Coty
huMidaF nfnI qoN khfxIaF suxn df sLOk huMdf sI. nfnI
iek khfxI vfr vfr suxfieaf krdI huMdI sI. iek sI
icVI
ies qoN
pihlF ik khfxI suxfvF, pihlf hI svfl afpxy afp nUM hY
ik khfxIaF isrP nfnIaF jF dfdIaF hI ikAuN suxfAuNdIaF
sn jF hn? myry leI qF khfxIaF df sbMD hY hI isrP nfnI
nfl ikAuNik afpxI dfdI nUM dyKx aqy Aus pfsoN khfxIaF
suxn df qF mOkf hI nhIN lwgf. Auh myry jnm lYx qoN
pihlF hI prlok isDfr geI sI aqy mYN Aus pfsoN khfxIaF
suxn qoN rih igaf. mMd Bfgy huMdy hn Auh bwcy ijnHF
nUM khfxIaF sunfAux leI nfnIaF jF dfdIaF nhIN imldIaF.
ijwQoN
qk nfnI jF dfdI dy bwicaF nUM khfxI sunfAux df sbMD
hY, myrf iKafl hY ik jdoN qk koeI aOrq nfnI jF dfdI
bxdI hY AudoN qk Auh Gr dI ijLMmyvfrI afpxy gloN lfh
ky afpxIaF nUMhF DIaF dy hvfly kr cuuwkI huMdI hY aqy
Aus kol inafixaF nUM sFBx aqy AunHF nfl inwkIaF
inwkIaF gwlF krn qoN isvf hor koeI bhuqf kMm hI nhIN
huMdf. vYsy vI ies Aumr ivc bwicaF nUM afhry lfeI
rwKx qoN vwD suKfvF kMm vI koeI nhIN huMdf aqy bwicaF
dIaF jvfn mfvF KusL rihMdIaF hn ik bwcy afhry lwgy
hoey hn aqy AunHF nUM qMg nhIN kr rhy. dfdI jF nfnI
vI KusL rihMdI hY ik Aus kol krn leI koeI qF kMm hY.
bwcy vI KusL huMdy hn ik AunHF dI mF nUM zFtx vflI
dfdI jF nfnI AunHF kol hY.
AuhI
nfnI khfxI suxfAuNdI huMdI sI ik iek sI icVI. iek sI
kF. kF aqy icVI ny rl ky soicaf ik KyqI krIey. sfrf
sfl kMm qF icVI krdI rhI aqy kF isrP bhfny hI
bxfAuNdf irhf. afKr jdoN Psl dI vMz df smF afieaf qF
qkVf hox kfrn kF ny dfxy rwK ley aqy icVI nUM qUVI dy
idwqI. icVI ny Auh vI sFB leI aqy kF ny dfxy vI nf
sFBy. jdoN kuJ idnF bfad mINh ipaf qF kF dy dfxy qF
pfxI ivc vih gey pr icVI kol qUVI sI ijs AuWqy Auh
gujLfrf krdI rhI. kF ny jf ky Pirafd kIqI qF icVI nUM
Aus AuWqy qrs af igaf aqy Aus ny kF nUM Kfx nUM dy
idwqf.
ies
khfxI nUM suxdy smyN kF AuWqy guwsf afAuNdf
sI ijhVf icVI dI imhnq AuWqy aYsL vI krdf sI aqy nfl
hI Dwkf vI. nfl hI icVI AuWqy vI guwsf afAuNdf sI ik
jdoN Aus nUM pqf hY ik kF Aus nfl DoKf krdf af irhf
hY aqy hux vI Aus ny mwkfrI nfl Aus pfsoN Kfxf lY
igaf hY qF Auh Aus AuWqy ieqbfr hI ikAuN krdI hY? do
iCwqr mfr ky Aus nUM bfhr ikAuN nhIN kwZ idMdI?
pr hux
jdoN dunIafdfrI dI kuJ kuJ smJ afeI hY qF pqf lwgf hY
ik icVI leI kF nUM iCwqr mfr ky bfhr kwZxf vI sOKf
nhIN huMdf. afKr kF isrP mwkfrI df hI nhIN sgoN qfkq
df vI qF prqIk hY. Auh ies khfxI ivc DwkV vI hY aqy
pr nfl dI nfl aYsf mYNbr vI ijs dy ibnF icVI dI hoNd
nFh dy nrfbr hY. ies gwl nUM hI aMgryjLI ivc
nsYsrI eIvl jF lfjLmI sLYqfn kihMdy hn.
iek svfl
ieh vI AuWTdf hY ik sfrI imhnq icVI hI ikAuN krdI
idKfeI geI hY aqy kF ies ivc Borf ku ihwsf vI ikAuN
nhIN pfAuNdf. afm GrF ivc dyiKaf BfvyN ieh qF pqf
lwgdf hY ik Gr dy sfry kMm aOrqF hI krdIaF hn pr
sfDfrn pirvfrF dy mrd vI ivhly nhIN bYTdy. Auh vI
KyqF ivc jF hor QfeIN brfbr df kMm krdy hn. pr mYnUM
lgdf hY ik awj qoN pMjfh sfl pihlF vI aOrqF nUMM lgdf
sI ik Auh hI bhuqf kMm krdIaF hn aqy awj vI iehI lgdf
hY ik Auh hI bhuqf kMm krdIaF hn. AudoN ajy msLInF
nhIN sn afeIaF aqy KyqI vI hlF dI hI huMdI sI. hux
msLInF vI af geIaF hn aqy BeIey vI. ies nfl mrdF dy
kMm Gty hn. pr qIvIaF dy kMm vI kI GrylU msLInF dy
afAux nfl Gt nhIN gey? vYsy ieh msLInF ikMny GrF qk
phuMcIaF hn? ieh bhuq aihm svfl hY.
qIjf
svfl ieh sI ik jdoN icVI nUM pqf hY ik kF
bdmfsLI krdf hY qF Auh Aus nUM Kfxf ikAuN idMdI hY?
ies df jvfb vI lwiBaF hI lwBdf hY. smyN dy gyV ny jF
jLrUrq ny icVI nUM Aus mF dI prqIk bxf idwqf hY ijhVI
afpxy bwicaF hI nhIN sgoN Gr dy sfry jIaF leI hI rotI
df ieMqjLfm krdI hY. Aus aMdrlI mF hI kF dy
vqIry nUM brdfsLq krvfAuNdI hY. mF qF
sgoN iek rotI Aus kwuqy leI vI rfKvIN rwK lYNdI hY
ijhVf pqf nhIN iks iks QF qoN gjLf kr ky muVdf hY.
Auh qF iksy rfhI pFDI leI vI iek vfDU rotI pkf ky
rwKdI hY. pqf nhIN ikhVy vyly koeI BwuKf Bfxf rfhI hI
af ky rotI df svfl pf dyvy. koeI svflI rotI KuxoN
KflI nhIN jfxf chIdf.
sfzy
ipMz nMgl sLfmf ivc lfgly jOhlF ipMz dy inrmly sMqF
dy zyry qoN koeI nf koeI sfD gjLf krn afAuNdf huMdf
sI. ipMz dIaF suafxIaF Aus Kfqr rotIaF pkf ky rwKdIaF
sn aqy sfD dy afAux dI AuzIk krdIaF sn. koeI mMgqf
pYsf Dylf mMgy qF Aus nUM durkfr idMdIaF sn pr iksy
BuwKy vloN rotI dI mMg kdI nhIN sI TukrfeI jFdI.
khfxI
ivclI icVI sfrf sfl imhnq krn qoN bfad vI dfxy qF kF
nUM dy idMdI hY pr afp qUVI nfl hI gujLfrf kr lYNdI
hY. jdoN sfrI imhnq hI Aus ny kIqI sI qF iPr Aus ny
afpxy leI qUVI hI ikAuN cuxI? AudoN ies svfl df jvfb
nhIN sI afAuNdf. hux bhuq sflF mgroN hI smJ afAuxI
Čuru hoeI hY. ies ivc qF sgoN iksfn dI bhuq vwzI
qrfsdI vI iCpI hoeI hY. iksfn sfrf sfl imhnq kr ky
Psl pYdf krdf hY aqy jdoN Psl kwt leI jFdI hY qF
lihxydfr af KloNdy hn. aksr hI vwzIaF ZyrIaF AunHF dy
GrIN clIaF jFdIaF hn aqy mfVIaF ZyrIaF iksfn kol rih
jFdIaF hn. byjLmIny aqy Coty iksfn df hfl awj vI iehI
hY. pMjfh sfl pihlF qF sI hI jgIrdfrI isstm ijs ivc
jLmInF dy mflk hor huMdy sn aqy AunHF AuWqy kfsLq krn
vfly hor. jLmInF dy mflk ibnF koeI imhnq kIiqaF hI
vDIaf anfj cuwk ky lY jFdy sn aqy iksfn nUM ies gwl
ivc hI sbr krnf pYNdf sI ik Aus kol Kfx jogy dfxy bc
gey hn. keI vfrI qF Aus kol dfxy bcdy hI nhIN sn aqy
Aus nUM Psl qoN qurq bfad hI jgIrdfr koloN AuDfr
mMgxy pYNdy sn.
ies
siQqI ivc rqf ku qbdIlI AudoN afeI jdoN pMjfb ivc
rjvfiVaF dy iKlfP aMdoln cwilaf aqy iksfnF ny jLmInF
AuWqy hwk jmfey. iCaflI sMqflI dy nyVy qF mflvy dy
kuJ ipMzF ivc qyjf isMG suqMqr dI agvfeI hyT lfl
pfrtI vfilaF ny mujfiraF nUM hiQafrbMd lVfeI leI vI
lfmbMd kIqf aqy AunHF nUM mflkI dy hwk idvfey. ies
lVfeI ivc aOrqF vloN inBfeI geI BUimkf df BfvyN bhuqf
ivsQfr nhIN imldf pr iek gwl qF swcI hY ik hwk swc dI
koeI vI lVfeI aOrqF ibnF isry nhIN cVHdI huMdI. gdrI
bfibaF dI mfqf gulfb kOr qoN lY ky hux qk hjLfrF hI
iesqrIaF ies gwl nUM swc iswD kr cuwkIaF hn.
KYr,
nfnI dI ies khfxI ivcoN qF ieh vI inkldf hY ik mnwuK
nUM QoVHy ivc hI sbr kr lYxf cfhIdf hY aqy bhuqy dI
lflsf nhIN rwKxI cfhIdI. ieh vI iswtf inkldf hY ik
zfZy awgy kuskx dI QF Aus dI eIn hI mMn lYxI cfhIdI
hY aqy ijLMdgI nUM ijvyN cldI hY AuvyN hI cldI rihx
dyxf cfhIdf hY. khfxI ivclI icVI vI iehI krdI hY aqy
ies qrF rwb dI rjLf ivc rih ky ruwKI suwkI KfeI jFdI
hY.
smF bdl
igaf hY aqy hux rjLf ivc rihx dy idn nhIN rhy. dsvyN
gurU ny BfvyN swcmuc hI icVIaF qoN bfjL nhIN sn
mrvfey pr ijnHF grIbF aqy lqfiVaF nUM Aus ny muglF dI
sLkqIsLflI POj df mukfblf krn leI iqafr kr idwqf sI
Auh vI qF icVIaF hI sn. iek sLkqIsLflI hkUmq nUM
imhnqksL aqy dwby kucly lokF dI POj iqafr kr ky
cYilMj krnf koeI CotI gwl nhIN sI. Aus idn qoN bfad
ieh pqf lwg igaf sI ik smF afAux AuWqy icVIaF vI
bfjLF nUM hrf skdIaF hn. jLrUrq isrP ies gwl dI hY ik
AunHF nUM pqf lwg jfvy ik AunHF dI qfkq ikMnI hY.
ijs idn
icVIaF ny khfxI ivclI prfDInqf Cwz idwqI Aus idn
bfjLF nUM rsqf nhIN lwBxf. ies leI icVIaF nUM roxf
Doxf Cwz dyxf cfhIdf hY. cIN cIN krn dy hux idn nhIN
rhy.
awj koeI
nfnI khfxI nhIN suxfAuNdI. khfxI tYlIivjLn suxfAuNdf
hY aqy Aus AuWqy kF icVI dI nhIN sgoN jYk aYNz ijwl
dI khfxI suxfeI jFdI hY. nfnIaF nUM hux koeI nhIM
puwCdf. pr jy koeI nfnI jF dfdI kF icVI dI khfxI suxf
vI dyvy qF ieh ikvyN dwsygI ik kF iks qrHF df huMdf
hY aqy icVI kI huMdI hY? icVIaF aqy kF qF awj kwl
pMjfb ivc idKfeI hI nhIN idMdy. jdoN kF icVIaF hI
nhIN hn qF sfzy bwcy AunHF dI khfxI ikAuN aqy ikvyN
suxn?
*****
#412, sYktr 30ey, cMzIgVH.
E mail: dalbirsingh50@yahoo.com
******
(5 akqUbr 2006)