ਮੱਖ ਪੰਨਾ

ਲੇਖ/ਆਲਾ-ਦੁਆਲਾ/ਜਾਣਕਾਰੀ/ਯਾਤਰਾ/ਚੇਤਿਆਂ ਭਰੀ ਚੰਗੇਰ

ਲਿਖਾਰੀ

 400 sflf pRkfsL idvs 'qy ivsLysL:

sRI gurU gRMQ sfihb jI df pihlf pRkfs

-hrbIr isMG BMvr-

   pfvn sRI gurU gRMQ sfihb jI kyvl iswKF dy hI nhIN sgoN smucI mfnvqf df pivwqr gRMQ hn, ikAuNik ies ivc kyvl iswKF leI nhIN sgoN ‘srbq dy Bly’ df sMdys idqf igaf hY.ies pfvn gRMQ ivc drj gurU sfihbfn aqy ihMdusqfn Br dy pRmuK ihMdU qy muslmfn BgqF dI bfxI kyvl iek iPrky dy lokF nUM Dfrimk syD nhIN idMdI sgoN sfrI dunIaf nUM mfnvqf, BfeIcfrk eykqf aqy ivsv sLFqI df AupdysL idMdI hY.

   dsLmysL ipqf sRI gurU goibMd isMG jI mhfrfj ny sRI gurU gRMQ sfihb nUM gurgwdI bKLsL ky iswK kOm nUM hI nhIN sgoN smucI mnuKqf nUM ‘sLbd gurU’ dy lV lgfieaf hY.

   pMjvyN nfnk,sRI gurU arjn dyv jI ny pihly gurU sfihbfn qy afpxy smkflI BgqF dI bfxI iekwqr kr ky afid gRMQ ivc Kud sMpfdnf kIqI. pRiswwD iswK ivdvfn BfeI kfhn isMG nfBf ricq mhfn kosL anusfr “sfry Drm gRMQF df svfmI, iswK Drm df mhfmfnX pusqk, sRI gurU arjn dyv jI ny pihly siqgurF dI bfxI iekwqr kr ky sMmq 1660 ivc, ieh rfmsr dy iknfry (aMimRqsr) BfeI gurdfs jI qoN ilKfAuuxf afrMiBaf, apnI rcnf aqy BgqF afidk dI bfxI sLfiml kr ky sMmq 1661 ivc smfpq kIqf, iesy sfl BfdoN sudI iek nUM hirmMdr ivc gurmq dy pRcfr leI asQfpn kr ky bfbf buwZf jI nUM gRMQI Qfipaf. ” (pMnf-436)

   sRI drbfr sfihb dy sfbkf hYz gRMQI qy sRI akfl qKLq sfihb dy sfbkf jwQydfr mrhUm igafnI ikRpfl isMG ny afpxI pusqk “sRI hirmMdr sfihb df sunihrI ieiqhfs” ivc iliKaf hY ik sRI hirmMdr sfihb dy aMdr pihlI vfrI sRI gurU gRMQ sfihb jI df pRkfsL kr ky bfbf buwZf jI nUM pRmuK gRMQI dI pwdvI qy sQfpq kr ky sRI gurU arjn dyv jI ny gRMQI dI pwdvI dI pRQf afrMB kIqI. Auh ilKdy n “ 1661 ib: BfdroN sudI 1 nUM nrisMiGaF qy vfijaF-gfijaF dI GnGor ivc sMgqF df BfrI jlUs cwilaf. sRI gurU gRMQ sfihb df srUp bfbf jI dy sIs Aupr sI qy gurU arjn dyv jI sfry rfh cOr krdy gey. sRI hirmMdr sfihb puwj ky siqgurF ny bfbf jI nUM sRI gurU gRMQ sfihb jI df pRkfsL krn df hukm kIqf.jd bfbf jI ny siqkfr sihq pRkfsL kr ilaf qF siqgurF ny sMgqF nUM hukmnfmf suxfAux leI afiKaf. bfbf jI ny pihly pRkfsL bfad pihlf hukmnfmf ilaf qF ieh mhFvfk afieaf :-
sUhI mhlf 5 ]

   sMqF ky kfrij afip Kloieaf]
   hir kMmu krfvix afieaf rfm] (pMnf 783)

   ies dy bfad jpu jI sfihb df pfT kIqf aqy sMgqF ny bfbf jI dI Ausqiq kIqI.ijMnf smf mhFvfk huMdf irhf Aunf smF gurU arjn dyv jI KVy ho ky cOr krdy rhy.

    Aus smyN qoN ies pfvn idvs nUM gurduafrf sRO rfmsr sfihb qoN sfihb sRI gurU gRMQ sfihb dy pfvn srUp nUM sMgqF bVI sLrDf qy siqkfr nfl ngr kIrqn dy rUp ivc ilaf ky swcKMz sRI hirmMdr sfihb lY kY afAuNNdIaF hn. ieh pRQf aj vI jfrI hY.

   sRI hirmMdr szihb dI drsLnI idEVI dy kvfV grmIaF ivc jyT qy hfVH dy do mhIny aMimRq vyly do vjy, ivsfK qy sfvx dy do mhIny 2[15 vjy,cyq qy BfdroN dy do mhIny 2[30 vjy,asU qy Pwgx dy do mhIny 2[45 vjy, kwqk, mwGr,poh qy mfG dy cfr mhIny iqMn vjy KulHdy hn. sMgqF ‘siqnfm vfihgurU’ df jfp krdIaF sRI hirmMdr sfihb dy aMdr puwjdIaF hn qy mwQf tyk ky afpxI mn-psMd QF Aupr bYT jFdIaF hn.gurbfxI df kIrqn afrMB ho jFdf hY.igafnI ikRpfl isMG anusfr purfqn smyN ikvfV KulHx qoN iek GMtf bfad sRI afsf jI dI vfr df kIrqn afrMB huMdf sI, pr syvf-pMQI sMprdfie dy mhFpurK sMq bfbf sLfm isMG jI zyrf aftf mMzI vfly afsf jI dI vfr qo pihlF iek GMtf qMqIsfjL srMdy nfl pRym sihq kIrqn krdy sn.ies df ievjLfnf vI koeI nhIN lYNdy sn ijs kfrn sMgqF ies cONkI nUM “prym cONkI” kihx lg peIaF sn.hux ies nUM iqMn pihr dI cONkI ikhf jFdf hY.

    Auh ilKdy hn ik sRI afsf jI dI vfr dy kIrqn afrMB hox qoN iek GMtf qy ikvfV KulHx qoN do GMty bfad sRI akfl qKLq sfihb qoN koTf sfihb ivcoN sRI gurU gRMQ sfihb jI dI svfrI cldI hY. smyN isr sRI akfl qKLq sfihb Aupr pey ngfry qy cot vwjdI hY.gRMQI isMG koTf sfihb dy aMdr clf jFdf hY. purfqn smyN ’c kuMjI-brdfr qy aj kl PLrfsL dI ingrfnI ivc pRymI isMG sunihrI pflkI auMdr mKLmlI gwdy rumfly, plkF qy pVidaF ‘qy PulF dy syhiraF nfl sjf ky ilafAuNdy hn.koTf sfihb dy aMdroN sRI hirmMdr sfihb dy gRMQI jF hYz gRMQI sMKyp ardfs kr ky sRI gurU gMQ sfihb dy srUp nUM isMG sfihb dy sIs Aupr rKvfAuuNdy hn qy cOr sRI hirmMdr sfihb dy cOr-brdfr nUM pkVf idMdy hn.koTf sfihb qoN sRI akfl qKLq sfihb dy bfhr hyT pflkI sfihb qk isMG sfihb sIs qy sRI gurU gRMQ sfihb df srUp lY ky cldy hn.isMG sfihb dy awgy awgy do cobdfr cFdI dIaF do cobF lY ky cldy hn qy cOr-brdfr cOr krdf afAuuNdf hYf pflkI kol af ky cOr-brdfr pflkI ivc swjy hwQ srhfxy Aupr cOr rK ky isMG sfihb dy sIs qoN afpxy dovyN hwQ pf ky sRI gurU gRMQ sfihb dy srUp nUM luhfAuNdf hY.Aus smyN sfhmxy pfisEN Ausy qrHF PrfsL dy afpxy dovyN hwQ gurU mhfrfj dy srUp nUM pfey huMdy hn. siqkfr nfl sihjy sihjy srUp nUM Auqfr ky pflkI ivc sjf idMdy hn. pflkI ivc pey ishry gurU mhfrfj Aupr sjf dyNdy hn qy isMG sfihb cOr krdy cldy hn. cOr-brdfr isMG sfihb dy swjy pfsy aqy PrfsL sfhmxy pRymIaF qoN syhry lY ky mhfrfj dy srUp Aupr sjfAuNdy hn qy AuproN lfh ky pRymIaF nUM pRsfd rUp ivc dyNdy hoey pflkI dy nfl nfl cldy jFdy hn.sMgq gurbfxI df gfiex krdI hoeI cldI hY.pRymI vfrI vfrI awgy qoN ipCy pflkI hyT moZf dy ky afpxy afp nUM vwzBfgI smJdy hn.cldy smyN sRI akfl qKLq sfihb qoN ngfrf vwjdf rihMdf hY.jd pflkI drsLnI izEVI’c dfKl huuMdI hY qF ngfrf bMd ho jFdf hY.pul dy Aupr cldI hoeI pflkI swcKMz sRI hirmMdr sfihb kol af ky ruk jFdI hY. isMG sfihb qoN cOr-brdfr cOr pkV ky pflkI ivc swjy hwQ srhfxy Aupr rK ky isMG sfihb dy sIs Aupr siqkfr sihq rKvf idMdy hn.isMG sfihb swcKMz sRI hirmMdr sfihb aMdr nUM cldy hn qy cOr-brdfr cOr krdf rihMdf hY. Aus smyN aMdr df kIrqn bMd jo jFdf hY aqy aMdr bYTI sMgq siqkfr vjoN AuT ky KVHI ho jFdI hY. sMgqF iekwiTaF hI “siqnfm sRI vfihgurU jI” dI Duin alfpdIaF hn.isMG sfihb bVy siqkfr nfl pfvn srUp df pRkfsL krn lgdy hn. sMgq afpxI afpxI QF bYT jFdI hY.svwXy pVHx vfly pRymIaF ivco iek pRymI BwtF dy svwXy pVHx lg jFdf hY.isMG sfihb sRI gurU gRMQ sfihb df pRkfsL kr ky hukmnfmf lYNdy hn.

    rfq (dyr sLfm) nUM kIrqn sohly dI cONkI qoN bfad smfpqI dy mhFvfk lYx qoN kuJ smF pihlF PrfsL qy iek isafxf syvfdfr, pRkfsL krn vfly smyN vFg dohIN pfsIN sRI gurU gRMQ sfihb jI dI mMjI sfihb qoN QoVf ijhf agyry ho ky bYTdy hn.cOkVIaF mfr ky afpo afpxy goizaF Aupr prny lY lYNdy hn, iPr gRMQI isMG dI mdd nfl sRI gurU gRMQ sfihb AuproN iek iek kr ky  sihjy sihjy rumfly Auqfrdy qy qihaF mfr ky rmfilaF vflI pytI ivc rKI jFdy hn. Auqlf rumflf Auqfr ky JfV ky iPr sfhmxy sjf idMdy hn.kIrqn bMd ho jFdf hy.gRMQI isMG mhFvfk srvx krvfAuNdf hY qy bfad ivc sRI gurU gRMQ sfihb jI dy srUp df suKfsx krfAuNdf hY, ijs ivc PrfsL qy syvfdfr pfisEN rumfly PVfAuux dI mdd krdy hn. suKfsx krdy smyN soihly df pfT gRMQI isMG krdf hY.soihly qoN pihlF “ isr msqk rKF pfrbRhm” sLlok aqy “ qfqI vfE n lgeI ” sLbd df pfT krdf hY. soihly df pfT pUrf ho jfx bfad rfgI isMG smfpqI dI pAuVI lfAuNdy hn. ies AuprMq smfpqI qy svfrI dy clx df ardfsf kIqf jFdf hY qy sRI gurU gRMQ sfihb dI svfrI koTf sfihb nUM cl pYNdI hY.sMgqF ijvyN svyry aMimRq vyly sunihrI pflkI ivc pfvn srUp nUM swcKMz sRI hirmMdr sfihb ilafAuNdIaF hn, AuvyN hI rfq nUM svfrI koTf sfihb phuMcfAuNdIaF hn.drsLnI izEVI qoN svfrI sfihb bfhr af jfx sfr sRI akfl qKLq sfihb Aupr ngfrf vwjxf sLurU ho jFd hY, jo svfrI dy koTf sfihb puwjx qk vjdf rihMdf hY. gRMQI isMG pflkI coN svfrI afpxy sIs qy koTf sfihb lY ky puhMcdy hn.sI gurU gRMQ sfihb plMG qy sjf ky sMKyp jyhI ardfs kr ky mwQf tyk ky koTf sfihb qoN gMQI isMG vfps af jFdf hY.

241,sYNtrl tfAUn, dfd, pKovfl roz,luiDafxf-142022 Pon:91-161-2562715e-mail:harbir65 @ sify.com

 

hrbIr isMG BMvr dIaF hor rcnfvF pVHn leI kilwk kro:

sRI gurU gRMQ sfihb jI df pihlf pRkfsL icwqrkfr soBf isMG nfl ibqfey 25 vrHy
sFJy pMjfb df icqyrf: icwqrkfr abdul rihmfn cugLqfeI
kfÈ! amrIkf-kYnyzf srhwd vFg bxy vfhgf srhwd Auqy vI iek “pIs afrk”
svY-kQn: DrqI hyTlf blHd iek aBul Xfd: bs,iek muwTI lfhOr dI imwtI dI

 

e-mail:
ilKfrI
Likhari


© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2004