agwsq
1947 ivc kuJ KudgrË lIzrF dI sOVI soc qy hAumY kfrn
hoeI ihMdusqfn dI vMz vIhvIN sdI ivc BfrqI Aup-mhFdIp
df sB qoN vwzf duKFq hY. ihmflIaF prbq qoN vI vwzI
ies byvkUÌI qy ÊlqI kfrn pMjfb, pMjfbI qy pMjfbIaq
df kql ho igaf. lwKF hI pMjfbI pirvfrF nUM apxy jwdI
puÈqI Gr bfr, ËmIn jfiedfdF, kfrobfr Cwz ky KflI
hwQ dyÈ dy toty krn vflI iKcI geI ictI lkIr dy ies
pfr jF Aus pfr jfxf ipaf. lwKf hI inrdoÈ pMjfbI dono
pfsy iPrkU PsfdF ivc iPrkU aMsrf hwQoN mfry gey.
hËfrf hI ihMdU iswK nvyN bxy pfiksqfn qoN ieDr nf af
sky, mjbUrn AuNnHF nUM ieslfm Drm Dfrn krnf ipaf, aqy
muslmfn ieDroN AuDr nf jf sky. ieÈ qrHF hËfrF hI
pirvfr aqy ijgrI Xfr do dyÈF ivc vMzy gey. ies lIk
nUM dyK ky hI pfiksqfnI pMjfb dy nfmvr Èfier Ausqfd
icrfÊdIn dfmn ny iliKaf sI :-
rfhyN
iËMdgI c icwtI lIk pY geI
AuDr Xfr vsy ieDr pirvfr vsy.
mYnUM dws mYN ikwDr jfvF,
ieDr idl , AuDr idldfr vsy
iswK
BfeIcfry leI pMjfb df kwql hor vI duKdfeI sI, AunHf
dy gurU sfihbfn dI pivwqr crn-Coh pRfpq sYNkVy hI
ieiqhfisk gurduafry AuDr rih gey, ijnHf dy drÈn
dIdfr leI Auh qVpdy rihMdy hn aqy apxI roËfnf ardfs
ivc ijnHF gurduafiraf gurDfmF qoN pMQ nUM ivCoiVaf
igaf hY, dy KlHy drÈn dIdfry qy syvf-sMBfl Kflsf pMQ
nUM bÉÈx leI arËoeI krdy hn. jdoN vI ienHF gurDfmf
dI Xfqrf leI pfiksqfn jwQy jFdy hn, ijhVy pirvfr
AuDroN AujV ky afey hn, jfx dI koiÈÈ krdy hn qF jo
apxI jnm-BumI dI imwtI dI KuÈbo lY skx. AuDr Xfqrf
qy jfx vfilaF nUM ieDroN AujV ky gey lok apxy ipMz,
Èihr jF ielfky dy lokF nUM lBdy iPrdy hn, qF jo iksy
jfx pCfx vfly dy dIdfry ho jfx.
sRI
gurU nfnk dyv jI dy pRkfÈ Auqsv smyN nvMvr 1996 ivc
Bfrq qoN jo iqMn hËfr XfqrIaf df jwQf pfiksqf jfxf
sI Aus dy lIzr aYn[aYn[cImf, sfbkf afeI[e[yaYs[ aPsr
qy izptI lIzr ieh pwqrkfr sI. aÉbfrF ivc ies Xfqrf
sbMDI ÉbrF Cp rhIaF sn. jwQy dI rvfngI qoN iek idn
pihlF svyry svyry tYlIPon dI GMtI vwjI, rsIvr cuikaf
qF iek EprI pr bVI hI inmRqf BrI qy imwTI afvfË sI:
'aÉbfrF ivc piVHaf hY ik qusI pfiksqfn jf rhy ho.
mYN AuDroN kuJ mMgvfAuxf hY,jy ilaf sko?'
pfiksqfn
Xfqrf qy jfx vfilaf koloN aksr dosq qy irÈqydfr
bfdfm dIaF igrIaF mMgvFdy hn, jo AuDr Bfrq dy mukfbly
ssqIaF hn, qy cMgI kuafltI dIaf huMdIaF hn. mYN
soicaf aYs[pI[sfihb ny bfdfm vgYrf mMvfAuxy hox gy.
mYN bVy qpfk nfl ikhf,jI, dso kI mMgvfAuxF hY,
mYNN ilafAux dI pUrI koiÈÈ krF gf.
mYnUM lfhOr dI imwtI nfl bVf moh hY, myry leI
bs iek muTI lfhOr dI imwtI dI leI afAuxf, iksy bfÊ
bgIcy coN. mYN vI ËËbfqI ijhf ho igaf. mYN nvMbr
1978 ivc jdoN pihlI vfrI nnkfxf sfihb dI Xfqrf qy
igaf sI, qF gurduafrf jnm asQfx dI pfvn imwtI df iek
lPfPf Br ky lY afieaf sI qy apxy Gr iek vwzI ÈIÈI
ivc pf ky rKI sI. jUn 1984 ivc sRI drbfr sfihb
kMplYks Auqy vihÈIafxf hmly dOrfn kMplYks aMdr
POjIaF ny dUjy GrF smyq jdoN myrf Gr luitaf qF ieh
imwtI vflI ÈIsI bfhr sut idqI. mYN gurpRIq isMG qUr,
jo ipCoN muK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl dI sikEirtI ivc
lgy qy aj kl luiDafxy aYs[pI[(zI) lgy hoey hn, nUM
ivÈvfÈ duafieaf ik AunHF dI mMg ËrUr pUrI krF gf.
mYN lfhOr dy iek bÊIcy qoN imwtI lY ky afieaf. myry
nfl myrI pqnI qy nvF Èihr qoN myrI sflI vI Xfqrf qy
geIaF sn. pfiksqfn qoN vfps af ky agly hI idn mYN bVy
hI adb nfl iek lPfPy ivc lfhOr dI imwtI pf ky apxI
sflI hwQ nvF Èihr qUr sfihb nUM ByjI.
jy-29/100,BfeI
rxDIr isMG ngr,luiDafxf-141012 /e-mail:harbir65 @ sify.com