jVHoN AuKVy pMjfbI prvfsIaF dI dfsqfn “tfhxIAuN tuwty”

-lyiKkf: zf[ rjnI rfxI-

 

   afDuink pMjfbI sfihq ivc aOrq df jo ibMb AuBiraf hY Auh mrd lyKkF vwloN hI pysL kIqf igaf hY. aOrq lyKkfvF ivcoN ijLafdfqr sLihrI mwD sLyRxI nfl sMbMiDq hn. purfxIaF khfxIaF ivc aOrq nfiekf ijLafdfqr duwK BogdI njLr afAuNdI hY. pr cOQy pVHfa dI pMjfbI khfxI df iek mhwqvpUrx pwK prvfsI khfxI dy rUp ivc sfhmxy afAuNdf hY. ies Kyqr ivc AuBry khfxIkfrF ivc jrnYl isMG, amnpfl sfrf, rfxI ngyNdr, hrjIq atvfl, vInf vrmf aqy pRvyjL sMDU df nF AulyKXog hY.

   prvfsI jIvn dy iviBMn srokfrF ivcoN iksy AuBrvyN QIm nUM bl pUrvk icwqr ky ieMnHF khfxIkfrF ny afpxI ivlwKxqf pRgt kIqI hY. imsfl vjoN vInf vrmf df bl prvfsI aOrq mrd dy ijnsI sMbMDF dI bybfk ibafnI qy afDfirq hY. Aus ny prvfsI aOrq dy bhu-rUpI sLosx nUM nfrIvfdI idRsLtI qoN pRgIqk kQf sYLlI ivc pysL kr ky mfnqf hfisl kIqI hY. vInf vrmf dy nfl nfl pRvyjL sMDU vI iesy pIVHI dIaF lyKkfvF ivc nvIaF sMBfvnfvF smyq smwrQfvfn khfxIkfr dy rUp ivc AuBr rhI hY.

   pRvyjL sMDU dI sLkqI bhuq sUKm qy iswLdq Bry mfnvI aihsfsF dI vYrfgfqimk kQf jgq duafrf pysLkfrI krky hY. Aus dIaF khfxIaF ivcoN jo ibMb AuBr ky sfhmxy afieaf hY Auh prMprfgq sMskfrF nfl juVI Aus aOrq df ibMb hY ijhVI XUrp dy ivksq siBafcfr ivc rih ky vI nvyN siBafcfr dy snmuwK hoxoN iJjkdI hY. Aus dI soc anusfr mrd dy gux qy kmjLorI Aus nfl irsLqy qy afDfirq hn, pr kQf jgq ivc Aus dI isrjxf mfnvI irsLiqaF dIaF aphuMc prqF nUM CohdI hY. pRvyjL sMDU kuJ prqF nUM nvIN idRsLtI qoN pMjfbI khfxI dI vsq bxfAuNdI hY.

   pRvyjL sMDU ny pMjfbI khfxI ivc afpxI pihlI pusqk ‘muwTI Br supny’ nflL vwKrf sQfn bxf ilaf. pr Aus dIaF pRkfisLq nvIaf khfxIaF nflL AusdI ivkisq sfihqk sUJ df sbUq imlLdf hY. dUsry khfxIkfrF nfloN AusdI vwKrqf ivisLaF dy nvyNpx dy nflL nflL klfqimk pwK qoN vI khfxI dI sMrcnf ivc mOjUd hY.

   pRvyjL sMDU dIaF nvIaF khfxIaF df nvF sMgRih tfhxIAuN twuty pMjfbI siBafcfr aqy pwCmI siBafcfr dy afpsI tkrf qy qxfAu nUM pysL krdf hY. pRvyjL sMDU dy ies sMgRih bfry dlIp kOr itvfxf ilKdI hY, “pRvyjL sMDU dI khfxI dI qfkq aqy njLfkq dy ipwCy pUrbI icMqn aqy pwCmI imhnq hY. iesy leI hI Auh invyklI iksm dIaF khfxIaF ilK skI hY.” jsbIr isMG Buwlr anusfr, “tfhxIAuN tuwty sMgRih dIaF khfxIaF pRvyjL dI rUh dy ruwK qoN Jvy hoey pIlLy pwqy nhIN sgoN sfh lYNdIaF PVkdIaF hrIaF kcUr iekfeIaF ny. ienHF iekfeIaF dy pYrF hyT pRvfs dy hyrvy qy korI Bfvukqf dy pVfvy nhIN, XQfrQ dI DrqI hY. pr Aus DrqI dI hvf pMjfbI rihql dy mkfn leI suKfvIN nhIN. Auh hvf pRvyjL dIaf khfxIaF df srokfr hY. iesy leI mYN ienHF khfxIaF nUM shI mfainaF ivc amrIkn pMjfbI khfxIaF afKdf hF.”

   swc vI hY pMjfbI aOrq df isdk vI mhfn hY. pqI vrqf dI prMprfgq kImq ajy vI ies aOrq dI pUMjI hY. BfvyN pRvfsI aOrq ivc sfhs, ihMmq, dlyrI aqy afpxf pwK pysL kr skx dI sUJ af geI hY pr ienHF guxF nUM Auh Gr qoVn nfloN Gr nUM bMnHy rwKx leI vDyry vrqdI hY. ivdysL ivc jf ky BfvyN AusdI cyqnf sYks dI aihmIaq nUM svIkfrn lwgI hY aqy Auh ies Kyqr ivc mrd dI brfbrI krn dI jurwaq idKfAux lwgI hY iPr vI sYks Aus leI aMiqm insLfnf nhIN hY. loVINdI hflq ivc Auh iesnUM iqafg vI skdI hY. khfxI vylF ruwK qy irsLqy vI iesy qrHF dI khfxI hY. ibrqFqkfr dsdI hY ik AusdIaF do shylIaF hn ijnHF ivcoN iek amrIkn aqy iek pMjfbx hY. kYQI jo amrIkn kuVI hY qy huxy qyrF virHaF dy ivafh dy bMDn nUM qoV ky afeI sI mYN pfqr dy puwCx qy ik, “kYQI Aus bMDn nUM qoVidaF qUM afp ikAuN nhIN tuwt geI? kuJ qF iqVikaf hovygf qyry aMdr vI[[[[[Blf sOKy qy nhIN huMdy ieh irsLqy qoVny?” myry muMhoN inkilLaf sI.

   “hF qUM Tik kihMdI eyN iksy vI cijL df twut jfxf sOKf nhIN huMdf. KLfs qOr qy ienHF irsLiqaF df awD ivckfroN tuwt jfxf. Pyr ijhVy irsLiqaF ivc sdf pIV irsdI rhy AunHF df twut jfxf hI TIk huMdY[[[[[.

   “ijs irsLqy ivc rUh nUM skUn nhIN qUM dws ieAuN iensfn kdoN ku qk ijAuN skdf[[[[aijhy irsLiqaF ivc iensfn nf afpxy nflL vPLf kr skdf qy nf apxy sfQI nflL[[[[[.”

   “kYQI Kbry Qozy amrIkn irsLqy ikho ijhy ny ijhVy plF ivc juVdy ny qy GVIaF ivc twutdy ny.[[[[[sfzy irsLqy qF ienHF ruwKF vrgy ny. zUMGy pfqflF ivc ivCIaF jVHF vrgy.[[[[iek vI pwqf tuwty qF sfry ruwK nUM drd huMdY-hr tfhxI ivcoN cIs AuWTdI aY.”

   asl ivc ies khxI dI ibrqFqkfr ‘mYN’ pfqr QoVHI dyr pihlF hI afpxI prvfsI pMjfbx shylI jMgIrF dy sMskfr qoN vfips afeI hY. jMgIrF ijsdf pqI qIrQf AusnUM Cwz ky iksy hor nflL rihx lwgf sI. nfiekf mYN pfqr dy qIrQ qoN iesdf kfrx puwCx qy Ausny dwisaf, “mYN afpxI jLumyvfrI qoN nhIN Bwjdf-bwcy pflLFgf jMgIrF nUM iksy gwloN aOKf nhIN hox idaFgf pr mYN AuhnUM ipafr nhIN kr skdf.[[[[[.

   “qusIN afp dwso BYx jI iensfn kdoN qk ieho ijhy irsLqy df boJ Zo skdY ijs irsLqy ivc ipafr nf hovy.” qIrQ dI afvfjL ivc dirVqf Jlk rhI sI.

   nfiekf ny smJfAuNidaF ikhf ik Auh iek aijhf rsqf lwBy ijs nflL jMgIrF dI ijLMdgI qbfh hox qoN bc jfvy. ies qy Ausny jvfb idwqf “myry qoN ieAuN nhIN ho skxf. mYN afpxy afp nUM vMz nhIN skdf. myrI rUh jLmIn df tukVf nhIN,[[[[[afeI kYNt ilv lfeIk dYt.” iPr jdoN nfiekf afpxI shylI jMgIrF nUM qIrQ qoN qlfk lYx leI afKdI hY qF Auh jvfb idMdI hY, “nf BYx myrIey[[[[lokIN kI kihxgy ik iehdy bMdy nUM koeI dUjI jnfnI lY geI?”

   ienHF sLbdF qoN ieh qwQ pysL huMdf hY ik BfvyN jMgIrF qlfk lYxf cMgf nhIN smJdI pr Auh afpxy pqI df prfeI aOrq vloN Koh ky lY jfxf vI brdfsLq nhIN krdI. Auh Aus AuWqy afpxf hI hwk smJdI hY. ijvyN qIrQ iek iensfn nf ho ky swcmuwc jfiedfd df tukVf hovy qy jMgIrF AusdI mflk hovy. lfvF dy arQ jMgIrF leI bVy zUMGy sn, buwZy ruwK dIaF jVHF vrgy. AusdI ns ns ivc KuwBy hoey. pfqr mYN jMgIrF nUM qlfk lYx nUM kihNMdI qy pUrb qy pwCmI dysLF dy PLrk nUM smJfAuNdI hoeI afKdI hY, “jMgIrF ieh ikhVf pMjfb ey[[[[ienI vwzI dunIaF vsdI ey bfhr inklL ky qwk[[[amrIkf ivc rihMidaF qIvIaF kI nhIN kr skdIaF[[[Cwz KihVf Auhdf.”

   asIN vyKdy hF ik ieQy ieMnHF sbdF ivc pRvyjL sMDU dI khfxI vylF ruwK qy irsLqy dI nfiekf nfrIvfdI sur apxf lYdI hY qy socdI hY ik Auh ies sB kuJ nUM bdl dyvygI. smfj dy dsqUrF nfl lVdI JgVdI Auh ies dunIaF nUM bdl dyvygI. pr ies dy nfl hI Aus dy pYrF ivc pUrbI sMskfrF dIaF jMLjIrF Aus nUM rokdIaF hn aqy Aus nUM aihsfs huMdf hY ik mYN dunIaF nfl lV nhIN skFgI[[[[phfVF dy sIny nUM sr nhIN kr skFgI[[[AuNJ hI bybsI nfl aMdroN aMdrI muwkdI rhFgI[[[kuJ nhIN kr skFgI ijvyN jMgIrF leI kuJ nhIN kr skI.

   cfr lfvF dI kwcI ijhI qMd nfl bwJIaF do ijMLdgIaF iek Cwq hyTf zr rhIaf sn, iek vsdy Gr df BulyKf pfl rhIaF sn dovy afpo afpxI QF mjbUr. ipafr qy hwk dI mjbUrI. qIrQ jo ik dUsrI aOrq nUM afpxf ipafr smJdf sI jo Aus nUM keI sflF bfd imilaf. ies qy jgIrF afpxf hwk smJdI sI ikAuN ik Auh jgIrF nUM sO bMidaF nfl ivafh ik ilafieaf sI. jdoN nfiekf Aus nUM slfh idMdI hY ik Auh jgIrF nUM ienF ipafr kry ik Auh bfhr vwl dyKy hI nf qF jgIrF jvfb idMdI hY ik Aus nUM jgIrF ivcoN dujI aOrq dI boa afAudI hY. ies leI Auh Aus nUM Cwz vI nhIN skdI, ijs ny Aus dI rUh jflLI hY Auh Aus nUM suKI nhI rihx dyvygI.

   jgIrF dy ienHF sbdF qoN lgdf hY ik ieh iks qrHF df sMbMD hY, nf ipafr, nf siqkfr isrPL dunIaF idKfvf, rIqI irvfjF nfl bMinHaF iek sMjogI irsLqf, gl pfey Pfhy vrgf[[[[ijwQy pl-pl rUhF nUM vMizaF jf irhf sI[[[[idlF nUM hlfl kIqf jf irhf sI pr iPr vI chuM kMDF qy iek Cwq vflyL Gr df BulyKf idwqf jf irhf sI.

   idn, hPLqy qy mhIny sflF ivc ipGl gey-vkq qurdf igaf. qIrQ qy jgIrF dy sMbMDF ivc qryVF pYNdIaF geIaF, idlF dI dUrI vwD geI qy hPLqy bfd hI jgIrF ny jLihr pI ilaf. asl ivc jgIrF ny jLihr qF Ausy idn pI ilaf sI jdoN Aus dy pqI ny Aus df hwk iksy prfeI aOrq nUM dy idwqf sI.

   pRvyjL sMDU ny ies khfxI ivc ‘vyl’ qy ‘ruwK’ nUM ibMb rUp ivc vriqaf hY jdoN ‘mYN’ pfqr ny iek bjLurg koloN Aus dy Gr awgy ruwK dy nfl vyl df kfrn puwiCaf qF Aus bjurg ny AuWqr idwqf ik Aus ny iek jMglI vyl ies ruwK dIaF jVHF kol lf idwqI. Auh vyl ieMnF vDI ik Aus nfl ruwK suwkxf suLrU ho igaf,iPr donF ivcoN iek nUM hrf rwKx leI dUjy nUM vwZxf ipaf. iesy qrHF ies khfxI ivc iek pfsy qF AuQy dI jMMmI plI kYQI hY jo qlfk lY ky KusL hY. iek pfsy jgIrF hY jo BfrqI aOrq hY jo Aus prfey mulk ivc aijhf krn qoN asmwrQ hY qy Aus ny afpxy afp nUM hI Kqm kr ilaf ikAuNik Aus qoN ies irsLqy df Bfr nf qF ijAuNdy jI AuTfieaf igaF aqy nf hI inBfieaf igaf ijs kfrx Auh afpxy afp nUM hI KLqm kr lYNdI hY.

   pRvyjL sMDU dIaF khfxIaF ivc AuBiraF ibMb prMprfgq sMskfrF nfl juVI aOrq df ibMb hY, ijhVI XUrp dy ivksq swiBafcfr ivc rih ky vI nvyN siBafcfr dy snmuwK hox qoN iJjkdI hY. pRvyjL sMDU irsLiqaF dy Bfvuk afDfrF nUM keI nvyN moV idMdI hY. Auh afpxIaF mUl jVHF qoN hwt ky ibgfnI pCfx ivc guMm huMdI afpxI hNod leI jVHF qlfsLdI hY. ies qlfsL dI pRikiraf dOrfn jVHF nfl juVy hoey Coty Coty vfk pRvyjL dIaF khfxIaF df afDfr bxdy hn. pRvyjL afpxI khfxI ‘supny,myrf ipMz qy mYNN’ ivc Bfvukqf dy nfl juVy irsLqy nUM pysL krdI hY. pRvyjL ies khfxI ivc afpxy jIvn dy virHaF df lyKf-joKf kridaf socdI hY ik amrIkf ivc vsidaF BfvyN Aus nUM 26 sfl ho cuwky hn. Aus ny Auny vrHy afpxy ipMz ivc vI nhIN gujLfry ijMny ik ies prfey mulk ivc gujLfr cuwkI hY, pr iPr vI Auh Aus ipMz nUM kdy alivdf nhIN kih skI. pRvyjL sMDU df ivcfr hY ik ivdysL vsdy bfkI lokF nfl vI ieMJ hI huMdf hY. AunHF dy aMdr vI bhuq kuJ tuwtdf Bwjdf rihMdf hY. afpxI imwtI afpxf ipMz Xfd afAuNdf hY. ipMz ivc Bfvy ik bhuq kuJ bdl igaf hY pr pRvyjL dy supinaF ivc awj vI AuhI 26 sfl purfxf ipMz hY. pUry df pUrf sMsfr ijvyN ipMz ivc vwsdf njLr afAuNdf hY. Auh hmysLf afpxy ipMz dy supinaF ivc guafcI rihMdI hY. Aus nUM iek ajIb ijhf aihsfs huMdf hY ijs nUM Gr df koeI hor mYNbr mihsUs nhIN kr skdf. ibrqFqkfr dI mF nUM vI Ausy qrHF nfl ipMz dI Xfd afAuNdI hY. Aus nUM lgdf hY ijvyN Aus dI rUh df iek tuwkVf awj vI ipMz ivc GuMmdf hY. keI vfr Auh socdI hY ik iek inwky ijhy byjubfn pOdy nUM iek QF qwoN dUjI QF qy lfAux vyly vI iehI hflq huMdI hovgI. Aus df iek BqIjf jo ik ipMz Cwz ky PgvfVy jf visaf hY awj vI ipMz dIaF gwlF krdf hY aqy vwzf ho ky ipMz ivc KyqI krn dy supny lYNdf hY. 26 sflF bfd vI lyKkf df mn Aus ivdysLI DrqI qy nhIN lwigaf. jdoN Aus ny amrIkf ivc afpxI mn mrjLI df Gr bxf ilaf qF Aus nUM lwigaf sLfied ipMz vfly Gr dI Xfd Buwl jfvy pr qIjy idn hI lyKkf nUM afpxy ipMz vfly Gr df supnf afieaf. ies qoN Aus nUM aihsfs ho igaf ik Auh Bfvy amrIkf af ky vs geI pr Aus dy aMdroN ipMz df moh nhIN jf sikaf.

   ies qrHF asIN dyKdy hF ik pMjfbI lok dunIaF dy koxy koxy ivc vsy hoey hn. ivdysL ivc rihMidaf AunHF nUM nf kyvl afriQk musLiklF df sfhmxf krnf pYdf hY sgoN afpxy Gr pirvfr qy DrqI qoN dUr Epry dysL dI bygfngI, mfnisk gulfmI, nslI ivqkry ijhIaF jLlflqF df sfhmxf vI krnf pYdf hY.

   prvfsI sfihqkfrF dIaF rcnfvF ivc pRmuwK ivsLy BU-hyrvf, pIVHI-pfVHf, irsLiqaF dI tuwtBwj, siBafcfrk qnfAuN, aOrqF dI qrsXog hflq, bjLurgF dIaF smwisafvF, afriQk sMGrsL, smfijk nf brfbrI, mfnisk qnfAuN aqy bygfngI ijhIaF smwisafvF hn. pMjfbIaF dI mfnisk bxqr pwCmI swiBafcfr df mukfblf nf krdI hoeI Ausy ivvsQf ivc ilpq huMdI jf rhI hY. iesy qrF ivdysLF ivc vwsdy pMjfbI qy Bfrq ivc rihMdy AunFH dy irsLqydfrF ivc afpsI sMbMD afriQkqf qy afDfirq ho cuwky hn. pMjfbIaF dI pihlI pIVHI jo isrP Dn kmfAux dy mksd nfl ivdysL geI Auh loVIdf Dn kmf ky vfps prq afAuxf cfhUMdI sI ies leI Aus ny vwD qoN vwD kjUMsI krky Dn iekwTf kIqf. pRvfsI cyqnf ijwQy BU-hyrvy kfrn AupjI AudfsInqf df pRgtfa krdI hY AuQy pRvfs duafrf apxfey dysL smfj pRqI bygfngI dy lwCx vI AuBfrdI hY. pRvyjL sMDU dI khfxI ‘tfhxIE tuwty’ vI kuJ ies qrHF dI hI khfxI hY. pRvyjL sMDU afpxIaF khfxIaF nUM smfj ivigafnk idRsLtI qoN isrj rhI hY.

   khfxI ‘tfhxIE tuwty’ df nfiek jgq (jYg) jdoN ivdysL ivc afpxy afKrI smyN AuWqy af ky afpxy ipMz nUM Xfd krdf hY, afpxy bfby dIaF afKIaf gwlF Xfd afAuNdIaF hn jdoN Aus nUM ielfjL leI sLihr lY gey pr Auh hosL ivc afAdf hI sfrf hspqfl isr qy cuwk lYNdf qy afpxy puwqrF nUM gflF kwZdf aqy jgq nUM puckfrdf afKdf: “ jgqy, sLyrF bwigaf mYnUM Gr lY cwl,mYN ieQy mrnf nhIN cfhuMdf,ieQy BlfL myrf kOx af[[jy myry sLfh inkl gey qF ieMnf shurI idaF mYnUM ieQy hI PUk dyxY[[[[[.

   pr sB nUM ieh lgdf hY ik bfby df idmfg ihl igaf ey. Auh kmlf ho igaf hY pr jdoN awj jgqy dI ivdysL ivc Auho siQqI sI qF Aus nUM bfby dI gwl smJ afeI.

   “ jgq ies imwtI ivc myry bjurgF df KULn psInf zuilHaf hoieaf [[myry vwzy vzyry ienHF mVHIaF ivc vwsdy af, pRdysF ivc bMdy df Blf kOx aF[[[aYQy ipMz ivc sfry afpxy,ijAuNdf bMdf vI afpixaF ivc qy mrn qoN bfd vI apixaF ivc[[[[[.

   pr jdoN ivdysL ivc af jgq ishuM jYg bx igaf aqy Aus ny AuWQy hI rUQ nF dI aOrq nfl ivafh kr ilaf. ipWCy afpxI pqnI nMd kOr nfl kIqy vfady Buwl igaf. Aus dI pqnI rUQ dy puwCx qy ik kI kdy Aus nUM afpxI pihlI pqnI dI Xfd nhIN afAuNdI qF Aus nMU afpxy qfey dI gwl Xfd af jFdI hY jo ik bhuq smF pihlF ies ivdysLI DrqI qy af ky vs igaf sI aqy muV kdy afpxy ipMz vwl mUMh nf kIqf. jgqy df bfbf sfrI Aumr Aus dy qfey nUM hI kosdf mr igaf. Aus df qfieaf jgq nUM afKdf:

   “ puwqrf ipwCy muV-muV ky dyKx vfly iensfn kdy awgy nhIN vwD skdy.” pr awj hspqfl dy inwky ijhy kmry ivc bIq cuwikaf klH poly pYrIN kmry dIaF srdlF lMG ky ijvyN jYg dy isrhfxy af ky Klo igaf hovy. jdoN AuKVIaF ijMdF, tuwty pwiqaF vrgIaF lfvfirs rUhF, kuJ DuMDlLy ho cuwky nksL[[[[[jgq qy jYg dI pCfx krdy keI ichry[[[vkq srkdf srkdf plF ivc hI awDI sdI qoN vwD ipCFh muV igaf sI. qfey dIaf lIhF qy qurdf qurdf jgq amrIkf df ho ky rih igaf sI. prvfsI afpxIaF jVHF nflL juVy rihxf cfhuMdy hn. ies leI ivdysL ivc jMmI plLI afpxI aOlfd df ivafh vI prvfsIaF nflL kr idMdy hn. ijvyN rUQ dy Pfdr ieMzIaf dy jMm plL hox qoN mgroN vI Ausdf ivafh iek prvfsI ieMzIan nflL kr idMdy hn jo Aus lVkI leI iek axjfx bMdf hY. jYg df ielfj kr rhy zfktr ny rUQ nUM dwisaf ik jdoN bMdf hOlLI hOlI sB kuJ Buwl jFdf hY[[[[keI vfr bhuq sfrIaf purfxIaF gwlF Xfd rih jFdIaf hn pr nvIN koeI gwl Xfd nhIN rihMdI. jdoN vI imstr isMG pMjfbI BfsLf boly smJ lYxf ik Auh jLrUr ikDry bIqy ivc guafc igaf hY. ienHF sfry hflfq df rUQ afpxy afp nUM jLumyvfr TihrfAuNdI hoeI socdI hY ik jvfnI ivc Auh AunHF nUM Buwilaf irhf pr buZfpy ivc Auh sfnUM Buwl jfeygf. awj rUQ ny soicaf ik Auh ikMj ijAuMdf irhf hovygf afpixaF nflLoN twt ky[[[.”

   swcmuwc keI vfr jYg nUM vI mihsUs huMdf ik afpixaF ivc bYTf vI XqIm[[[[DrqI dy pfiVaF ivc Btkdf[[[[rUQ dy nflL nflL qurdf hoieaf vI axjfx[[[[rUQ dy ichry ivc iksy hor dy nksL lwBdf Auh Aumr Br rUQ df bx hI nhIN sikaf. agr AunHF ivc koeI sFJ hY qF kyvl Auh do bwcy. zyivz qy rojLI. pr Auh dovyN bwcy vI afpxy nF dy arQ cfhuMdy hn.rUQ qy jYg ny BfvyN ienHF hflqF ivc vI bQyrIaF vftF qYa kr leIaF sn pr zyivz qy rojLI dI hoNd ny qF jYg nflL hI guafc jfxf sI. zyivz nUM ieh pCqfvf hY ik Auh afpxIaF jVHF nUM nhIN lwB sikaf. AusdI mF rUQ ny vI kdy Ausdy ipAu dy ipCokV bfry, Gr pirvfr bfry, BfsLf bfry jfnx dI koisLsL nhIN kIqI. Auh BfvyN pVH ilK ky afpxy bfp vflLI jLmIn sFB ky vDIaF Pfrmr qy ibsnYsmYn bx jfvygf pr Auh PYmlI trI nhIN bx skygf ikAuNik Auh qF ruwK dI tuwtI tfhxI dy smfn hY jo kdy vI afpxI hoNd nUM jYg mgroN kfiem nhIN rwK skygf. ijs pRkfr ruwK dI twutI tfhxI qoN ieh pqf nhIN lwgdf ik ieh iks ruwK nflLoN twtI hY iesy pRkfr AusdI vI afpxI koeI vfsqivk pihcfx nhIN rhygI. pRvyjL sMDU dI ies khfxI df nfiek afpxy afKrI sfhF ivc kih irhf sI, “mYnUM ipMz lY cwlo[[[afpixaF qoN ibnF myrI mukqI nhIN hoxI[[[mYnUM ipMz lY cwlo.”

   jYg dy aijhy sLbd sux ky awj zyivz vI Auho gwl kr irhf sI jo kdy Auh afpxy bfby bfry socdf sI ik ieh qF kmlLf ho igaf hY. zyivz vI ieho socdf hY qy afKdf hY, “afeI iQMk dYt iejL lUijLMg ihjL mfeINz[[[.

   asIN vyKdy hF ik keI QF pRvyjL sMDU dIaF khfxIaF ivc aOrq khfxIkfr hox dI DunI vI suxfeI idMdI hY BfvyN Aus dy pihly khfxI sMgRih ‘muwTI Br supny’ ivc aOrq dy keI rUp sfhmxy afAuNdy hn. khfxI ‘isrPL iek vfr’ ivc vI prvfs ivc ijsmF leI Btk rhy pfqr hn. sLYlI nF dI pfqr jo ik amrIkf ivc plI hY, AuDrlI nvIN pIVHI dI pRqIinD hY. gurmIq nfiekf dI mF iek BfrqI aOrq hY. jwgI afpxI pihcfx Koh cuwikaf aijhf afdmI hY jo ik rihMdf Bfvy amrIkf ivc hY. Auh rihMdf BfvyN amrIkf ivc hY qy AusdI soc afpxy leI BfvyN amrIkf dIaF gorIaF ipwCy dOVdI hY pr AusqoN afpxI DI dy pfey hoey amrIkI kpVy vI jry nhIN jFdy. ies khfxI df pfqr jwgI asl ivc ijLMdgI qoN iqVikaf hoieaf iensfn hY. Auh amrIkf dI iek PLYktrI ivc kMm krdf hY ijwQy Aus dy imwqr mwKx qy bMq hn. Auh hr smyN gorIaF dIaF gwlF krdy rihMdy hn. AunHF ny jwgI nUM dwisaf ik:

   “Xfr ijs ny iksy gorI nfl qur iPr ky nhIN dyiKaf, Aus nUM qF Drmrfj ny vI nhIN bKsLxf[[[. Aus ny kihxf hY ik prIaF dy dysL jfky vI suwkf muV afieaf.”

   “afpxIaf jnfnIaF qF do jvfk jMmky hI buVIaF ho jFdIaf hn.” bMqf isMG ny ikhf.

   “Auey afpf qF ijvy mwJF iKwcI iPrdy hF[[[[[[AUN vI ieh qF Gr vfr sFBx leI huMdIaF hn[[[[[aslI suwK mfnxf hovy qF [[[[[[[[[.” afpxy sfQIaF dIaF gwlF sux ky jwgI nUM vI lwgdf hY ik Auh vI isrPL iek bfr iksy gorI nflL ‘qur iPr ky’ afvy aqy iPr swc hI Auh eIvyn dy ipafr ivc pY ky Auh afpxI pqnI gurmIq nUM ikqy ipwCy Cwz afieaf qy gorI df hI bxky rih igaf. AuhI gurmIq ijs nUM Auh pMjfh bMidaf dI brfq nfl ivafh ky ilafieaf sI. ieho gurmIq kdy Aus leI rfqF df cMn bx ky cmikaf krdI sI[[pr awj jwgI dy iwek ipafr Bry bol leI vI qrs rhI sI.

   jwgI hr vfr socdf ik hux Auh iksy vwl iDafn nhI dyvygf, isrPL afpxy Gr vwl hI iDafn dyvygf pr hr vfr ieh soc ky ik bws isrPL awj dI rfq[[[[afKrI vfr[[[[awj qoN bfd nhIN. hr rfq nvyN ijsm leI Auh bycYn ho ky GroN qur pYNdf[[[.pYdf [[[[. icwtI cmVI vfly qn leI Aus dI BuwK vwDdI geI aqy afqmf mrdI geI, muwkdI geI. ies BuwK sfhmxy Auh ieh Buwl igaf ik Auh iek pqI qy bfp vI hY[[[. pr awj afpxI DI nUM afpxy mUhry boldI dyK ky Aus nUM mihsUs hoieaf ik awj Gr qoN inklLidaF Aus dI pqnI dIaF njLrF hI nhIN sgoN AusdI juafn DI sLYlI dIaF njLrF vI Aus df ipwCf kr rhIaF hn. ieh dyK ky Aus nUM jfipaf ijvyN Auh koeI corI krn jf irhf hovy.

   khfxI ‘iksy ivhVy df cfnx’ iek mfsUm bwcy joq dI khfxI hY . ieh khfxI ivc mF ipAu bfhry prvfsI pMjfbI bwicaf df qRfsidk jIvn drsfieaf igaf hY. ‘AuWQy lY cwl crKf myrf’ ivc nfiekf pRIqo amrIkf dy iek sLihr ivc af ky pRIqI bx geI hY. Aus df pqI gurcyqn ajy vI pCVy BfrqI ivcfrF df mfilk hY. pr pRIqo amrIkf dIaf gorIaf dI cfl cwldI hY. Aus socdI hY ik Auh vyly isr ieMzIaf qo bfhr af gey nhIN qF Aumr bIq jfxI sI. ieho ijhI ckfcOd, ieho ijhf Gr qF supny ivc vI nhIN sI imlxf. Pr Aus df pqI Aus nUM kuJ nf kihMdf mn ivc hI socdf, “ey sohxf mkfn eyN[[[Gr qF AuQy hI rih igaf. ies khfxI ivc prvfs BfrU hY. iesy qrHF pRvyjL sMDU dI khfxI ‘rUhF dy hfxI’ ivc do swiBafqfvF df aMqr drsfieaf igaf hY.

   aMq ivc asIN dyKdy hf ik pRvyjL sMDU dIaF khfxIaF df sMgRih ‘tfhxIE tuwty’ afpxIaf jVFH nflo tuwty, pVfa lwBdy pfqrF dI gfQf hY. afpxy ipMz bfry Aus dy ipClKurI rumFitk ivcfr lwgBwg sfrIaF khfxIaf ivc pRgt huMdy hn. pRvyjL sMDU ny pRvfs nUM afpxf Gr svIkfr kIqf hY qy Auhdy nflL hI hY afpxI jMmx-BoN nUM vI cyqy rwiKaf hY. smilMgI sMbMDF dI aOKI khfxI ilKx dI ivDI nUM byloVy kfmuk sMbMDF dy vrxn qoN bgYr AuWckotI dI khfxI ilKxf hI ies lyKkf df sB qoN vwzf gux hY. iesy kfrx Ausny amrIkf ivc ilKI jf rhI pMjfbI khfxI ivc iek ivsLysL QF hfisl kr ilaf hY. mfnvI irsLiqaF dy Bfvuk afDfrF nUM Auh keI nvyN moV idMdI hY. ies ivc iek sUqr mnuwKI pihcfx dI sFJ nflL juiVaf hoieaf hY. afpxIaF mUlL jVHF qoN tuwt ky ibgfnI pCfx ivc guMm huMdI afpxI hoNd nUM mnuwK afpxIaF jVHF ivc qlfsLdf hY. ies qlfsL dI pRikiraf dOrfn jVHF nflL juVy hoey Coty Coty vfk pRvyjL dIaF khfxIaF df afDfr bxdy hn. jIvn anuBv nUM mfnvI srokfrF dy pRsMg ivc rwK ky pysL krnf hI AusdI pRfpqI hY.

sI-122, XUnIvristI kYNps, kurUksLyqr, hirafxf (ieMzIaf)-136119[
__________

rjnI rfxI dIaF hor rcnfvF pVHn leI kilwk kro:

mYN qF iek sfrMgI hF : nfrIvfdI idRsLtI kox qoN----rjnI rfxI

vInf vrmf df khfxI sMgRih “muwl dI qIvIN": rjnI rfxI

vInf vrmf dI khfxI klf “PrMgIaf dI nUMh” dy afDfr qy: rjnI rfxI

e-mail:
ilKfrI


© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2005