ipCly
hPqy kpfh pwtI nfl sbMDq biTMzf, PrIdkot qy mfnsf
ijilHaF dy qIHh ku iksfn jylH zwky gey qy sYNkVy
iksfnF dy vfrMt kwZy gey. hr sfl hI jUn qy dsMbr dy
mhIny KyqIbfVI bYNk aqy sihkfrI bYNk afpxy krjLy dI
vsUlI leI iksfnF nUM igRPqfr krn dy vfrMt jLfrI krdy
hn aqy aksr hI muwK mMqrIaF vloN ienHF igRPqfrIaF qy
rok lfAux dy ibafn idwqy jFdy hn. kuwJ iewk izPfltr
iksfn bYNkF dy aiVky af hI jFdy hn.
pMjfb
dI iksfnI isr Cy hjLfr kroV rupey df krjLf hY.
KyqIbfVI ivkfs bYNkF df lwKF iksfnF isr qkrIbn iqMn
hjLfr kroV rupey krjLf hY. ies ivwc mUl nfloN ivafjL
vwD hY . jdoN qoN pMjfb dy nrmy nUM amrIkn suMzI peI
hY kpfh pwtI dI iksfnI iksqF mOVn qoN vI asmrwQ hY.
aWT sfl ipWCoN ies sfl pihlI vfr nrmF hoieaf hY.
pMjfb ivwc Cy sO qoN vwD iksfn krjLf nF kmoV skx kfrn
igRPqfrIaF qoN zrdy KudkusLIaF kr cuwky hn. jwt
zILsIL qoN nhIL zrdf, ispfhI qoN zrdf hY, ikAuNik Auh
hwQkVI lf ky jylH Byj idMdf hY. iksfn kurkI jF inlfmI
nfloN igRPqfrI dI nmosLI vwD mMndf hY. ies qrHF dy
igRPqfrI dy ZMg nUM bdlx dI loV hY.
pMjfb
dy hr vwzy isafsqdfn qy Auwc aiDkfrIaF ny pMjfTb ivwq
kfrporysLn vrgIaF srkfrI sMsQfvF aqy kOmI bYNkF qoN
kroVF dy krjLy ley hn qy moVy iksy ivrly tFivaF ny hI
hn. iehI kuJ dysL dy vwzy snaqI GrfixaF ny kIqf hY .
kdI iksy dy vfrMt nhIN inkly . cMzIgVH ivwc injI
kMpnIaF aqy bhukOmI bYNk nON lwK dI lYNsr kfr isPr
PIsdI ivafj 'qy idMdy hn pr pMjfb df iksfn ienHF
iksfn pwKI sihkfrI bYNkF qoN AunIN PIsdI imsLrq dr dy
ivafr nfl iqMn lwK df trYktr lYNdf hY. sihkfrI Kyqr
iksfnF nUM BfrIaF ivafj drF nfl luwtdf irhf hY.
AuqoN
Psl dI byXkInI bxI rihMdI hY. JKV-Jyly afAuxgy,
Gr afeI qF jfx. ibjfeI qoL lY ky mMzI ivwc ivkx
qwk mINh, JwpV, gVy, sokf, asmfnI ibjlI, qfrF qoN
lwgI awg, amrIkn suMzI, acfnk JfV Gtx vrgIaF anykF
alfmqF pYNdIaF hn.
iksfn
hr qrHF dy tYks idMdf hY. syl tYks, mfrkIt PIs,
msLInrI, kIVymfr dvfeIaF, KfdF qy tYks igx ky
iksfn anfj 'qy qyrF PIsdI tYks dy irhf hY. jy mulfjLm
dI qrHF iksfnF dI afmdn vI insLicq hovy qF Auh afmdn
tYks dyx nUM vI iqafr hY. kwcy lohy qoN lY ky iksfn
qwk puwjx vflf trYktr asl lfgq qoN iqMgxI kImq 'qy
ivkdf hY. XfnI lwK dy lohy 'qy do lwK dy tYks qy
iksfn nUM ieh iqMn lwK 'c pYNdf hY. ies do lwK 'qy
mjLdUrF df hwk hY pr iljf snaqkfr qy srkfr rhI hY.
jdoN
injI bYNk igafrF PIsdI ivafj 'qy kroVF dy krjLy dy
rhy hn qF iPr ienHF KyqIbfVI qy sihkfrI bYNkF df
iksfnL nUM solF PIsdI imsLrq ivafj 'qy idwqf jFdf
krjLf nfdrsLfhI luwt hY. drasl hry ienklfb nUM
Auqsfihq krn leI iksfn nUM ienHF KyqIbfVI bYNkF aqy
sihkfrI bYNkF ny hI krjLy dy mkVI jfl ivwc Psfieaf hY.
sfnUM aijhI sihkfrqf nfloN injIkrn, ivsLvIkrn cMgf hY.
mukfbly kfrn ieh afpy ds PIsdI ivafj 'qy afAuxgy jF
bMd hoxgy. afpxf mfrU CfvyN iswtU gLlq
muhfvrf hY. jy afpxy ny mfr hI idwqy, iPr Duwpy iswty
jF CfvyN iswty, kI Prk hY? qy Auh afpxf ikvyN hoieaf?
jy ivdysLI tryktr ssqy imlxgy qF iksfn isr krjLy dI
pMz hOlI hovygI.
drasl
hry ienklfb dOrfn trYktr kMpnIaF qy KyqIbfVI bYNkF ny
iksfn nUM mMzI smJ ky luwitaf . cfr-cfr eykV vfilaF
nUM krjLy idwqy gey ijnHF dy muVn dI koeI AumId nhIN
sI. srkfr nUM anfj cfhIdf sI. AunHF iksfnL nUM
Auksfieaf. sihkfrI bYNkgF ny duwgxI ivafj dr nfl
luwitaf. jwtF nUM pqf hI nhIN cwilaf ik Auh trYktr
kMpnIaF qy bYNkF leI kmf irhf hY. hux krjLy dy mwkVI
jfl ivwc Ps gey .
awj
pMjqflI izgrI qfpmfn hyT nrmy bIjdy qy Jonf lfAuNdy
qy cfr izgrI qfpmFn hyT kxkF nUM pfxI lfAuNdy grIb
iksfn dI afmdn cOQf drjf krmcfrI qoN Gwt hY. BeIeyvfd
df isLkfr hoey Kyq mjLdUr dI sflfnf afmdnI cOQf drjf
krmcfrI dI iqMn mhIinaF dI afmdn dy brfbr hY. ienHF
lokF dy ies krjLy dI vsUlI leI igRPqfrI vfrMt ikvyN
vI qrksMgq nhIN.
irjLrv
bYNk afP ieMzIaf ny jnqk Kyqr dy sfry bYNkF nUM
zuwibaf hoieaf krjLf smJOqy krky vsUlx leI ikhf sI.
qyeI hjLfr nO sO pMdrF kroV rupey dI rfsLI bkfieaf
KVHI sI. kyNdr srkfr ny iqMn sfl pihlF ikhf ik iqMn
sfl qoN AuNj vI muVny bMd ho cuwky krjLy qoN imsLrq
qy pYnl ivafj muafP krky isrP ds PIsdI sflfnf sfDfrx
ivafj dI dr 'qy krjLf vsUlI kIqI jfvy . jnqk Kyqr dy
bYNk Coty AudXogF qy vwzIaF snaqF leI aijhy qrIky
kwZdy rihMdy hn.
25
meI 1957 nUM srkfrI gjLt ivwc iliKaf igaf sI ik
iksfnF nUM lMmy smyN dy krjLy dyx leI KyqIbfVI (AudoN
lYNz mfrgyj) bYNk dI sQfpnf kIqI geI hY. krjLf vsUlI
leI iswDy qOr 'qy igRPqfrI dI ies bYNk kol koeI DfrI
nhIN sI. pr kMn nUM ipCly pfisEN PV ilaf igaf. krjLy
nUM Boie mflIey dI bkfieaf rfsLI bxf
idwqf igaf qy mflIey dI vsUlI leI lYNz rYivinAU aYkt
hyT awT qrIky hn ijnHF 'coN iek igRPqfrI vI hY. ivclI
GuwzI ieh sI ik rijstrfr nUM kulYktr dy aKiqafr hn qy
Auh krjLy dI iksLq nUM mflI bkfieaf kih
ky vsUl kr skdf hY.aqy Dfrf 67-eY aDIn iksy vI
izPfltr iksfn nUM jylH Byj skdI hY. idlcsp gwl ieh hY
ik hor iksy vI bYNk nUM ieMj vrMt kwZx df aKiqafr
nhIN hY.
aPsrsLfhI
ny sihkfrI krjLy dI pRIBfsLf hI bdl idwqI. jy trYktr
jnqk jF injI bYNk qoN ilaf hY qF krjLf hY, XfnI vsUlI
nhI igRPqfrI nhIN ho skdI. pr jy krjLf sihkfrI jF
KyqIbfVI bYNk qoN ilaf hY qF srkfr df Boie
mfmly df bkfieaf bxf idwqf jFdf hY . ieh sfrI
aPsrsLfhI dy idmfg dI kfZ sI. ies bfry sILbILafeIL dy
sfbkf zfierYktr joigMdr isMG afpxy lyKF ivwc aksr
iliKaf krdy hn ik BfrqI aPsrsLfhI nfl nijwTx nfloN
pfidsqfn nfl XuwD ijwqxf sOKf hY.
jLmInI
mfmly nUM bkfieaf srkfrI rfsLI kih ky igRPqfrIaF krn
df kfnUMn aMgryjLF ny qkrIbn svf sO sfl pihlF AudoN
bxfieaf sI jdoN iksfn mfmlf nhIN sn dy skdy. mfmlf hI
srkfr dI afmdn df vwzf sfDn sI. hux qF hr cIjL 'qy
tYks hY. jLmInI mfmly nUM ingUxI rkm smJ ky hI pMjfb
dI akflI srkfr ny bMd kr idwqf hY. igRPqfrI vflI Dfrf
hux sihkfrI qy KyqIbfVI bYNk dy krijLaF leI cwl rhI
hY. ieh durvrqoN hY.
pMjfb
hirafxf hfeI krot anykF vfrI kih cuwkI hY ik igRPqfrI
afKrI hiQafr huMdf hY. sfzI zvIjLn bYNc (ijs dy iek
jwj, ipwCoN Bfrq dy cIP jsits bxy) ny PYslf idwqf sI
ik pihlF krjf vsUlI leI bxfey gey awT qrIky vrqy jfx.
afKIr ivwc kfrn ilK ky vfrMt igRPqfrI vflf qrIkf
apxfAuxf cfhIdf hY. trYktr afid dI kurkI, jLmIn dI
inlfmI, Psl dI ktfeI afid sfry qrIky pihlF vrqy jfx.
dysL Br ivwc cfr hjLfr kroV rupey dI vsUlI leI hrsLd
mihqy vrigaF dI igRPqfrI nhIN huMdI. cfr hjLfr rupey
dI Kfd lYx vflf iksfn zr df mfiraf KudkusLI kr jFdf
hY ikAuNik sihkfrI krjLy leI mhIny Br leI jylH Byjx
df kfnUMn hY.
kYptn
amirMdr isMG srkfr dy kMm ZMg dI pfrdrsLqf,
iBRsLtfcfr ivroDI muihMm, dPqrF ivwc kMm siBafcfr
pYdf krn leI vcnbwD hox dy nfl-nfl virHaF qoN hI
iksfnF dIaF KudkusLIaF qoN vI icMqq hox dy cox vfady
kIqy sn. AunHF Dfrf 67-ey Kqm krn df vfadf kIqf sI.
srkfr nUM sihkfrI kfnUMn ivwc soD krky iksfnF dIaF
igRPqfrIaF leI rfh Kohlx vflf ieh kfnUMn hI bdl dyxf
cfhIdf hY. krjLf kdI vI srkfrI BoieM mflIey dI
bkfieaf rfsLI nhIN huMdI. kfnUMn ieksfr hI hoxy
cfhIdy hn. hr sfl pYdf huMdI ies smwisaf df pwkf
ielfj kfnUMn ivwc soD krnf hY. jdoN bYNkF kol msLInrI
qy jLmIn pihlF hI igrvI huMdI hY, iPr vfrMt byloVI
kfrvfeI hY. iehI pMjfb aqy hirafxf hfeI krot kih
cuwkI hY.
not:-
ieh lyK pMjfbI itRibAun ivwc 31 meI 2002
aqy dysL syvk aqy ajIq jlMDr ivwc
pRkfisLq hox qoN ipwCoN pMjfb dy muwK mMqrI kYptn
amirMdr isMG ny 29-7-2003 nUM sihkfrqf kfnUMn dI Dfrf
67-ey Kqm krn df PYslf krky iksfnI ivroDI kfnUMn rwd
kr dyx df aYlFx kr idqf sI. pr
?
*********
bI[aYs[iZwloN, aYzvokyt
146, aYzvokyt sosfietI, sYktr 49ey[
cMzIgVH 160047
Pon: 01722631684
0172-23097176
mobfeIl 9814103269
e-mail
: dhillonak@yahoo.com
e-mail: dhillonak@yahoo.com WebSite
: http://www.geocities.com/dhillonak/mypage.html