lyK/aflf-duaflf/jfxkfrI

 

 

-jgq qmfsLf-

kwZo ikrpfnF qy kwZo kuqky!

– dlbIr isMG, cMzIgVH, pMjfb-

 

kuJ mhIny pihlF akfl qKq aqy hux kwQUnMgl. dohF QfvF dI iewk gwl sFJI hY ik iewQy iswK pMQ dIaF do mhfn sLqfbdIaF mOky iswKI hI rolI geI aqy iswKF dIaF dsqfrF Kud iswKF vloN hI AuCflIaF geIaF. gurU vloN gAU grIb dI rwiKaf leI bKsLI geI ikrpfn vI KUb cwlI aqy kuqky vI vDIaf KVkfey gey.

iswK pMQ ny ipCly kuJ sflF ivwc iswK ieiqhfs aqy Drm nfl sbMDq keI sLqfbdIaF mnfeIaF hn aqy agly sflF dOrfn hor keI mnfAux dI iqafrI hY. ies qrHF dy idn mnf ky koeI vI kOm aqy lokfeI afpxy pUrvjF nUM vI cyqy krdI hY aqy nfl dI nfl afpxy aMdr Jfq vI pfAuNdI hY. iswK kOm nUM vI afpxy aMdr Jfq pfAux df iewk sunihrI mOkf imilaf hY, ijs df Auh lfB lY skdI hY.

pr kI iswK kOm ny ienHF sLqfbdIaF qoN koeI aYsf lfB ilaf hY ijs nfl ieh afpxy aMdr Jfq pf skdI hovy? hux qwk dIaF sB sLqfbdIaF qoN iehI pqf lgdf hY ik iswK kOm nUM iswKI dI rUh nUM muV pCfnx df ijhVf mOkf imilaf sI Auh guaf idwqf hY aqy ieh sLqfbdIaF sOVI isafsq dI Byt cVH geIaF hn.

kwQUnMgl ivwc iswK pMQ dy pihly muwK gRMQI bfbf buwZf jI dI sLqfbdI smyN jo kuJ hoieaf, Auh ajy lokF dy mnF ivwc qfjLf hY. ies qoN pihlF dmdmf sfihb qlvMzI sfbo ivKy mnfeI geI sRI gurU grMQ sfihb dI sMpUrnqf dI qIjI sLqfbdI qoN vI iehI iswtf inkldf hY. ies qoN pihlF sRI akfl qKq sfihb dI sQfpnf dI sLqfbdI AuWqy hoey hMgfmy ny vI iehI iswtf kwiZaf sI.

pµjfb dy lokF ƒ ieh jfx ky swuK df sfh afieaf sI ik sRI dmdmf sfihb ivKy iqµn sO sflf sQfpnf idvs mOky akflI DiVaF ivcfly iksy iksm df tkrfE nhIN sI hoieaf. do idn cwly ies ieiqhfsk smfgm ivwc BfvyN lwKF sLrDflUaF ny gurduafrf sfihb dy drsLn kIqy pr sB dIaF njLrF sLRomxI kmytI vloN kIqy jfx vfly Aus iekwT AuWqy hI kyNdrq sn ijs ivwc sInIar akflI nyqfvF aqy jQydfrF ny jnqf ƒ sµboDn hoxf sI.

kuJ mhIny pihlF sRI akfl qKq sfihb dy cfr sO sflf sLqfbdI smfgm mOky hoey tkrfE kfrn lokF ivwc ieh zr pfieaf jFdf sI ik ies vfr vI sLfied Ausy qrHF df hI tkrfE hoeygf.

iewQy ieh dwsxf kuQF nhIN hovygf ik sRI akfl qKq sfihb dy smfgm ivwc sRI ismrnjIq isµG mfn ƒ bolx nhIN sI idwqf igaf, ijs krky AunHF dy smrQkF aqy akflI dl (bfdl) dy vrkrF ivcfly JVp ho geI sI. ies JVp ivwc sRI ismrnjIq isµG mfn aqy sLRomxI gurduafrf pRbµDk kmytI dy pRDfn sRI avqfr isµG mwkV dIaF pwgF qwk vI lih geIaF sn.

sLRomxI kmytI vloN aYlfn kIqf igaf sI ik dmdmf sfihb ivKy hox vfly smfgm ivwc sRI prkfsL isµG bfdl ƒ hI bolx df mOkf idwqf jfvygf. dUjy pfsy sRI ismrnjIq isµG mfn ny ieh aYlfn kIqf sI ik Auh afpxy smrQkF smyq dmdmf sfihb dy smfgm ivwc sLfml hoxgy. ies leI hI nf isrPL sLRomxI kmytI hI sgoN akflI dl (bfdl) dy nyqfvF ivwc vI kfPLI qOKLlf sI aqy afm lokF ivwc vI zr sI. ies leI smfgm vflI QF AuWqy sLRomxI kmytI dI tfsk PoOrs vI lfeI geI sI aqy akflI dl dy nOjvfn ivMg vloN vI lwTmfrF dI tolI ilaFdI geI sI. ierfdf ieh sI ik sRI mfn nUM pMzfl ivwc dfKl hI nf hox idwqf jfvy. pr sRI mfn nf isrP afpxy pMj sO dy krIb smrQkF nfl pMzfl ivwc dfKl hI hoey sgoN AunHF smfgm nUM sMboDn vI kIqf aqy sLRomxI kmytI qoN isropf hfsl krn ivwc vI sPl ho gey.

ies qoN bfad sRI mwkV nUM sRI bfdl dI BfrI kropI df sfhmxf krnf ipaf sI aqy Auh afpxy AuWqy lwgy ies ‘dfgL’ nUM Dox df mOkf lwB rhy sn. kwQUnMgl dy smfgm ny AunHF nUM vPLfdfrI idKfAux df mOkf dy idwqf. ies leI aYqkIN ismrnjIq isMG mfn aqy Aus dy sfQIaF nUM zFgF aqy ikrpfnF df suafd cKfieaf igaf.

sLRomxI kmytI dI inrol Dfrmk styj qoN akflI dl dy DiVaF ivcfly vwD isafsI nµbr bnfAux dI dOV cldI rhI. sRI prkfsL isµG bfdl qF ies gwl qoN KLPLf idKfeI idwqy sn ik dmdmy sLRomxI kmytI ny ismrnjIq isµG mfn ƒ bolx dI iejfjLq hI ikAuN idwqI. AuWqoN isqm ieh ik AunHF nUM isropf vI dy idwqf igaf.

asl ivwc bfdl aqy mfn dovyN hI Dfrimk iekwTF ivwc juVIaF sµgqF ƒ afpo afpxy vot bYNk dy qOr ’qy vrqx dI koisLsL kr rhy hn. sRI bfdl leI ieh gwl hor vI kOVI bx geI sI ikAuNik ijhVI sLRomxI kmytI pihlF sRI mfn ƒ bolx qwk dI iejfjLq dyx leI vI iqafr nhIN sI, Ausy sLRomxI kmytI dy pRDfn ny AunHF ƒ styj AuWqy bulf ky snmfnq kr idwqf. aijhf krn qoN pihlF sRI bfdl qoN nhIN puwiCaf igaf ijsdf sRI bfdl nUM guwsf sI. afpxy guwsy df pRgtfvf sRI prkfsL isµG bfdl ny Ausy smyN hI afpxy BfsLn ivwc vI kr idwqf aqy iewQoN qwk kih idwqf ik imhnq asIN krdy rhy hF aqy Aus df lfhf Auh lok lY gey hn ijhVy isrPL huwlVbfjLI krnf hI jfxdy hn.

ies qoN pihlF sRI akfl qKq dy sLqfbdI smfgm smyN qF hwd hI ho geI sI jdoN ies pivwqr sLQfn nUM isafsI dMgl df aKfVf bxf idwqf igaf sI. akfl qKq sfihb dy cfr sO sflf isrjxf smfgm dOrfn aµimRqsr dy mµjI sfihb kµplYks ivwc jo kuJ vfpiraf, Aus ny nf isrPL sfrI iswK kOm dy isr hI nIvyN kIqy sgoN ies gwl vwl vI sµkyq idwqf hY ik afpxy isafsI ihwqF kfrn akflI DVy iswK sµsQfvF aqy iswK mirafdfvF ƒ rolx ivwc rqf nhIN iJjkdy. ies smfgm dOrfn sLRomxI kmytI dy pRDfn sRI avqfr isµG mwkV dI pwg vI lwQI aqy akflI afgU sRI ismrnjIq isµG mfn dI vI. ijs qrIky nfl mfeIk dI Kohf KuhfeI kIqI geI, nµgIaF ikrpfnF DUhIaF geIaF aqy sRI gurU gRµQ sfihb df inrfdr kIqf igaf, Aus qoN afm iswK sLrDflUaF df bdjLn hoxf kudrqI gwl hY.

ies leI koeI hYrfnI vflI gwl nhIN ik ijhVy sLrDflU Dfrmk jsLnF ivwc sLfml hox leI sLrDf pUrvk sRI aµimRqsr puwjy sn, Auh akflI nyqfvF df dµgf ÈurU hox sfr hI bc ky inklx ivwc hI Blf smJx lwgy. iehI kuJ kwQUnMgl ivwc vI hoieaf pr iewQy lwTmfrF ny kuqky idKf ky sMgq nUM vI, BfvyN kuJ smyN leI hI shI, ibTf hI ilaf.

sLRomxI gurduafrf pRbµDk kmytI dI Cqr Cfieaf hyT krvfey gey akfl qKq dy smfgm ivwc gVbV AudoN hoeI jdoN akflI dl (bfdl) dy pRDfn sRI prkfsL isµG bfdl dI qkrIr qoN bfad akflI dl (aµimRqsr) dy pRDfn sRI ismrnjIq isµG mfn ƒ bolx df smF nf idwqf igaf. ies AuWqy mfn dl dy smrQkF ny styj AuWqy kbjLf kr ilaf aqy sRI bfdl smyq hor bhuq sfry afgUaF ƒ afpxIaF jfnF aqy pwgF bcfAux leI mOky qoN iKskxf ipaf. hor vI mµdBfgI gwl ieh hoeI ik ies sfry rOly gOly dOrfn ardfs vI nhIN kIqI jf skI.

ijs Zµg nfl iswK sLqfbdIaF nUM isafsI mµqvF leI vrqx dI koisLsL kIqI jf rhI hY, Aus leI sLRomxI kmytI dy ahudydfr vI ijLµmyvfr hn aqy akflI dl (bfdl) dy nyqf sRI prkfsL isµG bfdl vI. ieh kdficq sLoBf nhIN idµdf ik Dfrmk smfgm ƒ votF ‘mµgx’ leI vriqaf jfey jF iPr afpxy isafsI ivroDIaF ƒ Kuwzy lfAux leI. ismrnjIq isµG mfn aqy AunHF dy sfQIaF nUM vI ies hMgfmy leI dosL mukq nhIN ikhf jf skdf.

sLRomxI kmytI dy pRDfn sRI mwkV ny AudoN ieh dlIl idwqI sI ik sRI mfn ƒ ies smfgm leI swidaf hI nhIN sI igaf. ieh dlIl vI isafsq dI mUµh boldI qsvIr hY. iksy Dfrmk smfgm ivwc iksy iswK ƒ swdx jF nf swdx dI dlIl dyxI iehI sfbq krdf hY ik smfgm iewk KLfs isafsI guwt vloN kIqf igaf sI nf ik iswKF dI sFJI sMsQf vloN.

ienHF GtnfvF df iewk Kqrnfk pihlU ieh vI hY ik ies qoN iswK jnqf ivwc BVkfht pYdf krn dIaF koisLsLF dI Jlk idKfeI idµdI hY. ieiqhfs gvfh hY ik pµjfb ivwc ZfeI dhfky pihlF ÈurU hoeI ihµsk lihr df afgfjL vI aµimRqsr ivwc hI vfprIaF GtnfvF qoN hoieaf sI. bysLwk akflI nyqfvF ƒ eynI sLrm qy soJI nhIN ik Auh pivwqr idhfiVaF ƒ isafsI mµqvF leI vrqx qoN guryjL krn pr iswK sµgq ivwc eynI soJI jLrUr hY ik Auh ienHF dI sOVI isafsq aqy koJIaF cflF qoN sucyq rihx. iswK sµgq dI isafxp aqy soJI hI pµjfb dy amn, KusLhflI aqy cµgyry BivwK dI jLfmnI hY.

iswK Drm aqy sRI gurU gRµQ sfihb dy mnuwKqf dy Bly dy srb ivafpI sµdysL ƒ prcfrn aqy prsfrn leI sLqfbdIaF mnfAuxIaF bVI cµgI gwl hY. inrol Dfrimk smfgmF df isafsq dI Byt cVH jfxf mµdBfgf hI ikhf jf skdf hY. sRI gurU gRµQ sfihb dy mfnvvfdI aqy srbwq dy Bly vfly sµdysL dy prcfr leI sLRomxI gurduafrf pRbµDk kmytI ƒ isrPL sLqfbdIaF mnf ky hI cuwp nhIN kr jfxf cfhIdf. jLrUrq ies gwl dI hY ik nf isrPL ies sµdysL ƒ Gr Gr phuµcfAux leI vwzy pwDr AuWqy Xqn kIqy jfx sgoN iesdy sµdysL ƒ pujfrIaF, pfTIaF aqy awDpVHy ivafiKafkfrF qoN vI bcfieaf jfey.

pr afpxy afp ƒ pµQ dy sB qoN vwzy syvfdfr kihx vfly AunHF iswK nyqfvF qoN aijhf kIqy jfx dI afs nhIN kIqI jf skdI ijhVy Dfrimk smfgmF ƒ sOVI isafsq aqy QoVH icry lfBF leI vrqx qoN vI guryjL nhIN krdy. hux qwk dy sfry sLqfbdI smfgmF dOrfn iehI pqf lgdf irhf hY ik ienHF nUM isrP isafsI mMqvF leI hI vriqaf jFdf hY aqy awj dy iswK afgUaF qoN ieh afs kdficq nhIN rwKI jf skdI ik Auh afpxIaF afdqF ivwc qbdIlI ilafAuxgy. ies qrHF sLqfbdIaF isrP isafsI afgUaF df hI mMqv sOrdIaF hn aqy afm jnqf jF iswKI df kuJ nhIN sOrdf.

iswKI ikrpfnF aqy kuqky lihrf ky afpxy isafsI ivroDIaF nUM awgy lfAux df nF nhIN sgoN gAU grIb dI rfKI krn df nF hY. pr awj dI gqky dI pMQk isafsq ivwc ies gwl nUM kOx smJdf hY? aqy ngfrKfny dy rOly ivwc qUqI dI kOx suxdf hY?

*****

#412, sYktr 30ey, cMzIgVH.

E mail: dalbirsingh50@yahoo.com

******

(6 nvMbr 2006)

dlbIr isMG (cMzIgVH) dIaF ilKfrI ivwc CpIaF sfrIaF rcnfvF pVHn leI kilwk kro:

jgq qmfsLf dlbIr isMG, cMzIgVH

 

ilKfrI
Likhari


© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2006