI dyx leI DMnvfd. kudrqI, kuJ idn pihlF mn ivc iKLafl afieaf ik aYny mkbUl, blik kvIsLrI dy mujwsmy, mohn isMG df ijLkr ikEN nhIN ho irhf.

bcpn ivc ipMz dy qkRIbn hr gurpurb smy, jF BfrqI jI dy kQn anusfr mohn isMG hurF dy anMdpur sfihb qoN dmdmf sfihb qk dy pYNzf dr pYNzf goibMd mfrg df sPr kvIsLrI vMzidaF qYa krn dOrfn, Aus dy bolF nUM suxn qy mfxn df mOkf nsIb huMdf irhf.

iek vfrI s[mohn isMG nUM suxn leI nOvIN jmfqy pVHidaF iek dosq nfl iml ky ipMz dy jQydfr vloN KLud hI hYzmfstr nUM gurpurb ivc syvf krn leI CutI dI arjLI dy idqI. EhnIN idnIN s[DMnf isMG gulsLn dI kvIsLrI df vI bol bflf ho irhf sI.

kvIsLr mohn isMG rozy df ‘mflvy dy irdm’ kvIsLrI nUM smripq jIvn ijs ivwc ‘mflvf ijAuNdf’ sI aqy Aus df ‘kvIsLrI krnf’ nf ik isrP ilKxf/joVnf Aus dI ivlwKx sLKLsIaq dy lKfiek hn.

pRo[pRIqm isMG gryvfl
(5 agsq 2006)

 

isznI (sMqoK isMG ) sfihb jI ny afpxy sLbdF nUM anMq ivwc kuwJ ies qrHF iKlfr idwqf hY ik ijnHF dy arQ hr pfTk afpxI iewCf anusfr isrj skdf hY--ikrpfl isMG pMunMU

siqkfr Xog zfktr rfey jI,

imhrbfn aqy ivwdvfn srdfr sMqoK isMG jI isznI df pwqr pVHky myry mn ny anoKf ijhf prBfv prfpq kIqf hY. jfpdf qF ieh hY ik ies ivwc, bws ijvyN awg aqy pfxI dI iewk Kyz ijhI KyzI geI hovy. Kyz vI koeI bwicaF dI Kyz nhIN sgoN sLbdF dy AuilMpIan dI Kyz. isznI sfihb jI ny afpxy sLbdF nUM anMq ivwc kuwJ ies qrHF iKlfr idwqf hY ik ijnHF dy arQ hr pfTk afpxI iewCf anusfr isrj skdf hY. Gwto Gwt mYN qy jdoN vI AunHF nUM hr dUsry kon qoN pVHdf hF qF nvIaF prisQqIaF dy aMg sMg ho KVHdf hF. mYN smJdf hF ienHF sLbdF dI pOVI lf ky lyKk dy mn dI Qfh qF iksy kI pfAuxI hY sgoN Auh qy ienHF df iewk Jlkfrf vI nhIN lY skdf. Kfs krky myrI afpxI qF kuwJ ieho ijhI hI siQqI hY. kuwJ iesLfry krdf hF:

“duijaF dIaF ilKqF pVH pVH ky eynf Qwk jFdf hF ik KLud ilKx dI ihMmq ijhI hI nhI bcdI.”

Qwk jfxf? kI ieh ilKqF akfAU hn? mnorQ rihq hn? pfxI ivwc mDfxI hn? iPr pVHn dI loV hI kI hY? kI ajyhI siQqI ivwc cwl awgy kih dyxf hI kfPI nhIN huMdf? ies pwqr ivwc kI ienHF ilKqF dI bhuqfq vwl iesLfrf hY ik afpxI smrwQf dI sImf vwl? mYN qF ies soc df DfrnI hF ik jy rcnf cMgI hovy qF Auh pfTk df kuwJ sMvfr dI vI hY aqy kuwJ kihx, ilKx leI hulfr dI qy vMgfr dI vI hY.

"iek dU iek cVMdIaF" vflLI gwl hI ZukdI lwgdI hY. nihlf koeI nhI; sB dy sB dihly hI idsdy hn.

ieh ivcfr Auprokq ivcfry sLbd ‘Qwk jfx’ dy ivprIq sMkyq krdf hY.

pqf nhI kI kI AuG dIaF pqflL mfr mfr, jLmIn afsmfn dy klfvy mylL idqy, iek axgOlLy ijhy ipMz dy kvIsLr dI gwl kridaF.

‘gMjI mfsI slfm’ anusfr pqf nhIN ies iPkry dy kI arQ ley jfx? myry mn dI qF kuwJ nf suwJy, kuwJ nf buwJy vflLI gwl hY.

asl ivwc mohn isMG mflvy df kvIsLr hY, mogy df hY, roizaF df hY, anMdpur sfihb df hY, gurU goibMd isMG mfrg df hY, mfGI df hY, myilaF df hY, gurduafiraF df hY ijhlLF df hY. jy qF isznI jI ies Kyqr dy kdI vsnIk rhy hn, iPr qF AunHF df ‘axgOlLy kvIsLr’ df isLkvf jfiejL mMnxF cfhIdf hY. qy jy Auh pMjfb dy iksy hor ihwsy nflL sbMDq hn, iPr sucyq jF acyq rUp ivwc ikDry Auh mohn isMG rozy dIaF prfpqIaF aqy syvfvF nflL by iensfPI qF nhIN kr rhy?

AuWG dIaF pqflL mfr mfr df mYN kI arQ lvF? vfqfvrn kuwJ hor kihMdf hY sLbd kuwJ hor boldy hn? ieh cMdrf idl kuwJ hor inrny leI jFdf hY?

mYN srdfr sMqoK isMG jI isznI df bhuq hI DMnvfdI hF, ijnHF dy ies pwqr ny myrI rUh df axUM axUM JMJoV idwqf hY ik iewQy ieMJ vI ho skdf hY. asl ivwc mYN nvqyj BfrqI nUM dhfikaF qoN jfxdf hF. myrI soc AusdI ivwdvqf df pfxI BrdI hY.

afpxI jfxkfrI dy soimaF qoN jo mYN awj mohn isMG rozy sbMDI jfxdf hF Auh afpxy smyN df, afpxy ielfky df byjoV kvIsLr irhf hY. pwly JfVky GrF nUM qurn vfsqy iqafr mylI Ausdy bolF dI pihlI vMgfr sux ky KfVy vwl nUM ies qrHF tuwtky pY jFdy sn, ijvyN BuwKy lok kVfh nUM pYNdy hn. afpxy sroiqaF dy smuMdr nUM kIl lYx dI AusdI smrwQf aQfh sI ijs dy anykF ikwsy lok mnF ivwc hfly vI bhuq hI zUMGy AuWqry hoey hn.

mYN sMqoK isMG jI isznI df irxI hF ies gwl krky vI, ik AunHF dIaF itwpxIaF pVHky mYN nvqyj BfrqI dy ies bhuq hI AuWqm lyK nUM muV piVHaf hY, dovfrf ies nUM ies dI aqy afpxI rUh qIkr mfixaF hY. ies nflL myry mn msqk ivwc igafn dI iewk nvIN iKVkI KuwlHI hY. iesy krky 'BfrqI' leI myry mn ivwc siqkfr df awj hor Zyr sfrf vfDf hoieaf hY.

isznI jI aqy ‘ilKfrI’ df irxI,
ikrpfl isMG pMnUM (julfeI 31, 2006)

 

mYN kdy vI ieh nhI ikhf ik mksUdpurI hurF ny jo vI gurmuK isMG bfry iliKaf hY Auh JUT hY--lokF ivWc aijhy aKOqIaF ivruD jfgrqI pYdf krn leI amlI rUp ivWc AusfrU kdm putxy nfl hI kuJ suDfr dI afs kIqI jf skdI hY
--rUp iswDU

siqkfrXog rfey sfihb

ikrpfl isMG punUM jI aqy puryvfl jI hurF vloN 'gurmuK isMG dI gurmuKI' dy pRqIkrm ivWc ilKy gey ivcfr iblkul drusq hn. mYN kdy vI ieh nhI ikhf ik mksUdpurI hurF ny jo vI gurmuK isMG bfry iliKaf hY Auh JUT hY. aKOqI DrmI bMidaF dIaF aijhIaF krqUqF aksr suxn /pVn nUM imldIaF hn. mksUdpurI jI dy pihly pwqr nUM pVky aPsos sI qF isrP ieh ik aijhy iGnOxy ikrdfr df pfj ikAu nf Kohilaf igaf. mksUdpurI jI vrgy mhfn icMqk qy ivdvfn iensfn dy ielm ivWc hox dy bfvjUd vI Auh pfjI iks qrF ajfd GuMmdf irhf. KYr dUsry pwqr ivWc Ausdy puils duafrf PVy jfx df pVH ky mn nUM kuWJ qswlI af geI. puMnUM jI ijs jgfh (XU ey e I) ivWc mYN rihdF hF ieQy ies qrF dy aKOqI BfeIaF qy bfibaF nUM afm lok kdy vI nhI bKsLdy. AultIaf isDIaF hrkqF krn vfilaF keIaF aKOqI DrmI bMidaF nUM sbk isKfieaf vI jf cuWkf hY. kuJ Bfrq ivKy ieljLfm lwg cuWky aKOqI bfibaF nUM ieQyN guru GrF ivWc vVn qwk dI iejLfjq vI nhI idWqI geI. agr koeI cylf BUpf puils dy hwQy cV jfvy qF ieQoN dI puils vI AusnUM kdy nhI bKLsLdI hY. puryvfl jI jd qoN aKoqI bfibaF nUM nyVy qoN qwikaf hY qd qoN aMnHI sLrDf qF kI, iblkul sLrDf hI Kqm ho geI jfpdI hY.

dohF ivdvfnf vloN pRqIkrm leI DMnvfdI hF ikAuik iblkul iesy qrF dy pRqIkrm dI afs rwKky hI mY pwqr iliKaf sI qF ik ies axgOly hoey pr bhuq hI jrUrI ivsLy bfry kuJ ivcfr vtFdry ho skx jo ik afm sLrDflUaF nUM jfgirq kr skx . pr iek gwl jrUr khFgf ik jd vI aijhy aKOqI bfibaF dIaF krqUqF bfry pqf cwly qF AuhnF ivruD smy isr avfjL AuTfky Auhnf df BFzf BMnxf bhuq hI jrUrI hY. lokF ivWc aijhy aKOqIaF ivruD jfgrqI pYdf krn leI amlI rUp ivWc AusfrU kdm putxy nfl hI kuJ suDfr dI afs kIqI jf skdI hY .

rUp isWDU
XU ey eI

duijaF dIaF ilKqF pVH pVH ky eynf Qwk jFdf hF ik KLud ilKx dI ihMmq ijhI hI nhI bcdI--sMqoK isMG (isznI)

 

zf[ rfey sfihb jIE

ies 'mYijk bfks' dy skrIn qoN duijaF dIaF ilKqF pVH pVH ky eynf Qwk jFdf hF ik KLud ilKx dI ihMmq ijhI hI nhI bcdI. ilKfrI dlbIr isMG, ikRpfl isMG pMnUM, hrbKLsL isMG, zf[ pRIqm isMG, zf[ krmjIq isMG, pRo[ sLmsLyr isMG sMDU, kuldIp isMG bfsI, kyhr sLrIPL, ig[ krnYl isMG; gwl kI kIhdf kIhdf nF lvF?" iek dU iek cVMdIaF" vflLI gwl hI ZukdI lwgdI hY. nihlf koeI nhI; sB dy sB dihly hI idsdy hn. hor qF hor awj iek nvF hI qy iblkul nvIn iksm df nF sfhmxy afieaf hY, 'mohn isMG kvIsLr rozy' nUM lY ky. gwlF kr idqIaF, iswK ieiqhfs, gurbfxI, vydF, sLfsLqrF, rfg, sMgIq, sfihq, kivqf, vfxI afid dIaF; pqf nhI kI kI AuG dIaF pqflL mfr mfr, jLmIn afsmfn dy klfvy mylL idqy, iek axgOlLy ijhy ipMz dy kvIsLr dI gwl kridaF." bVy mIaF so bVy mIaF, Coty mIaF, suBfn awlfh!" dy kQn vFg svwrgI s[ mohn isMG kvIsLr jI qF mYnUM pqf nhI kI sn ikAuNik mY pihlI vfr AuhnF df nF ies ilKfrI dI klm qoN hI vyiKaf hY pr ijs KLUbI nflL kvIsLr jI dI sfzy nflL jfx pCfx krvfeI geI hY Auh iksy sLbdI qfrIPL qoN bfhrI gwl hY; KLfs krky mY qF AusnUU sLbdF ivc ibafnxo asmrwQ hF. eynf kuJ jfx lYx qy iPr Aus nUM dwws skx dI Xogqf vflLy ny afpxf nF ikMnf afDuink, inwkf qy ingUxf ijhf ilK Gwiqaf 'nvIn BfrqI' ieh qy ieAuN hI lyKk dy igafn dy sfhmxy ingUxf ijhf lwgdf hY nfmDfrI lyKk 'sMq amr isMG nfmDfrI' df klmI nF 'amr BfrqI'. iehnF dy nfvF qoN myry vrgf sfDfrn ivakqI afm hI DoKf Kf skdf hY qy iehnF dohF hI DurMqr ivdvfnF nUM koeI inwkI Aupr dIaF mfzrn kivqrIaF jF gIqkfr hI smJx dI gLlqI kr skdf hY.

myrI smJ anusfr ies ivakqI df nF kuJ ies qrHF df hoxf cfhIdf hY:

pMizq sLRI igafn cMdr jI igafnI, aYm[ ey[, pI[ aYc[ zI[, sLfsLqrI, ividaf mfrqMz, sMgIq alMkfr, zI[ ilt[, gurU kul kFgVI dy mhF aiDafpk, vgYrf.

quhfzy smyq sfry suihrd sfihqkfrF df pRsMsk qy sLuB icMqk
sMqoK isMG (isznI)

 

'dfhvy nflL ikhf jf skdf hY ik awj vI hflfq mksUdpurI jI dy bcpn dy hflfqF qoN koeI bhuqy vwKry nhIN'
-ikrpfl isMG pMnUM-

ipafry sMpfdk jI,

ipCly idnIN srdfr hrbKLsL isMG mksUdpurI horF dIaF do rcnfvF pVHIaF qy piVHaf ‘gurmuK isMG dI gurmuKI’ dy pRqIkrm vjoN rUp iswDU jI df pwqr vI. ienHF dohF pRqI myrf afpxf pRqIkrm vI Aus idn df myrI soc dy nflL nflL hI quiraf af irhf hY.

ies pwqr ivwc nF qF iksy ivakqI ivsLysL dI prsMsf krn df Audys hY aqy nF hI iksy dI inMidaf. Audys qF kyvl sMKyp ivwc afpxI soc drsf dyx df hY.

mYnUM sfdIaF, swcIaF aqy aqI BfvpUrn hox kfrn sMqoK isMG mksUdpurI jI dIaF rcnfvF cMgIaF lgdIaF hn. myrI afpxI Aumr dy lwgpwg pOxI sdI dy anuBv vI sfDU, sMqF, pfTIaF, BfeIaF pRqI mksUdpurI jI dy smfnFnqr hI hn. bwicaF nUM swc muwc hI ienHF kolLoN sMBlL ky rihxf cfhIdf hY, sMBflL ky rwKxf cfhIdf hY. Kfs krky suMdr srUp vflLy bwicaF bwcIaF nUM.

rUp iswDU jI ieh dfhvy nflL ikhf jf skdf hY ik awj vI hflfq mksUdpurI jI dy bcpn dy hflfqF qoN koeI bhuqy vwKry nhIN hF AunHF nflLoN hor bury ho skdy hn. aqy ieh hr iKwqy ivwc hn qy lwg pwg hr Dfrmk asQfn ivwc hn. ies rog qoN mukq qF sfzf sB qoN pfvn pivwqr aMimRqsr df kMplYks vI nhIN rih sikaf. afs kIqI jFdI hY ik afp jI df AulFBf qF mksUdpurI jI dy dUsry lyK ny hI dUr kr idwqf hovygf. myrI bynqI qF ieqnI ku hY kyvl ik jo kuwJ kr dyx dI afs qusIN Aus vylLy mksUdpurI jI qoN rwKI sI, Auh hux qusIN hI pUrI kr vyKo. jy bhuqy nhIN qF sO ivwcoN niVHwnvyN aKOqI kfm, kroD, loB, moh, hMkfr qoN mukq DrmI, sgoN Aulty ienHF rogF ivwc afp glL glL qIkr Psy hoey hn. ijnHF dIaF krqUqF qoN sfzy bwcy bwcIaF dy mfnisk smqol ivgV jfx dI sdf hI pUrI sMBfvnf bxI rihMdI hY. ieh gwl kyvl mYN hI nhIN kihMdf sgoN awj dy mIzIey df hr bol, hr pMnF kihMdf hY qy kUk kUk ky kihMdf hY.

-ikrpfl isMG pMnUM

 

hrbKLsL muksUdpurI aqy rUp iswDU dy sMdrB ivc BuipdMr puryvfl ilKdy hn

 

rUp iswDU aqy ienHF vrgy horF dI BfeIaF bfbq sLrDf smJ afAuNdI hY. ieh BfeI jo pMjfh sfl pihlF sn awj vI Ausy qrF dy hn. ienHF df ikrdfr aqy socx ZMg nhIN bdilaf. ijhVf bMdf bhuq hI QoVf piVHaf hovy aqy gurbfxI/gurUaF vfry bhuq mfmUlI jfxkfrI rwKdf hovy Auh gurdvfry df BfeI bx bihMdf. jo jo ienHF BfeIaF ny guwl iKlfry hn, AunHF nUM smJx leI bohÜ ivcoN QoVy hI dfxy bhuq hn.

1) sLurU “rxjIq vIklI 28 jUn 06 dy aMk ivc CpI qfjLI Kbr nfl krdf hF:-

“sfbkf grMQI smyq cfr hornf Auwqy kbUqrbfjLI aqy blfqkfrI dy dosL grMQI sqfrF virHaF dI bflVI nUM lY ky Prfr”

rUp nUM ieh Kbr jrUr pVHnI cfhIdI hY.

2) hflIN kuJ sfl pihlF iewk BfeI qy iewk kMjrI nUM jLbrdsqI puwTy pisAuN brqx dy dI kosLsL krn df mukdwmf bixaf sI. ieh BfeI nOtIgm ivc rihMdf sI qy afpxy afpnUM sMq iBMzrFvfly df bMdf dsdf huMdf sI. adflq ivc Auhny afpxf dosL mMn ilaf sI qy AuhnUM 6 sfl kYd dI sjLf hoeI sI. ies gwl df qF ilKfrI dy aYzItr nUM vI pqf hY.

3) lMzn dy iek gurdvfry vI iewdF dI QoVI Aumr dy muMzy nfl hrkq krdf sLrDflUaF ny ruwJf hoieaf jf PiVaf sI.

4) zrbI c gurdvfry lwgf BfeI do iekwTIaF qImINaF kwZ ky lY igaf.

5) ieh Kbr vI lMzn dy iewk ielfky sloh dI hY iewQy iewk sLrDflU Gr ivc rihMdf gRMQI sLrDflUaF dI CotI jyhI bwcI nfl puTIaF hrkqF krdf PiVaf sI qy hux jyhl dI hvf Kf irhf.

ieho jyhy kMm BfeI hI nhIN krdy. hor lok vI krdy hn. prsYnt AuhI huMdI af. BfeIaF qy ies leI vwD dosL hY ik Auh Drm dy prcfrk qy numfieMdy huMdy af.

pr AunHF qy aMnHI sLrDf ikAuN rwKI jfvy. asl dosLI ieh sLrDflU hI hn. ijnHf kr ky ieh BfeI mMn afeIaF krdy hn.
ieh qF mMnxf pvygf hI ik ieh sB kuJ kudrqI hY pr ienHF sfDf, sMqf aqy BfeIaF pRqI aMnHI sLrDf ikAuN rwKI jf rhI hY? ikAuN ienHF bdmfsLf nUM dyvqy bxf ky pyÈ kIqf jf irhf?

rUp nUM cfhIdf ik Auh ieMglYNz ivc rihMdy bMidaF qoN ienHF gwlF bfry afp pVqfl kr lvy.

BuipMdr puryvfl

 

svY-jIvnI sbMDI hrbKsL mksUdpurI df spsLtIkrx--'mYN afpxy ilKy hr sLbd nfl KVf hF'

ipafry rfey sfihb,

'gurmuK isG dI gurmuKI' koeI vKrf lyK nhIN hY. ieh myrI svY-jIvnI df iewk kFz hY. ies dy sMDrBF nUM smJx leI myrI pUrI jIvnI pVHnI peygI ijsdy 225 sPy mYN ilK cwuikaf hF qy bfkI ilK irhf hF. ies ivc kuJ vI ajyhf nhIN ijhVf hoieaf bIiqaf nf hovy. ies dI hor ivafiKaf leI mYN iesy gurmuK isMG nfl sMbMDq hor ihwsf Byj irhf hF. iehnUM pVH ky 'rUp' hurF nUM vI sfrI gwl smJ af jfvygI. Pyr vI jy kuJ hor kihx dI loV peI qF iewk vKrf lyK ies msly sMbMDI ilK idaFgf. rUp hurF nUM hfl dI GVI ieMnI hI bynqI krdf hF ik DIrj rwKx. ijhVI AunHF myry bfry sLrDf jLfhr kIqI hY. AusnUM muwK rwK ky mYN XkIn duafAuNdf hF ik mYN afpxy ilKy hr sLbd nfl KVf hF. AunHF dI pUrI qswlI avsL krvfvFgf.

hrbKsL mksUdpurI, zrbI, XU[ky[
(29 jUn 2006)

 

igafnI gurmuK isMG dI gurmuKI ---lyKk jI ies rcnf qoN nvIN pIhVI nUM kI sMdysL dyx df Xqn kIqf hY

--rUp isWDU (XU[ey[)--

 

"gurU goibMd isMG jI dI mhfn rcnf "bicqR nftk", :Bgq rivdfs jI df bygLm purf", "isK lihr dI smfijk qy ieqhfisk ivsLysLqf", "mnU ismrqI kdoN aqy iksny ilKI" aqy "idvflI iksdI" vrgy Auc drjy dy lyKF dy lyKk vloN "igafnI gurmuK isMG dI gurmuKI " pVky bVf ajIb mihsUs hoieaf hY. mksUdpurI jI ny ies svY-kQnI ivWc ipMz sUMZ dI jmIn ivWc bxy rfmgVIaF dy gurduafry df hvflf idWqf hY . ies swc bIqI df smf vI lyKk df bcpn kfl hY jF ieMJ kih lvo ik cflI pMjfh viraF qoN vI vwD purfxI dfsqF hY. ies mhfn icMqk dI klm ny ies swc nUM krIbN pMjfh sfl bfd hI pfTkF dy rUbrU krn dI ikAu suJI? ieh lyK nf qF ivaMgmeI hY, nf hI Aus pfjI dy suDfr jF sjLf df smfn hY, nf hI koeI ivsLys Dfrimk sMdysL hY aqy nf hI Dfrimk pWK qoN iksy vI qrF AusfrU rcnf Bfsdf hY. ieh rcnf gurduafiraF ivWc syvf kr rhyy gurmuKF dy pRqI iek sLwk df bIj jrUr hY. afpxy gurUGrF dy syvfdfrF dy cirqR qy iek svflIaf insLfn jrUr hY. bysLwk sfry syvfdfr hI Aukq rcnf vfly gurmuK isMG vrgy nhI huMdy pr aijhy iGnfAuxy purfxy swc nUM ajoky smy ivwc pfTkF dy sfhmxy rwKxf Dfrimk pwK qoN ZfrU sfibq ho skdf hY. iek gwl qF iblkul vI smJ nhI afeI ik ies ienklfbI lyKk jI ny ies swc nUM eynI dyr ikvyN brdfsLq kIqf hY. kI gurmuK isMG dy cirqR qoN jfxU huMidaF hoieaF vI Aus dy iKlfP koeI avfj nf AuTfAuxf vI PrjL qoN mUh moVnf nhI hY? gurmuK isMG vloN bxfey gey toilaF nUM suhxy qy kusuhixaF dI ksvwtI qy qolky aqy suhxy lVky nUM pwtF ivWc ibTfky Ausdf mUMh cuMmx qoN jfxU krvfky lyKk ny gurmuK isMG dy ijs qrF dy cirqR vl iesLfrf kIqf hY Auh hr pfTk smJ skdf hY. lyKk jI ieh qF koeI gwl nf hoeI. rwb jfxy Auh gurmuK isMG hux ijAuNdf vI hY jF nhI, qusI eynI dyr cup DfrI ikAuN bYTy rhy. jdoN ieh svY-kQnI pV irhf sF qF ieMj lwgdf sI ik agly pYry ivWc mksUdpurI jI jrUr ilKxgy ik iks qrF AuhnF ny Aus pfjI df pfj Kohl ky lokF nUM jfigRq kIqf. pr aijhf nhI hoieaf. hF, Aus pfjI qoN bcx df iek Aupf jrUr sfhmxy afieaf hY. ieh PfrmUlf hY Aus muslmfn arFeI vflf PfrmUlf " nfeI dy jfky vfl ktfky Gon mon ho jf". "vfh jI vfh" nf rhygf bFs qy nf vjygI bFsurI. lyKk jI ies rcnf qoN nvIN pIhVI nUM kI sMdysL dyx df Xqn kIqf hY, arFeI vflf PfrmUlf jF swc nUM pMjfh sflF qwk lukfeI rwKx vflI jugqI. ieh rcnf hor bysLwk kuJ vI nf kry pr sfzy gurUGrF dy syvfdfrF dy cirqRF vl sLwk qF jrUr pYdf krygI. Drm suDfr jF smfj suDfr ihq agr kuJ krnf hY qF vfsqivk rUp ivWc krnf hY isrP iKaflI jF lPjLI pulfAu nfl suDfr nhI ho skdf. gurmuK isMG vrigaF nUM ijAudy jI Ausy vkq suDfrnf pvygf pMjfh sfl bfd itpxIaF krky nhI.

mksUdpurI jI dIaF ilKqF df dIvfnf hF, ivcfrF df kfiel hF aqy sLYlI qoN pRBfivq hF iesy leI AuhnF dI klm qoN ies qrF dI rcnf idl qy JrIt ijhI mfr geI. mY pihly kdy vI iksy dI rcnf dy sbMD ivWc kuJ nhI iliKaf pr kI krF mksUdpurI jI hurF df rIJvFn pfTk hox dy nfqy cup vI nhI rih sikaf.

rUp isWDU (XU ey)

(27 jUn 2006)

 

pMjfb dI koiel bIbI suirMdr kOr dy byvkqy clfxf qy pMjfbI sfihq sBf iskfgo dI hMgfmI mIitMg--do imMnt df mOn

isLkfgo (ieMdrmohn isMG): mYN jfxf rb dy kol dI gfiekf pMjfb dI koiel bIbI suirMdr kOr dy byvkqy clfxf qy pMjfbI sfihq sBf iskfgo dI hMgfmI mIitMg pRDfn pRisD gjlgo s: tihl isMG susfnf dI pRDfngI hyT iek sog meI mIitMg iswK tIvI dy stUzIAU ivc hoeI ijs ivc srvsRI tihl isMG susfnf, ieMdrmohn isMG pRozIAUsr iswK tI, zf: hrijMdr isMG KYrf, jY rfm isMG kfhloN, jwsI sMDU, gurmuK isMG Bulr, bfb sMDU, hrijMdr isMG sMDU, BuipMdr isMG ibMdrf, hYpI isMG, jiqMdr isMG, nirMdrpfl isMG mrvfhf,afid sLfml hoey. sBf dy afey hoey sfry hI mYNbrF ny do imMt df mOn rK ik vfihgurU agy ardfs kIqI ik smucy pMjfbI BfeIcfry nMU pey ies Gfty nMU brdfsLq krn df aqy prIvfr nMu Bfxf mnx df bl bKsLy. ies sogmeI mIitMg ivc ieh vI PYslf kIqf igaf ik jldI iek suirMdr kOr dI Xfd ivc isLkfgo ivc iek vzf smfgm krvfieaf jfvygf aqy AnHF dI Xfd ivc iek aYvfrz vI sLurU kIqf jfvygf. sBf dy pRDfn tihl isMG ny ikhf ik bIbI suirMdr kOr dI mOq nfl pMjfbI siBafcfr dy iek Xug df aMq ho igaf hY aqy pMjfbI siBafcfr nMU nf pUiraf jf skx vflf Gftf dsidaF ikhf ik AunHF dy pirvfr vloN AusdI afKrI KfihsL nMU nf pUrf krn sgoN smucy pMjfbI BfeIcfry nMU vFiJaF krn qy aPsos vI jfhr kIqf. pMjfbI sfihq sBf isLkfgo dI mfisk mIitMg pihly aYqvfr nMU iswK tIvI dy dPqr ivc hMudI hY bfry hor jfxkfrI leI eImyl kro punjabisahitsabha@yahoo.com

(23 jUn 2006)

 

suirMdr kOr bfry quhfzf lyK ‘iqMn pIVHIaF dI nfnI sI Auh!’ piVHaf. bhuq vDIaf lwigaf.
qusIN swcmuwc hI pMjfb dI hrmn ipafrI gfiekf dI rUh nUM pfTkF dy mnF ivc snmuwK kr idwqf.---dljIq isMG, aYzimMtn, knyzf

ipafry dlbIr isMG jI,

ilKfrI[kfm/aOrg ivc suirMdr kOr bfry quhfzf lyK ‘iqMn pIVHIaF dI nfnI sI Auh!’ piVHaf. bhuq vDIaf lwigaf. qusIN swcmuwc hI pMjfb dI hrmn ipafrI gfiekf dI rUh nUM pfTkF dy mnF ivc snmuwK kr idwqf. gfiekf dy gIqF dy bolF dIaF surF iPr kMnF ivc gUMjIaF aqy Aus dy ichry dy hfv-Bfv pRqwK idKfeI idwqy. lyK suirMdr kOr dy smuwcy pRsLMskF vwloN idlI sLrDFlI dI qrjmfnI krdf hY. lyK pVH ky sfzy afpxy mnF nUM vI sLFqI imlI. suirMdr kOr gfiekf dI mfxBrpUr Xfd pMjfbIaF dy mnF ivc sdf bxI rhygI. suirMdr kOr gfiekI dy ipV ivc sfPL-suQrI gfiekI dI hmysLf almbrdfr rhygI.

mYnUM Xfd hY ik suirMdr kOr jI iek vfr imwlvuwzjL klcrl sosfietI afPL irtfierz aYNz sYmI-irtfierz aYyzimMtn, knyzf dy Bvn ivc afey sn. AunHF ny bjLurgF dI sosfietI ivc afpxy vwzy-Coty BrfvF dy GrylU-ivhVy ivc bYTx df mfx mihsUs kIqf sI. AuprMq AunHF ny sihj avsQf ivc pMjfbI swiBafcfr nUM smrpq gIq afpxI surIlI afvfjL ivc gf ky suxfey. sfnUM bhuq mfx mihsUs hoieaf sI ik ikwzI vwzI hsqI ny sfnUM aYnf mfx bKisLaf hY! mYN vI afpxI bjLurg sosfietI vwloN pMjfbIaF dy idlF ivc vwsx vflI gfiekf nUM sLrDf dy Puwl ByNt krdf hF.

dljIq isMG, aYzimMtn, knyzf

(22 jUn 2006)

 

sfry lyKkF dI myhnq sdkf 'ilKfrI' aj aWvl nMbr qy hY----zf: blvMq isMG iswDU, pitaflf

mfnXog aYzItr sfihb,

'ilKfrI' dIaF KUbsUrq rcnFvF leI bhuq bhuq DMnvfd.

bfkI pfTk vI myry nfl sihmq hoxgy ik quhfzI aqy sfry lyKkF dI myhnq sdkf 'ilKfrI' aj aWvl nMbr qy hY. mYN sB nUM bynqI krdf hF ik afpF rlky ies nMU hor agy iljfxf hY.

kuldIp nIlm dIaF dovyN rcnfvF bhuq vDIaf hn, pr kuJ awKr soD mMgdy hn (aflocnf leI hwQ bMn ky mfPI).

BuipMdr isMG swgU (XU ky) dIaF kivqfvF , ivsLysL krky 'pwQr dI awK' bhuq aCIaF hn. hr vfr dI qrFH dlvIr kOr dIaF kivqfvF 'dgf qy drdF dy irsLqy' bhuq aCIaF hn.

pRo: pIRqm gryvfl dI icwTI ivc pfiksqfnI mihmfn dy bol 'qusIN vI pMjfbI, mYN vI pMjfbI' idl nMU CUh gey.

DMnvfd sihq,

ilKfrI df iek pRsLMsk,

zf: blvMq isMG iswDU,
pitaflf. (21 jUn 2006)

 

'jnmyjf jI ny myry lyK nUM Eprf Eprf hI piVHaf hY. AunHF ny ies dI rUh qIkr phuMcx df Xqn nhIN kIqf.'--'pMjfbI kMipAUtr df BivwK pMjfbI XUnIkoz PONtF ivwc hI hY'.--ikrpfl isMG pMnUM

pfTk jI,

pMjfbI XUnIkoz PONtF dI jfxkfrI sbMDI ilKfrI ivwc myrf lyK Cipaf hY. (mYN iewQy pUry lyK ivwc hI jfx buwJ ky ‘pMjfbI’ aqy ‘gurmuKI’ sLbdF nUM sm arQy vjoN ilaf hY.) ijs dy sbMD ivwc jnmyjf jI df pwqr mYnUM inwjI qOr qy vI afieaf hY qy ilKfrI ivwc vI Cipaf hY. ies ivwc sB qoN pihlF qF jnmyjf jI df DMnvfd kIqf hI bxdf hY. ikAuNik AunHF ny myry lyK nUM nflL piVHaf hY, Aus sbMDI soicaf hY aqy afpxy vzmuwly ivcfrF qoN jfxUM krvfieaf hY. dUsry nMbr AuWqy jy socIey qF ieh dovyN hI ilKqF afpxy afp ivwc lwg pwg sMpUrn rUp ivwc ienHF dy ilKfrIaF dy ivcfr pysL krdIaF hn. pfTk afp sUJvfn hn jo dohF ilKqF dy XQfrQ nUM afpxy afp inKyV skdy hn. ies leI jOhl sfihb dy pwqr df AuWqr dyx df koeI mMqv bfkI nhIN rih jFdf. pr[[[

kuwJ sfl pihloN jOhl jI ny, ‘pMjfbI aqy aMgryjLI dI pMkcUeysLn iewk hY. sgoN pMjfbI ivwc bhuqI pMkcUeysLn afeI hI aMgryjLI ivwcoN hY. pMjfbI kMipAUtr ivwc vI sfnUM aMgryjLI pMkcUeysLn ijvyN iqvyN hI rwK lYxI cfhIdI hY.’ myry vwloN AuTfey gey muwdy AuWqy afpxy ivcfr pysL kIqy sn ik, ‘jdoN pMjfbI aqy aMgryjLI do vwKo vwK bolIaF hn aqy ienHF dIaF do vwKo vwKrIaF ivafkrnF hn, iPr ienHF dI pMkcUeysLn iewk ikvyN ho skdI hY?’ pr ies qrk dy ipwCy asl mMqv ieh sI ik jnmyjf jI rimMgtn kIa borz dy mudeI hn qy Auh kIa borz lya afAUt kMipAUtr ivwc pfeIaF hoeIaF pMkcUeysLn dIaF kIaF nUM hor kfrjF leI vrq df hY aqy hor mMqv vflLIaF kIaF nUM pMkcUeysLn leI vrqdf hY. ijs krky iekihry aqy dUhry kot df hoVy aqy knOVy nflL ivroD KVHf ho jFdf hY. ies dy pRqIkrm vjoN mYN pwqr rfhIN ilKfrI ivwc jnmyjf jI nUM svfl kIqf sI ik pMjfbI dI koeI pMkcUeysLn dws vI dyvo jo aMgryjLI ivwc nf hovy? ies df AuWqr awj qIkr vI jnmyjf jI vwloN ‘ilKfrI’ dy pfTkF nUM nhIN idwqf igaf. myry inwjI qOr AuWqy ‘BfsLf ivBfg pMjfb, pitaflf’ ivKy puwCx AuWqy jnmyjf jI ny aqI inmrqf sihq mYnUM ieh jrUr dwisaf sI ik, ‘ieh nukqf myrf shI sI pr Aus nUM ilKx df ZMg glq sI.’ mYN Aus vylLy hI jnmyjf jI nUM ‘bhurMgI cflF’ (izplomysI) df mohrI mMn ilaf sI. Aus vylLy mYN afpxy bYg ivwc sI zYWk idwlI vfilLaF df ipaf ilKqI rUp ivwc prmfx pwqr ik, ‘Bfrq dIaF bolIaF ivwc pMkcUeysLn aMgryjLI ivwcoN afeI hY.’ ikvyN idKf skdf sI?

ieh pMjfbI pMkcUeysLn vflLf svfl jnmyjf jI dy sLbdF ivwc ajy vI AuWqr dI AuzIk kr irhf hY. iesy lMmI AuzIk dy muwdy qoN bcx leI mYN AunHF dy pwqr df AuWqr dyx leI XqnsLIl hoieaf hF ik Gwto Gwt mYnUM qy AunHF dy pwqr df AuWqr dy dyxf cfhIdf hY. so hux AunHF vwloN idwqy qrk AuWqy soc ivcfr kIqI jFdI hY.

“josL aqy rosy df sumyl hY ieh lyK?” myry vwloN iliKaf igaf ieh lyK ‘ilKfrI’ dy pfTkF nUM kyvl XUnIkoz PONtF sbMDI jfxkfrI dyx leI hY. ies ivwc josL aqy ros idKfAux df rqI Br vI mMqv nhIN hY. pr iewQy ieh vI swc hY ik iksy vI rcnfkfr dI awK ikqnI bI qIbr BivwK AuWqy itkI hovy iPr vI Aus ivwc BUq aqy vrqmfn dy rMg rUp jrUr hI simlq ho jfieaf krdy hn.

“rimMgtn PONtF nflL rosf?” rimMgtn PONtF ny afpxf bxdf Xogdfn pf idwqf hY. Auh BUq dIaF siQqIaF nflL myl KFdIaF rhIaF hoxgIaF. BUq CyqI kIqy afpxf mwilaf ipV KflI nhIN kiraf krdf. pr ieh hr smyN df swc hY ik afihsqf afihsqf hr BUq ieiqhfs dI god ivwc jf sONdf hY qy ipV aMq nUM vrqmfn jF BivwK dy hwQ hI rihMdf hY. mYN PonYitk kIa borz df ies leI mudeI hF ik ieh rimMgtn kIa borz nflLoN vwD qrk pUrn hY. ik aMgryjI sMsfr Br ivwc CfeI hoeI BfsLf hY. ik bhuqy pMjfbIaF nUM aMgryjI aqy pMjfbI dohF nflL smqol bxf ky rwKxf pY irhf hY. rimMgtn kIa borz vfilLaF dI soc kyvl pMjfb qIkr hI sImq hY. jdoN ik PonYitk kIa borz vflLy sMsfr Br dy pMjfbIaF leI socdy hn.

hux pMjfbI dIaF XUnIkoz PONtF ny qF kIa borz df tYStf hI vwZ idwqf hY. vrqoN kfr koeI vI kI borz iesqymfl kry Ausdf XUnIkoz PONt dy vrqfry AuWqy koeI vI asr nhIN pvygf.

“XUnIkoz PONtF dIaF GftF?” pihlI gwl qF ieh hY ik rcnfkfr nUM hQly muwdy dy XQf sMBv hr pwK AuWqy ivcfr krnI cfhIdI hY. dUsrI gwl, iksy ros bs, ijs vwl jnmyjf jI df iDafn nhIN igaf, Auh ieh hY ik myry lyK ivwc jo GftF drsfeIaF geIaF hn Auh XUnIkoz PONtF dIaF nhIN hn sgoN Auh vrqoN kfr dI kMipAUtr sbMDI sUJ bUJ aqy Aus kolL simEN pCVy kMipAUtr dy progrfm dIaF GftF hn. jdoN qIkr ieh dovyN smyN dy hfxI nhIN bx jFdy AudoN qwk pMjfbI XUnIkoz PONtF df pUrf lfB nhIN ilaf jf skdf. hF iewk gwl hux insLcq hY ik pMjfbI dI vrqoN leI bnfAux vflLy progrfm df hr progrfmr ienHF XUnIkoz PONtF nUM muwK rwK irhf hY.

“kMm kfjI bdl?” ieh bdl qF af cuwikaf hY pr pMjfbI kMipAUtr dy bhuqy vrqoNkfr ajy ipwCy bYTy hn. awj jo vI nvF kMipAUtr KrIidaf jf irhf hY jF ijs vrqoNkfr ivwc vI purfxy kMipAUtr nUM smyN df hfxI bnfAux dI smrwQf hY Auh ivMzo aYks pI aqy vrz aYks pI AuWqy af cuwikaf hY. bs ieho hI pMjfbI XUnIkoz PONtF dI loV hY.

“sfnUM itky rihx idE?” myry vwloN ilKy gey lyK ivwc BivwK leI iqafr rihx leI ikhf igaf hY nF ik Aus ivwc kuwd pYx leI. ieh swc hY ik nF iksy ny myry khy AuWqy pMjfbI XUnIkoz PONtF AuWqy kuwdxf hY aqy nF hI jnmyjf jI dy khy qy iksy ny rimMgtn PONtF nflL juVy rihxf hY. ieh sfrf kuwJ krn leI smyN dI loV ny mjbUr krnf hY. jo agyqf iqafr rhygf Auh suKI rhygf jo pCyqf-ipafr rhygf Auh duKI rhygf. hF koeI prbMD ikqnf shI hY ikqnf glq ies sfry df inrnf smyN dy hwQ hoieaf krdf hY. jo ZukvF hY Auh jIvq rhygf jo ivroDI hY Auh pCV jfiegf.

“iewQy sqluj PONtF vrqdIaF jFdIaF hn [[[?” jnmyjf dI ieh jfxkfrI isrmwQy AuWqy pr asl gwl ieh hY ik ies Kyqr ivwc afpxI pUrI rucI rwKx Kfqr ieh sfrI jfxkfrI myry kolL pihloN hI hY. ieh sfrf kuwJ ikEN ho irhf hY? ies dy afpo afpxy kfrn hn. ijvyN ik sqluj PONtF dy awT ds tfeIp Pys hn jo aKLbfrF aqy pbilisMg leI ZukvyN hn. AunHF ny tfeIp krn leI dovyN kIa borzF df prbMD kIqf hY. Auh kyNdr dIaF suJfeIaF geIaF PONtF nflL kfPI myl KFdIaF hn. pr ieh mihMgIaF hn aqy hr iewk dI phuMc ivwc nhIN hn.

pMjfb dy bhuqy tfeIipst rimMgtn kIa borz qoN hI afey hn aqy srkfry drbfry iesy prbMD nflL tYst ley jFdy hn.

pbilisLMg vflLy ies kfbl hoxy cfhIdy hn ik AunHF kolL iksy vI PONt ivwc mYtr afvy qy Auh Aus nUM afpxI iewCf dI PONt ivwc bdl skx, ies leI AunHF nUM PONt krnvrtr dI loV hY.

DnIrfm cfqirk vYWb PONt vYWb leI bhuqI ZukvIN hY aqy muPq imlLdI hY ies leI ies dI vYWb leI vrqoN kIqI jf rhI hY. afKrI gwl ieh hY ik loV hI kfZ dI mF hY aqy loV hI iksy cIjL nUM jIvq rwKdI hY.

“PONt alwg cIjL hY qy kIa borz alwg cIjL hY?” jnmyjf jI dI ieh gwl shI hY aqy ies nUM bhuqy jfxdy hn. pr afskI PONtF vylLy sLbd ‘PONt’ aqy ‘kIa borz’ smarQy bx gey sn. ikAuNik ienHF dy awKrF dI bxqr ivwc qy kyvl AuWnIN iewkI df hI sI pr ienHF dy kozF ivwc jLrUr vwzf Prk sI. asl ivwc XUnIkoz PONt df afskI PONtF nflLoN vwzf aMqr hI ieho hY ik AunHF dy kozF df imafrI krn kr idwqf igaf hY. XUnIkoz ivwc PONt rfvI, sfb, cfqirk jF gurbfxI koeI vI hovy pr AunHF ivwc iewk awKr df koz iewk hI rhygf. ies leI kIa borz koeI vI ho skdf hY. Aus df koeI bhuqf arQ nhIN rih jFdf. ijs ivakqI nUM ijhVf kIa borz vwD sOKf lgdf hY Auh Ausy ivwc hI afpxI ikwlI dwbI jfvy. Aus sbMDI dUjy ivakqI nUM koeI ieqrfjL nhIN hoxf cfhIdf.

“qusIN afp vI qF PONt knvrsLn dy mYkro bxf ky vycdy rhy ho?” ieh shI hY. mYN kIqI imhnq df imhnqfnf lYx ivwc kdI vI ikMqU nhIN kIqf. sgoN mYN qy ies ivcfr df DfrnI hF ik sLOk dy vrqfry bhuqI dyr nhIN cwilaf krdy. vpfr jy lfB ivwc nhIN cldf jF Gwto Gwt brfbr srfbr nhIN cldf Auh awj vI bMd hoieaf ik kwlH vI bMd hoieaf. ies dy nflL nflL mYN ies ivcfr df vI mudeI hF ik koeI duwD nUM pfxI dy Bf BfvyN vycy nf vycy pr pfxI nUM duwD dy Bf iblkuwl nf vycy. KrId dfr afpxy afp nUM Twigaf Twigaf nf anuBv kry qy vycx vflLf cOVf ho ky ieh nf afKy, “mfey nI mYN buwDU bxf afeIaF.” awj dy simaF ivwc sicafrf vxjfrf qF ivrlf ivrlf hI lwBygf pr zfkU bQyry. Audhrx vjoN pMjfb ivwc awj ivdys jfx vflLy QoVHy hn pr ivdys Byjx vflLy eyjYSt, BfVy dy lfVy lfVIaF bhuqy hn. hF ieh gwl jLrUr khI bxdI hY ik sicafry aqy JuiTafry vpfrI nUM iewko qwkVI nhIN qolxf cfhIdf.

khfxIaF qF mYnUM vI bhuq cyqy afAuNdIaF hn pr mYN jnmyjf jI nUM ieho hI kihxf cfhFgf ik ieh mYN iekwlf nhIN kihMdf sgo ieh qF sMsfr Br dy isafxy kihMdy hn ik pMjfbI kMipAUtr df BivwK pMjfbI XUnIkoz PONtF ivwc hI hY. jnmyjf jI GbrfE nf ieh bwcf jMm vI ipaf hY, sfrQI vI bx irhf hY aqy ieh quhfzy kMipAUtr ivwc vI CyqI hI pihlvfnI vI krygf. ieh myrf XkIn hY.

isafxy kihMdy hn, “buVHy dy khy qy koeI KIr nhIN Drdf.” so myry khy qy iksy ny pMjfbI XUnIkozF vwl moVf nhIN kwtxf. ieh qF ienHF dI loV ny ipV mwlxf hY. iPr smyN ny hI ienHF nUM Ausfrnf hY. jo awj nvF hY Auh kwlH nUM purfxf hY. jo vI prbMD hoNd ivwc afieaf hY Aus ny smyN anusfr bdlnf hY nhIN qF iewk idn qur jfxf hY.

pfTkF dI jfxkfrI leI ieh vI iliKaf jFdf hY ik asIN XUnIkoz df iewk aYsf PonYitk kIa borz Ausfrn df Xqn kr rhy hF, jo vrqoNkfr df imwqr hovy aqy aMgryjLI nflL vwD qoN vwD myl KFdf hovy. Aus dI jfxkfrI pfTkF nUM afAux vflLy smyN ivwc dy idwqI jfvygI. afp jI dy suJf isrmwQy qy. iesy qrHF nflL XUnIkoz PONt df rimMgtn nflL myl KFdf kIa borz vI Ausfr lYxf cfhIdf hY. ies AuWqy sfnUM koeI ieqrfjL nhIN.

jnmyjf jI dy pwqr dy AuWqr ivwc bVf kuwJ iliKaf jf cuwkf hY. aMq ivwc mYN kyvl ieh do bynqIaF krnIaF cfhuMdf hF:

pihlI bynqI: myrI prK dwsdI hY ik jnmyjf jI ny myry lyK nUM Eprf Eprf hI piVHaf hY. AunHF ny ies dI rUh qIkr phuMcx df Xqn nhIN kIqf. aqy ies lyK dy AunHF ny afpxy mn dy pUrn inrDfrq arQ hI isrjy hn. ies qrHF kr ky AunHF ny myry ies lyK nflL kyvl Dwkf hI nhIN kIqf sgoN Aus nUM kql krn df Xqn vI kIqf hY. ikrpf krky Auh ienHF dohF ilKqF nUM TMzy idmfg nflL Gwto Gwt iewk vyr jLrUr pVH lYx. DMnvfdI hovFgf.

dUsrI aqy jLrUrI bynqI: pfTk jn jnmyjf jI df pwqr pVHn dy nflL nflL myrf Auh lyK vI jLrUr pVH lYx. ajyhf krn nflL Auh qwQF df shI inrnf kr skxgy.

vwD Gwt ilKx leI iKmF df Xfck hF. bhuq hI siqkfr nflL,
ikrpfl isMG pMnUM

(14 jUn 2006)

 

klsI dIaF kivqfvF df ivsLf prmswc nfl sbMD rwKdf jtl aqy sUKm hY--dljIq isMG aYzimMtn

surjIq klsI dIaF swq kivqfvF ilKfrI vYb sfeIt qoN pVHIaF. kivqfvF pRqI myry iehsfs ies qRhF hn:

klsI dIaF kivqfvF df ivsLf prmswc nfl sbMD rwKdf jtl aqy sUKm hY. kivqfvF ivc ivsLy dI aiBivakqI klfmeI sUKm sLYlI ivc kIqI geI hY. ‘mYN nhIN qUM’ dy Xog ibMb Ausfry gey hn. kivqrI kol keI jLbfnF dI sLbdfvlI df Xog BMzfr hY ijs nUM Auh afpxI kfivk sLYlI ivc vrq ky afpxy aMqrI BfvF df icwqrx krdI hY. ivsLy df inBf lOikk hY – sMkIrx nhIN. ies qwQ dI Jlk vrqy sLbdF dI rUh qoN ivakq hY. kivqf dy ipV ivc kivqrI dI kivqf isKrF Cohx dIaF sMBfvnfvF rwKdI hY.

sLfh husYn dIaF ieh sqrF klsI dIaF kivqfvF dy ivsLy nfl myl KFdIaF njLr afAuNdIaF hn:

aMdr qUM hY, bfhr qUM, sB kuC myrf qUM
khy husYn PLkIr sfeIN df, mYN nhIN sB qUM.

dljIq isMG, aYzimMtn
13[6[2006

 

pMƒ sfihb df PONtF bfry lyK--joÈ qy rosy df sumyl hY[[[[[[jnmyjf isMG jOhl

 

pMƒ sfihb df PONtF bfry lyK piVHaf. joÈ qy rosy df sumyl hY ieh lyK. pMƒ sfihb ilKdy hn ik XUnIkoz PONtF df hI BivwK hY. pr afm PONtF Kfs kr rimMgtn nfl AuhnF ƒ pqf nhIN ikAuN rosf hY aqy iesƒ geI gujrI gwl afKdy hn. Pyr afpxy lyK ivwc afpy hI XUnIkoz koz vflIaF PONtF dIaF GftF df iËkr ivsQfr nfl krdy hn. sc jfixE ieMnHIaF GftF qF mYƒ vI ivwDIbD qrIky nfl nhIN sI pqf. lyK dy afKr ivc qF Auh mMndy hn ik iehnF PONtF df smF awj nhIN hY. DMnvfd pMƒ jI. ieho qF asIN pMjfb bYTy kih rhy hF ik ijMnI dyr kMmkfjI bdl nhIN afAuNdf, sfƒ itky rihx idE. jdoN qusIN iehnF PONtF ƒ kMmkfjI bxf dyvogy qy sOK nfl vrqIaF jf skxgIaF qF asIN pMjfbI sB qoN pihloN suafgq krFgy. quhfzI jfxkfrI leI ds dyvF ik iewQy dIaF bhuqIaF aKbfrF sqluj PONt vrqdIaF hn. tfiep skUlF, dPqrF afid ivc gurbfxI ilKI qy rimMgtn kI borz vflIaF PONtF vrqIaF jf rhIaF hn. pRYsF qy pbiliÈMg GrF vfly PONt knvrtr nfl qkrIbn 350 PONtF vrqdy hn. vYwb sfeItF Auqy qkrIbn pMƒ jI dI hI cfiqRk PONt vrqI jFdI hY.

aihm mslf ieh nhIN ik ikhVf kIa borz vriqaf jf irhf hY. qusIN afp vI qF PONt knvrÈn dy mYkro bxf (-- ---) rhy ho, isrP kIa borz dy msly ƒ hl krn leI. pr iek gwl mYN quhfzy noits ivc ilafAuxf cfhuMdf hF ik PONt alwg cIË hY qy kIa borz alwg cIË hY. XUnIkoz PONt hY, kIa borz nhIN, kIa borz sfƒ Aus leI vI inrDfrq krnf pvygf. bfkI mfiekrosfPt vfly pihloN hI kIa mYpr bxf cuwky hn, Aus nfl ijvyN df mrËI kIa borz bxf lvo. pMƒ jI dy ËoÈ qoN mYƒ iek khfxI cyqy af geI.

iek Blvfn dy Gr puwqr jMm ipaf. ijhVf vI vDfeIaF dyx afvy, Blvfn jI afKx lE jI ieh qF rusqmy ihMd jMm ipaf sfzy Gr, qy muMzf jdoN juafnI ivc phuMicaf qF nÈeI ho igaf. BlvfnI df rusqmy ihMd bnxf smF qy imhnq mMgdf hY. XUnIkoz vI hfly jMmy hI hn, hfly qF iesdy jnmdfqy vI iesƒ vpfrk krn qoN kMnI kqrFdy hn. myrI bynqI hY ik iehnF qy juafnI df inKfr af lYx idAu, asIN quhfzI gl mMn lvFgy . kfhlI ivc pMjfbI ƒ ikqy mfr nf pY jfvy.

pMƒ jI XUnIkozF qy hfly imhnq jfrI rwKo, jdoN lokF ƒ lwgU ik ieh sOKy hn, afpy apxf lYxgy. hfly qF ieh myry vrgy leI vI aOKy hn. bfkI iksy pRqI rosf quhfzf afpxf hI mn Krfb krdI hY, ros Xog ivakqI qy iesdf Gt asr huMdf hY. pMjfbI nfl ipafr, pMjfbIaF nfl ipafr hoxf cfhIdf hY. afE sFJy pulF df nINh pwQr rKIey.

vD Gt leI iKmf df jfck hF.

siqkfr sihq

afpdf : jnmyjf isMG jOhl
(4 jUn 2006)

 

"lyKk dI mjLdUrI" piVHaf--kyhr sLrIP jI ny iblkul shI ikhf hY-zf: blvMq isMG isWDU

kyhr sLrIP (jrmnI) jI df iliKaf lyK "lyKk dI mjLdUrI" piVHaf. lyK pVH ky ies qrF lgf ijvyN AunFH ny myry mn dy ivcfr pVH ky hI ieh lyK iliKaf hyY. myry ivcfr anusfr mYN qF kI dunIaf df koeI vI iensfPL psMd sLKs kyhr sLrIP jI dy ivcfrF nfl sihmq hoey ibnf nhIM rih skdf. ieqhfs gvfh hY ik kdy vI iksy agFh vDU aqy jLmIr dI gwl krn vfly lyKk nUM Auicq muafvjLf qF kI, ijAUNdy jI smfj vWloN mkbUlIaq hfsl nhIN hoeI, sgoN pwQr hI mfry gey hn. lcr sfihq aqy iPlmF afid dy lyKkF nMU Cwz ky iksy vI ilKfrI nUM kdy vI Auicwq muafvjLf nhIM imilaf hY .

sfnUM sfiraF nUM gMBIrqf nfl ies ivsLy qy socxf cfhIdf hY. ijvyN mhfqmf gFDI ny ikhf hY " pihlF Auh qbdIlI afpxy aMdr ilafvo jo qusIN dunIaf ivc ilafAuxf cfhuMdy ho." afAu pihlF afpF sfry pfTk aqy lyKk ies gwl df insLcf krIey ik cMgf sfihq iek dUjy qoN mMgx dI bjfey KrId ky pVHIey . ikAuNik lyKkF nUM mjdUrI nF imlx df iek kfrx cMgy sfihq df nf ivkxf hY .

kyhr sLrIP jI ny iblkul shI ikhf hY ik smfj ivwc keI shUlqF ijvyN ik cMgIaF lfiebryrIaF afid dI bhuq Gft hY ies sMbMDI vI srkfr dI ijMmyvfrI bxdI hY ik ieMnf shUlqF nUM Kfs qOr qy pyNzU ielfikaF ivwc muhwieaf krfieaf jfvy.

ies qoN ibnf afpxy hwk leI smfj ivwc afvfjL bulMd krn qoN lyKkF nUM sMgxf nhIN cfhIdf . kyhr sLrIP jI ny ies ivsLy ivc afpxI afvfjL bulMd kIqI hY . afAu afpF sfry ies afvfjL ivc afpxI afvfjL df hokf vI sLfiml krIey .

zf: blvMq isMG isWDU,
30-5-2006, aY: pRoPYsr sfiekYtrI,
srkfrI mYzIkl kflj
pitaflf .

(30 meI 2006) 

 

jy Gr ivc ikqfbF hox qF……
ikaF bfqF! kyhr sLrIPL jI dI iek hor imafrI ilKq leI buhq-buhq DnMvfd---
srvjIq isMG

jy Gr ivc ikqfbF hox qF……

ikaF bfqF! kyhr sLrIPL jI dI iek hor imafrI ilKq leI buhq-buhq DnMvfd. afp jI dy sLbd, “nvIaF lIhF dy isrjxhfiraF ny afpxy afp nUM sLbd nfl joiVaf aqy afpxy sMgIaF-sfQIaF, sLuBicMqkF aqy pYrokfrF nMU vI iesy rfhy qurn vfsqy pRyirq kIqf. Dfrimk Kyqr ivc mwQy rgVn vfly qF kroVF hI inwq dyKy jf skdy hn, ienHF ivcoN sLbd nfl ikMny ku juVy hoey hn?” nMU pVHn qy mYnMU gurbKLsL isMG pRIq ngr jI dI iek ilKq Xfd af geI. afp jI ilKdy hn.

‘ajLrbfeIjfn dI rfjDfnI bfkU ivc, lyKkF dy pRDfn mihMdI husYn dy sLihroN bfhr pyNzU bMgly ivc, iek vfrqflfp dI Xfd mYnMU af geI. nfsLqy dy bfad, PulF iKVy surjI ivhVy ivc sMGxI hiraflI vfly ibRC hyTF bYTy hoey sF, AuhnF df sfrf prvfr qy do iqMn gvFZI sjx vI suhxy idn df sjrf rON mfx rhy sn, ik myry gMBIr myjLbfn ny myry Drm bfry jfxkfrI cfhI, myry afpxy rON ivc vI Aus vyly suhfvxy afly-duafly vrgI koeI ltk sI. kfimaF nMU sulqfn qy sLihnsLfhF nMU ksfeI afKx vfly, rsmI mjHLb dI by-jfnqf nMU pRqwK krn vfly, jIvn nMU krmF Auqy inrBr dwsx vfly, jLfq jmfq nMU by-puC rwKx vfly, nrk surg df Psqf vZ dyx vfly, qIrQ, nmfj, rojLf, jnyAU, itwkf, iqlk qy afrqIaF dy iKlfry Auqy hUMJf Pyr dyx vfly, ikrq kmfeI vfly sfdy, suKfvyN, sPl qy sMgqI sFJy jIvn df AupdysL dyx vfly guru nfnk, qy sLsqrI Xogqf pRfpq kr ky aOrMgjyLb vrgy sLihnsLfh nMU vMgfrn qy icVIaF qoN bfjL quVfx qy afpxI ijwq ivc inscf Dfr ky jUJ mrn vfly gurU goibMd isMG dy coj mYN iek-iDafn hoey sroiqaF nMU suxfey. myrf aflm myjLbfn bVf pRBfvq ho ky boilaf:-

“quhfzy rwb nMU BfvyN mY nf hI mMn skF, pr quhfzy guru nfnk qy guru goibMd isMG dy nksLy kdmF Auqy clx leI mYN AuhnF df sLrDflU bx skdf hF!”

supqnI mihdI husYn ny afpxy dohvyN hwQ afpxI ihk Auqy rK ky afiKaf:-

“pr mYN quhfzy rwb qy dohvF muqbrk guruaF nMU sjdf krdI hF. qusIN ieho ijhy cfnxy afpxy Drm df prcfr afpxy dys qk hI ikAuN mihdUd riKaf hoieaY?”(‘prm mnuK’ pMnf 6)

afp jI ny sLbd nfl juVn dI gwl kIqI hY, vIr jI juVnF qF iek pfsy asI qF afp pVHn dI vI Kycl nhI krdy, Auh vI pYsy dy ky iksy qoN pVHf ilaf jfdf hY aqy jo sfKIaF suxfeIaF jfdIaF hn Auh iksy vI prK ksvwtI qy pUrIaF nhI AuqrdIaF.

afdr sihq: srvjIq isMG (16 aprYl 2006)

 

ieWk ‘ivsfKI mubfrk’ ieh vI: “qusIN vI pMjfbI, mYN vI pMjfbI”--pRo[pRIqm isMG gryvfl

 

kwl iksy kfrobfr dy bfry pfksqfnI mUl df muslmfn imqR sfzy Gry qsLrIP ilafieaf. myry rUbrU huMidaF eI Aus ny pihl kIqI qy ikhf- “ivsfKI mubfrk hovy!” mYN jvfb ‘c Aus nUM mubfrkbfd idMidaF KLusLI BrI hYrfnI nfl afiKaf- “afp ny ies iqEhfr nUM KLUb Xfd rwiKaf”.

Aus pMjfbIaq dy sLYdfeI doosq dy agly Auqr ny hor vI KLusLI dy jjLby nfl mYnUMM inrAuqr kr idwqf. “qusIN vI pMjfbI, mYN vI pMjfbI”.

iehnF Cy lPjLF ny iek vfr qF ijLhn ‘coN mulkI hwd-bMny imtf ky sfnUM pMjfbI siBafcfr dy atut irsLqy dI inGI glvkVI ivc kuJ pl abol kr idqf.

-pRo[pRIqm isMG gryvfl, knyzf.

13 aprYl, 2006

 

pMjfbI sfihq aMdr DWkf cldf hY. kyhr sLrIP jI dI ieh aflocnf iblkul shI hY---zf blvMq isMG isWDU

 

pMjfbI sfihq aMdr DWkf cldf hY. kyhr sLrIP jI dI ieh aflocnf iblkul shI hY. vYsy qF dyiKaf jfvy aj ikhVy pfsy DWkf nhIN cWl irhf. jLmfnf hI DWky df hY. sLrIP afdmI lfeIn ivWc KVf KVf hI QWk jFdf hY, DWky muWkI vfly lok kqfrF qoV ky aWgy lMG jFdy hn. nfl hI DWky vfly lok (ijnHF ivwc suhj qy sUKm ivcfrF dI Gft hY) afpxy afp nUM hIxf ikWdF smJ skdy hn. jy Auh afpxy afp nUM pRo:pUrn isMG dy gurUu bx ky nf dsx qF gWl ikWdF bxygI?

nkl mfrnf, klf qy hunr qoN sWKxy lokF df buinafdI kMm hY. ieh ijLMdgI ivWc jy clfkI nfl vrqI jfvy qF bhuq CyqI qrWkI idvfAuNdI hY. pr sLrq ieh hY ik qusIN iksy vWzy isafsqdfn jF iksy jrniljLm dy QMm dy irsLqydfr hovo, imWqr hovo, jF hmipaflf, hminvflf jF hmibsqr hovo. hor kuWJ nhIN qF tyZy qrIky df sLfiqr idmfg jF sLYqfn dI tUtI hovo. gWl cfhy sfihq sBf dI hovy, nftk mMcF dI hovy, sMsQFvF dy cODrI kdy vI sWcy klfkfr nhIN huMdy. AuWQy sB isafsqdfn jF klf dy vpfrI hI bYTy hn.

rhI nisLaF dI gWl, vYsy qF hr pfsy nsLf vWD irhf hY pr jy afpF pMjfbIaF dI gWl krIey qF isr sLrm nfl Jukdf hY. pMjfb dy kuJ ielfky (nF nhIN lYxf) sfrI dunIaf ivWc nisLaF dI Kpq leI pihly nMbr qy hn. iehI kfrx hY ik sfzy aKOqI klfkfr jF hor Pnkfr sLrfb jF hor nisLaF ibnF mUMh nhIN KolH skdy. hF nsLy ikAuN vD rhy hn, ieh afpxy afp ivWc ieWk gMBIr aqy guMJldfr ivsLf hY jo ies pWqr ivWc ibafn krnf musLikl hY.

mYN kyhr sLrIP jI nUM ieWk bhuq aihm aqy gMBIr ivsLy Auqy rosLnI kyNdirq krn leI vDfeI idMdf hF.

(iesdy nfl hI) mYN 'ilKfrI' df bhuq DMnvfdI hF ik AuhnF rfhIN mYnUM kyhr sLrIP jI dI kivqf "Auh ipMz imqrF df" pVHn df mOkf imilaf. mYnUM ieh kivqf bhuq hI ijLafdf vDIaf lgI. ieh kivqf bhuq sfdf bolI ivWc ho ky vI ieMnI pRBfvsLflI hY ik ies Auqy isPq qoN ielfvf koeI vI itWpxI krnf bymfienf hoeygf.

'ilKfrI' dIaF sfrIaF hI ilKqF bhuq hI aWCy imafr dIaF hn. blijMdr pfl dI rcnf "lokF leI nhI lokF bfry ilKx vflf surjIq pfqr", aqy ivcfr dy ivhVy 'c "imWpl dI kYnvs" (AuNkfrpRIq) bhuq aWCIaF lgIaF.

sLfihdf idlfvr sLfh ricq 'qrdId dr qrdId" aOrq dy duKFq aqy ijLMdgI dI kOVI scfeI nUM Aujfgr krdI hY. 'klf ruK' PrId dy sLlok "drvysF nUM loVIey ruWKF dI jIrFd" dI Xfd duaf igaf. jnfb rUaP sLyK dIaF dovyN gjLlF bhuq aWCIaF hn. poR: sLmsLyr isMG sMDU dIaF 'bx suaf qUM' ivWcoN sWq gjLlF vI bhuq hI aCIaF lgIaF. mYN poR: sLmsLyr isMG sMDU jI nMU bhuq bhuq vDfeI idMdf hF. ies dy nfl nfl mYN iek vfr iPr "ilKfrI" df DMnvfd krdf hF.
DMnvfd sihq,

zf blvMq isMG isWDU,
8-4-2006, aY:pRoPYsr sfiekYtrI,
mYzIkl kflj pitaflf. (11 aprYl 2006)

 

kyhr sLrIPL horF dy pMjfbI kivqf vfry iKafl cMgy lwgy--BUivMdr kOr igwl

 

kyhr sLrIPL horF dy pMjfbI kivqf vfry iKafl cMgy lwgy. swc suxnf hr iewk nUM kOVf lwgdf hY pr jy ies nUM kOVf Guwt kr ky brdfsLq kr ilaf jfvy qF bhuq Pfiedy ho skdy hn. myry ivcfr anusfr nvyN kvIaF leI pMjfbI sfihq ivc syD dI kmI hY. keI vfr asIN afpxy ivcfr anusfr jo ilKdy hF Aus nUM AunF icr TIk hI smJdy hF, ijMnF icr Aus vfry 'hor' ivcfr nf iml skx. mYN zf: rfey sfihb dI aqI DMnvfdI hF jo ik ilKq Cfpx qoN pihlF ies ivc suDfr vfry afpxy ivcfr sFJy krdy hn. pr iPr vI keI vfr inrfsLqf huMdI hY jy qusIN afpxI ilKq vfry iksy sulJy ilKfrI dy ivcfr puwCdy ho qF Auh ieh kih ky sfr idMdy hn ik sLurUafq leI TIk hI hY. ikMnF cMgf hovy ik nvyN ilKfrIaF leI koeI aYsI syD df sfDn hovy ijQy Auh afpxI ilKq CpvfAux qoN pihlF Byj ky sUJvfn ilKfrIaF dy ivcfr lY skx. dyKx ivc afAuNdf hY ik jy iksy ilKq qy ivcfr jF alocnf huMdI hY qF Auh vI hMZy hoey ilKfrIaF dIaF ilKqF qy hI huMdI hY. nvyN ilKfrIaF dIaF ilKqF vwl vI ghu krnf cfhIdf hY.

DMnvfd sihq, BUivMdr kOr igwl, aYzimMtn, kYnyzf (6 aprYl 2006)

 

afeInstfeIn df iliKaf lyK {qrjmf-mjhb aqy ivigafn} Cfp ky qusIN bhuq hI nyk kSm kIqf hY.
-zf: blvMq isMG isWDU-

mfnXog aYzItr sfihb,

'ilKfrI' pihlI vfr piVHaf. bhuq aWCf ligaf. sfrIaF rcnfvF bhuq hI aWCy imafr dIaF hn. sB qoN ivlWKx ies dI KUbI ieh lgI ik ieh iksy vI iek ivsys ivcfr Dfrf dI gl nUM nf krky sfry sSsfr dy BfeIcfry nUM iDafn ivWc rKdf hY.

afeInstfeIn df iliKaf lyK {qrjmf-mjhb aqy ivigafn} Cfp ky qusIN bhuq hI nyk kSm kIqf hY. myrf iKafl hY ik ieh lyK dunIaF dy hr iek ivakqI nUM pVHnf cfhIdf hY. ieh sfnUM afpxy afpxy sOVy injI ivcfrF qoN AuWpr AWuT smuWcI mfnvqf dI gWl krn dI pRyrxf idSdf hY. mYN ies lyK leI s[ dljIq isMG jI nUM bhuq bhuq vDfeI idMdf hF. mYN AumId krdf hF ik qusIN afpxf ieh nyk Auprflf jfrI rKogy.

DMnvfd sihq.
zf: blvMq isMG isWDU
19-3-2006 pitaflf.

 

hr koeI lyKk, zfktr mihMdr isMG kYligrI, jF isLvcrn jwgI kuwsf afstrIaf horF vrgI AuWc pfey dI ivaMg BrI rcnf nhIN ilK skdf--(ig:) krnYl isMG

afdrxIX s[iekbfl isMG jI,

myrI sfDfrn hfs rs rcnf bfry afp dy axmuwly sLbdF leI bhuq bhuq irxI hF, jI. BfvyN mYnUM afpxIaF sImq ikRqF bfry anumfn hY.

bhuq pihlF bykl sfihb, BfeIaf eIsLr isMG aqy aYs aYs crn isMG sLhId horF dIaF hfs rs kivqfvF pVHn nUM imldIaF huMdIaF sn.

myrf anuBv hY ik hfsrs /ivaMg rcnfvF df aksr afkfr Narratives hox krky, hor sfihqk rcnfvF nfloN lMmyrf huMdf hY aqy ijs qrF gjLlF qy AuWc kotI dIaF kivqfvF dI sLbdfvlI leI bulMd iKaflI aiqaMq jLrUrI huMdI hY, qf ik Auh sImq sLbdF nfl hI smuMdr nUM iek kuwjy ivc bMd kr skx.

Esy qrF smfj dy koJ AuWpr ktfKsL krn leI ivsLysL sLbdF dI cox vI Esy qrFN hI jLrUrI hY.

hr rojL afpF nUM duwK BrIaF KbrF, khfxIaF pVHn ivc afAuNdIaF hn. pr sdf sIrIas gjLlF kivqfvF pVH ky hI mn nUM Audfs krn dI loV nhIN hUMdI. myry iKafl ivc hr koeI lyKk, zfktr mihMdr isMG kYligrI, jF isLvcrn jwgI kuwsf afstrIaf horF vrgI AuWc pfey dI ivaMg BrI rcnf nhIN ilK skdf.

AuNj mYN zfktr rfey sfihb dy iDafn gocrI iek pRfrQnf krdf hF ik hfs rs/ivaMg dy ivsLy nUM iek vwKrf sQfn pRdfn kr skx qF hor vI pRmuwK ivaMg lyKkF dIaF rcnfvF iewky QF lwBIaF aqy pVIHaF jf skx.

mYN vyiKaF hy ik keI swjn, hfs rs rcnfvF nUM ivsLysL mOikaF qy afpxy imwqRF dy mnorMjn leI PARTY POEMS vjoN kwt ky iek Scrap Book ivc rwK lYNdy ny, aqy jnm idnF, jF hor KusLI dy mOikaF qy pVH ky rMg bMnx dI KusLI lYNdy hn ijhVf iek cMgf Auprflf hY.

bfkI myry cMgy svfsQ leI afp dIaF sLuB kfmnfvF mYnUM afp dy hor smIp hox df aihsfs krvf rhIaF hn.

DMn vfd.

krnYl isMG
karnailgyani@aol.com

ipafry igafnI jI,

quhfzy suJf leI quhfzf hfridk DMnvfd. AuNJ 'hfs-ivaMg' dIaF rcnfvF leI pihlF hI ivvsQf hY. jy kr ilKfrI sihXog dyx qF jI afieaF nUM.----g[s[ rfey

 

mYN ilKfrI nhIN hF,-- mYN iek afsvMd bfiÈMdf hF ---sMjIv 'pfk'

 

ipafry 'ilKfrI' sB nflo pihlF mYN afp jI df DMnvfdI hF ik afp df ieh Audm ik pMjfbI ƒ ijMdf rwiKaf jfvy bhuq hI ÈlfGfXog hY . mYN aksr 'ilKfrI' vYb sfeIt qy ivcrdf rihMdf hF . cfhy ies leI myrI sfihqk rucI ƒ kfrn mMinaF jfvy jF iPr myrf kMipAUtr aiDafpk hoxf . KYr ieh sB bfad dIaF gwlF hn pr mYN afp jI nUM pUrI pMjfbIaq ƒ iewk mMc dyx qyy vDfeI idMdF hF . mYƒ ies gwl df aPsos hmyÈf rhygf ik mYƒ ies 'sfihqk sfeIt' bfry bhuq dyr bfad pqf cwilaf .

hux jo ivÈf (gwl) mYN afp jI nfl sFJf krnf cfhuMdf hF, Auh ieh hY ik mYN aqy myry bhuq sfry smkflI kvI ies sfeIt nfl juVnf cfhuMdy hF. mYN afpxy pwK qo NaijhI qF koeI ilafkq nhIN smJdf ik mY N afpxI koeI rcnf ƒ mF bolI dI syvf leI pRmfixk mMn skF, pr iPr vI jy mYN iksy Kfs 'ilKfrI' dI rcnf ƒ afp jI qwk Byjx df sfDn bx skF qF Èfied ieh vI iewk sfihqk iewksurqf vwl cMgyrf kdm hovygf . ies pihly myl imlfp ƒ KuÈgvfr krn leI ieh afpxI isrjI rcnf Byj irhf hF :-

mYN ilKfrI nhIN hF
sMjIv 'pfk'

mYN ilKfrI nhIN hF
mYN kyvl ilKfrI hox dI soc mfqr hF
ies soc ivc jo sB kuJ myrI klm hI qF hY
mYN qF bs iek pfqr hF
pfqr jo afpxI Buimkf ƒ klm qy isafhI dy sMXog sMg
vrikaF qy isrjdf hY
jo afpxy hoÈ qoN pry
afp muhfry sB df Blf mMgdf hY
ieh myrI klm vI qF
socF dy bldF dy mgr qurI jf rhI hY
myrI afpxy afp nfl sMvfdF dI lVI
KudbKud juVI jf rhI hY
pr jo kuJ vI hrÌF dy buty Augdy hn
AuhnF qy myrf koeI nF nhIN hY
iPr vI mYƒ bVI KuÈI huMdI hY
iehnF lihlhFdIaF kivqfvF ƒ dyK ky
ies ivclI apnwq ƒ syk ky
ik myrf kMm qy bs kuJ nf kuJ AulIkxf hY
bfkI jo kuJ vI Augygf
Ausƒ qF bs AuzIkxf hY
ikAUik mYN iek ilKfrI nhI hF
mYN iek afsvMd bfiÈMdf hF
jo ies afs ivc ijAuNdf hY
ik
myrI imhnq rMg ilafvygI
qy mYƒ vI iek idn
cMgyrf 'ilKfrI' jf 'kvI' bxfvygI .

sMjIv 'pfk' manukh@sify.com (11 mfrc 2006)

 

People out there like me, trying to invent new Punjabi words---R Dhillon

I have just read the words of Balraj Ji.

Please assure him that there are people out there like me, trying to invent new Punjabi words ( Eg Gintari for Calculator, Kach Kila for Skyscrapper and Brocoli di  Rukhnhi for a floret of Broccoli) and trying to write modern Punjabi prose.

Regards: R Dhillon (11 March 2006)

'sfzI jfcy iZwloN jI df eI-myl 'ivcfr' mMgdf hY. 'ilKfrI' nUM pfTkF/lyKkF dy ivcfrF dI AuzIk rhygI.---ilKfrI

 

‘mOsm dI bhfr’ pMjfb dy bhfr dy mOsm nUM iek hjLfr nhIN blik ds hjLfr lPjLF dy qul
vrnx krn dI smrQf rKdI hY -pRo: pRIqm isMG gryvfl

 

s[jnmyjf isMG jOhl dI qsvIr ‘mOsm dI bhfr’ pMjfb dy bhfr dy mOsm nUM iek hjLfr nhIN blik ds hjLfr lPjLF dy qul vrnx krn dI smrQf rKdI hY.

nv-jMmIaF ippl pwqIaF ies dy idlksL isrlyK vFg hn jo pqJVH rwuq dy mypl dy pwiqaF dy rMgF nUM mfq pf rhIaF hn. insrIaF PslF dy rMg-vMn iehnF nUM isjdf kr rhy hn. iehnF df aYlfn hY: ‘pwq JVy purfxy, ruwq nivaF dI afeI’.

pMjfboN dUr bYTy pMjfbIaF leI ieh suhfvxf idRsL ikMnIaF hI XfdF nUM tuMbdf hY. kfsL, jOhl jI dI vMgfr sux ky luiDafxy vrgy mhF ngr dy lok bfhr KyqF dI aijhI suMdrqf mfnx leI vkq qy rucI pYdf kr skx!

pRo[pRIqm isMG gryvfl, kYnyzf (11 mfrc 2006)

 

‘ilKfrI’, ijs ivc ik eynI AucI Xogqf vflLy ilKfrIaF dIaF rcnfvF CpdIaF hn, myrI gwl eynI pRmuKqf nflL nsLr kIqI jFdI vyK ky vfikaf hI kdI kdI ieh BulyKf pYx lwg jFdf hY ik sLfied mY vI ‘pMjF svfrF ivc’ sLfml ho igaf hF. ---(ig:) sMqoK isMG

gurmuK ipafry zf: guridafl isMG jIE

sfdr siq sRI akfl

Xfd af igaf Auh smf, julfeI 1975 dI iksy qrIk df. sfAUQfl ivc pMjfbI sfihq sBf jF eyho jyhy kuJ imlLdy julLdy nF vflLI iek sMsQf vwloN, isLv kumfr btflvI dI brsI mnfeI jf rhI sI qy ies iekT dI pRDfngI krn leI, pRisD ZfzI ig: sohx isMG sIql jI nUM KyclL idqI geI sI. sRoiqaF ivc mY vI bYTf sF. sIql jI ny afpxy pRDfngI BfsLn df afrMB hI ieAuN kIqf, “Blf hovy vfrs sLfh df ijnyH jwtIAuN hIr bxfieaf. mY qF gurU Gr df ZfzI sF qy bfvjUd eynIaf ikqfbF dy ricqf hox dy vI lok mYnUM isrP ZfzI hI smJdy sn. ieh qF Blf hovy sfihq akYzmI df ik AuhnF ny mYnUM ienfm dy idqf qy sfihqkfr mYnUM sfihqk sBfvF dI pRDfngI krn leI swdx lwg pey.“

Xfd rhy ik 1974 ivc igafnI sohx isMG sIql jI dy nfvl ‘Xug bdl igaf’ nUM, sfihq akYzmI idwlI vwloN ienfm dy ky, igafnI jI nUM snmfnq kIqf igaf sI.

Eho hfl myrf qusF zfktr sfihb jI kIqf! afstRylIaf dy nOjvfnF ny qF myrI vizafeI kIqI hI kIqI pr qusF ijs KLUbsUrq qy rMg-brMgy awKrF ivc, myrI Aumr qy sLkl nflLoN cMgyrI idsdI Poto iPks krky, jo rMg bMinHaf hY Ausdf jvfb nhI. sfihqk imafr dIaF bulMdIaF nUM CUhx vflLy Auc pDr dy prcy ‘ilKfrI’, ijs ivc ik eynI AucI Xogqf vflLy ilKfrIaF dIaF rcnfvF CpdIaF hn, myrI gwl eynI pRmuKqf nflL nsLr kIqI jFdI vyK ky vfikaf hI kdI kdI ieh BulyKf pYx lwg jFdf hY ik sLfied mY vI ‘pMjF svfrF ivc’ sLfml ho igaf hF.

ies sB kuJ leI DMnvfd sLbd bhuq aDUrf qy hor kuJ mYnuM suJ nhI irhf. klH sLfmI BqIjy dy Gr igaf qy Ausny ieh KLusLKLbrI dwsI qy rfq puwqr dy Gr jf ky afpxIaF awKF nflL qwkI qy hux afpxy JONpVy ivcoN ieh sqrF JrIt irhf hF.

bhuq idnF qoN iksy Kfs gwl krky afp jI nUM icTI ilKx leI soc irhf sF qy ieh icwTI vI eyhI soc ky sLurU kIqI sI pr hux Qwk jfx qy aslI gwl Pyr qy Cwzdy hF.

siqkfr sihq
sMqoK isMG

myrf nvF eI-myl isrnfvF ieAuN hY:
gianisantokhsingh@yahoo.com.au

( siqkfr Xog igafnI jI,

rcnfqmk kMm ivwc ruwJIaF, srbq df Blf mMgdIaF, cMgIaF aqy jIvn nUM AusfrU syDF dyx vflIaF sKsLIaqF df ijMnf vI afdr kIqf jfvy QoVf hY. 'ilKfrI' ny qF kyvl afpxy PrjL 'qy pihrf idMidaF afpxI ivwq anusfr hI afpxf Xogdfn pfieaf hY. akfl purK awgy hwQ joV ky ardfs hY ik afp nUM ishq bKsLx qF jo afp pihlF nfloN vI vwD smrQf nfl 'swc' qy pihrf idMidaF 'rfh-idsyry' df rol adf krdy rhoN.

inwGy moh nfl afpdf afpxf hI:

guridafl isMG rfey) 28 PrvrI 2006

 

zfktr bYNs sfihb jI nUM bhuq bhuq vDfeIaF----sMqoK isMG, afstRylIaf

 

ipafry zf[ rfie sfihb jIE,

gurU pMQ KLflsf jI dy inrmfx syvk zf[ rGbIr isMG bYNs nUM AuhnF dIaF mnuKqf pRqI kIqIaF geIaF mhfn ividak syvfvF nUM mfnqf idMidaF hoieaF, jo bI sI[ sLrkfr vwloN ‘afrzr afPL ibRitsL kolMbIaf’ nfm dy sB qoN vwzy sUbfeI snmfn dy ky snmfnq kIqf igaf hY, Aus leI zfktr bYNs sfihb jI nUM bhuq bhuq vDfeIaF.

zfktr bYNs sfihb bVy hI inrmfx, imlfpVy, imTbolVy, gurmuK swjx hn. ijQy afp jI ny afDuink vsIilaF rfhIN afm krky aqy iswKI nflL sbMDq ividak dfiery aMdr KLfs krky Xogdfn pfieaf hY, Auh ieiqhfsk hY. pMQk jQybMdIaF ny vI smy smy afp jI dI Gflxf nUM mfnqf dy ky snmfinaf hY. hux AuhnF dI afpxI pr pMjfbIaF vfsqy prdysI srkfr ny vI AuhnF dI syvf nUM mfnqf pRdfn kIqI hY. sfry iswK pMQ nUM ies qy gOrv mihsUs krnf cfhIdf hY qy ies nUM sfrI kOm df snmfn smJxf cfhIdf hY.

'ilKfrI' dy pfTkF nflL afp jI ny ieh jfxkfrI sFJI krky vI bhuq BlfeI df kfrj kIqf. ieh KLbr keIaF hornF nUM vI syvf dI pRyrnf dyvygI.

rwb rihmq df KulHf mIh brsfvy!

ivdvfnF df sLrDflU aqy pRsMsk,
sMqoK isMG
afstRylIaf

28 PrvrI 2006

igafnI krnYl isMG jI dIaF khfxIaF qF bhuq pVHIaF aqy psMd vI kIqIaF. pr AuhnF vloN ilKI hfsrs kivqf pihlI vfrI pVHI, jo bhuq vDIaF lwgI---iekbfl isMG

siqkfr Xog rfey sfihb jI,

siq sRI akfl.

ilLKfrI ivc lwgIaF sfrIaF khfxIaF, lyK aqy kivqfvF afpxf pRBfv CwzdIaF hn. igafnI krnYl isMG jI dIaF khfxIaF qF bhuq pVHIaF aqy psMd vI kIqIaF. pr AuhnF vloN ilKI hfsrs kivqf pihlI vfrI pVHI, jo bhuq vDIaF lwgI. pRmfqmf igafnI jI hurf dI ishq TIk rwKy qF jo Auh nF dIaF ies qrF dIaF rcnfvF pVHn nUM imldIaF rihx. sMDU sfihb df suJfa vI vDIaf hY ik jy sB ilLKfrIaF dy eI:myl azrYs ilKy hox qF afps ivc ivcfr vtFdrf sOKf ho skdf hY.

afdr sihq,

iekbfl isMG (28 PrvrI 2006)

 

Encourage others to follow and promote practice of prose writing in Punjabi----Balraj Cheema

 

Dear Rai Jee,

You stole the thunder of my idea on the subject of Heaven and Hell or hell or Heaven. I have been thinking of writing on the topic, and I am glad you wrote it and wrote it well for that matter.

I have stubbornly insisted that our writers must turn their energies more towards writing prose which is as honorable a profession as writing poetry or short stories of which we have abundance in the print media. Without taking away the significance of other forms of literature, I have been appealing to the writers to attend seriously to the fine art writing good prose which, unfortunately has been neglected so far, particularly in modern times. We do come across pieces of prose in journalism or history and few fragmentary scanty pieces yet very few authors have earnestly attempted to tread on this path.

I must congratulate you on this attempt and wish you encourage others to follow and promote practice of prose writing in Punjabi. It is through prose that the language finds ways  and venues to express ideas in detail and in depth. It is this form which provides writers platform to experiment and enrich the language, its syntax and its lexicon in particular.

Mind you, the richness of English owes a great deal to the monthly magazines like Time, Week, and many others which richly contributed to the English language through experimenting, adding, augmenting the treasury of English words, phrases and expressions.

I wish you continue to enhance the neglected tradition of prose writing through the medium of Likhari.

Please, Keep up the noble work.

Balraj Cheema (24 Feb 2006) 

jvfb:

siqkfr Xog cImf jI,

afpdy eI-myl aqy eI-myl ivwc pRgtfey ivcfrF aqy AuqsLfh/pRyrnf leI idloN DMnvfdI hF.

cMgf 'ilKxf', aOKf, qrwdd Biraf aqy imhnq mMgdf kMm hY. myrI koisLsL iehI rihMdI hY ik iliKaf BfvyN QoVf hI jfvy pr swcf-suwcf aks Cwzdf kuJ sd-rihxf aqy pfTkF leI lfBdfiek pRBfv dyxf hovy. XkIn krnf lyKk 'swqrF' nUM puwjidaF vI hflF bs ilKxf iswK hI irhf hY aqy afpxI lyKxI nUM suDfrn/sMvfrn vwl hI lwigaf hoieaf hY aqy myrI jfcy 'iswKx' dI pRivrqI df kfiem rwK skxf-sQfpq aqy sQfpnf dI lflsf rwKx vfilaF leI aOKf qF BfvyN hovy pr inscY hI Pldfiek huMdf hY.

afpdy ivcfrF dI kdr kridaF 'ilKfrI', dy lyKkF nUM swdf idwqf jFdf hY ik Auh 'lyK/inbMD' dI rcnf krn vwl vI iDafn dyx. 'ilKfrI' nUM afp dIaF AuWqm rcnfvF dI sdf AuzIk rhygI.

afpdf afpxf hI: guridafl isMG rfey

 

pRym mfn dIaF cfr gLjLlF pVHIaF, bhuq hI ipafrIaF lwgIaF---sLmsLyr isMG sMDU - kYlgrI

pRym mfn dIaF cfr gLjLlF pVHIaF. bhuq hI ipafrIaF lwgIaF.