kOmI ieÉlfk dI igrfvt ny inwjIkrn krvfieaf hY

aYzvokyt bI[aYs[ iZwloN cMzIgVH

srdfr birMdr isMG iZwloN, hfeIkort dy aYzvokyt hox dy nfl nfl, pMjfbI sfihqk jgq ivwc vI iewk jfxy-pihcfxy lyKk hn. pMjfbI itRbIAUn aqy dysL syvk ivwc AuhnF dy do sO qoN vI vwD lyK pRkfisLq ho cuwky hn. AuhnF dy do nfvl: (1) vfvroly, aqy (2) bfjL Cwpx AuprMq bhuq slfhy gey. 1986 qoN hI Auh kyNdrI lyKk sBf cMzIgVH dIaF sfihqk aqy kfnUMnI giqivwDIaF nfl juVy af rhy hn. 'smfj dI BlfeI aqy srbq nfl inaF' iZwloN sfihb dI swDr hY.
'ilKfrI' dy pfTkF leI AuhnF df iewk hor lyK
hfjLr kridaF asIN prsMnqf df anuBwv kr rhy hF.-----'ilKfrI'

 

kuJ iewk sfbkf kfmryz buwDIjIvIaF vloN injIkrn qy KuwlHI mMzI dy ivruwD lgfqfr rOlf pfAux dy bfvjUd vI jnsfDfrx KfmosL hY. afm lok–rfie inwjIkrn(ivsLvI krn dy nhI) dy hwk 'c hY. ikAuky inwq dI Éwjl ÉvfrI hwQo Auh duÉI hn. jdoN pdfrQvfdI cmk–dmk nfl asIN iewkvIN sdI dy pwCm dy hfxI hF qF kOmI ieÉlfk pwKoN ajy vI KMDkF 'c rih rhy mnuwKF vFg hF. sdfcfrk qfkq lfsLF ivwc nhIN huMdI cyqnqf ivwc huMdI hY. iksfnI dI qbfhI awT sfl pihlF dysL dIaF aMdrUnI glq nIqIaF kfrn hI sLurU ho geI sI. hrf ienklfb iksfnF ƒ mihMgf ipaf sI. ieh TIk hY ik jy KyqI nUM sbiszI nf idwqI qF KuwlHI mMzI df hor vI mfVf asr pvygf . pr kOmI afcrn dI igrfvt qoN afm nfgirk ieMnf mfXUs hY ik Auh cMgI qy qUrMq syvf cfhuMdf hY jo sfzf jnqk sYktr dy nhIN sikaf. hux ieMtrnYt dy jLmfny 'c ivsLv ipMz qoN inKV ky nhIN jIa skdy.

pihlf ieh ik XUrpIan qy AuqrI amrIkf mhFdIp dy mukfbly sfzf kOmI afcrn nf hox dy brfbr hY. lokF leI asUl, nYiqkqf, inrsvfrQ ajIb nf hn. hr qrHF df ieKlfkI inGfr hY. ijQy pwCm ivwc AuprlI pwDr 'qy iBRsLtfcfr hY AuQy sfzy dysL ivwc cpVfsI dI pwDr qoN hI sLurU ho jFdf hY qy pRDfn mMqrI (nrismhf rfE) qk cldf hY. ies qrHF dI inwGrI hflq ƒ suDfrx leI mulk ƒ (qfnfsLfh vrgI) qkVI lokqMqr srkfr dI loV hY jo hY nhIN. jdoN hflfq 'koeI hirE bUt rihAu rI' vflI hovy qy inwjI lfB qy KudgrjLI BfrU hovy qF lok lflc vws hI kMm kr skdy hn.

srkfrI skUlF dI QF injI skUlF ƒ qrjIh idwqI jFdI hY. koeI vI ivakqI tYks dyx ƒ iqafr nhIN. afmdn kr, syljL tYks qy cUMgI dI corI ƒ hunr smiJaf jFdf hY. ivksq mulkF ivwc cflI qoN swT PIsdI qwk afmdn qoN tYks kitaf jFdf hY jdo ik BfrqI mjLdUr/iksfn qoN lYky arb pqIaF qwk tYks corI vI krdy hn aqy hor tYksF qoN CUt cfhuMdy hn qy AuqoN shUlqF vI sfrIaF mMgdy hn. vot bYNk dI rfjnIqI ny lokF ƒ muPqKory bxf idwqf hY. cMgy aqy bury 'c Prk krn vfilaF dI igxqI afty 'c lUx brfbr hY. sfzf smfj rfjnIqk, siBafcfrk ivkfs 'c pCiVaf hoieaf sI. swqf glq hwQF vwl iKsk rhI hY . suprIm kort ny afpxy hI sfbkf cIP jsits cMdrcUV vloN itsko ivwc lwgI awg dI jFc irport swq sfl ivwc vI nf dyx ƒ mMdBfgf ikhf hY. sfry kimsLn hI ieMj hI krdy hn .

ieho ijhy hflfq ivwc hI lok kihx lwgy hn ik ies qoN qF aMgryjLF df rfj hI cMgf sI. 'afhtyN rukI hueI hYN hlclyN KfmosL hYN Gr df Gr ivrfn hY Aunky cwly jfny ky bfd' mYN smfj dy pVHy–ilKy qbky ƒ ieQoN qwk kihMdy suixaf hY ik Coty–moty srkfrI dPqr, ijvyN pyNzU zfkKfny, skUl, izspYNsrIaF inwjI hwQF ivwc dy idAu iPr kMm huMdf vyiKE. nklI aMkVy qy nklI irporitMg afm gwlF hn.

lok ieh vI kih rhy hn ik jy srkfrI sfDn sVkF, ibjlI qy pul nhIN dy skdy qF inwjI invsLy qoN ikAuN nf leIaF jfx. inwjIkrn leI sfzI nfnprPfrmYNs ijLMmyvfr hY pr KyqI, GrylU DMdy qy CotIaF snaqF dy ivsLv dy mukfbly 'qy kmjLor Auqpfdn hox kfrn srkfrI surwiKaf dyxI pvygI. mYksIko ivwc hoeI ivsLv vpfr sMsQf dI mIitMg ny iehI sfbq kIqf hY . qyjL ivkfs leI vwD qoN vwD ivdsLyI pUMjI invsLy qy kMm df siBafcfr pYdf krn leI inwjIkrn qoN isvf hor koeI cfrf hI nhIN hY. dPqrF ivwc iBsLRtfcfr dy nfl kMm corI vI jorF qy hY pr nfl hI ieh lok srkfr vwloN Cfpy mfr ky cYk krn df ivroD krdy hn. sfzIaF XUnIanF ny mulfjLmF ƒ 'sfzy hwk iewQy rwK' hI isKfey hn. pr AunHF ny jnqf dy tYksF qoN jo qnKfh leI hY Aus bdly kuJ kMm vI krnf hY aqy AunHF dy lokF pRqI kuJ PrjL vI hn, ieh iksy nhIN isKfieaf. iesy leI awj smucf afvfm mulfjLm ivroDI hY. afjLfdI qoN bfad isafsI XUnIanF dI QF kMm–siBafcfr ƒ ngyt krn vflf XUnIanvfd BfrU irhf hY. iesy krky hI hux suprIm kort ny srkfrI mulfjmf dy dPqrI smy hVqfl krn qy pfbMdI lf idwqI hY (Drny mujfhry CuwtI vfly idn idAu) . srkfrF qy suprIm kort ny 98 PI sdI jnqf dy ihwq vyKxy hn 2 PI sdI dy nhI .

smfjk hflq mnuwK dI aMdrlI bxqr df rUp Dfrdy hn. lcrpuxy ivwc pMjfbI pCmI siBafcfr dIaF bFdr nklF krdy hn. pr AunHF qoN msLIn dI qrHF kMm krnf nhIN isKdy. AuNj vI BfrqI ivvsQf ivwc myhnq, lgn, bhfdurI dI QF cfplUsI aqy KsLufmd dPqrF dI rvfieq hY. 'jb vI afqI hY cmn pr bhfr afqI hY vrnf hkdfr qo vIrfny huaf krqy hYN.' hux qF sfbkf kfmryz vI mMnx lg pey hn ik kMm swiBafcfr nUM qbfh krn ivwc AunHf df vwzf hwQ hY . cIn vI idn rfq ivdysLI invysL leI qrly mfr irhf hY. AunHF vI ieMtrnYt aqy qfr sMcfr ivBfgF df inwjIkrn sLurU kr idwqf hY. sfrIaF srkfrI nOOkrIaF kwcIaF kr idwqIaF hn.

pMjfh sflF dy lMmy arsy dOrfn lflPIqfsLfhI qy KudgrjI kfrn ijMnf ivkfs hoxf cfhIdf sI ho nhIN sikaf. bysLwk kOmI pRfpqIaF vI Gwt nhIN hn. hflq ieh ho geI ik POj ivwc aPsr cOQf ihwsf Gwt hn pr isvl ivwc cfr guxf vwD hn. ivwq kimsLn kih irhf hY ik ienHF dI igxqI Gwt kro. mfstr, zfktr qy jwj awDy vI nhIN, pr bfbU qbkf loVoN vwD hY. iewk jhfj ipwCy zyZ sO mulfjLmF vflI jpfn eyarlfeInjL kfmXfb hY pr iewk jhfjL ipwCy sfZy swq sO mulfjLm (pMj guxF) vflI ieMzIan eyarlfienjL ivwk rhI hY. kfrn kOmI ieKlfk dI igrfvt qy kMm nf krn dI afdq hY. muwK mMqrI vI kih rhy hn ik srkfrI mulfjLmF ƒ kMm krn dI afdq pfAuxI cfhIdI hY. ieh gwl vwKrI hY ik awDy vjLIr vI dPqrF 'c nhIN vVdy. jy srkfr iksfn, mjLdUr qy smfj dy grIb qbky ƒ surwiKaf CqrI dyvy qF inscY hI inwjIkrn dy mukfbly kfrn srkfrI adfiraF 'c vI kMm hox lwgygf.

gorkI kihMdf sI ik bhuqI buVbuV AuhI lok kiraf krdy hn jo tfkrf nhIN kr skdy. mnuwK rfqo–rfq dyvqf nhIN bx jfieaf krdy. 'afps kAu jo Blf khfvY.. iqsih BlfeI inkit nf afvY..' kOmI afcrn dI AusfrI dhfikaF df aml hY. hux eIst ieMzIaf kMpnI vflI aTfrvIN sdI nhIN hY. ivsLv iewk ho irhf hY. smF kdI iksy leI Tihiraf nhIN igrfvt leI kOmI afcrn ijLMmyvfr hY. jy inwjIkrn nfl vI kMm swiBafcfr pYdf nf hoieaf qF votF nfl srkfr qF bdl hI skdy hn. hux jLmfnqF jLbq huMdIaF ƒ imMt lgdf hY. sfbkf zfkU rfxI PUln dyvI ijwq jFdI hY qy zf[ mnmohn isMG hfr jFdy hn. kOmI ieKlfk ƒ qyjLI nfl pYrF isr KVHf krn leI jF qfnfsLfhI, qy jF injIkrn hI kMm kiraf krdy hn. iesy leI srkfrI qy sihkfrI adfry jo lok–pwKI qy grIbF dy rwiKak nhI bx sky nUM hux ivdysLI invsLy qy injIkrn df jLihr pIxf pvygf. dsLo kOmI afcrn isr hY .

 

bI[aYs[iZwloN, aYzvokyt
146, aYzvokyt sosfietI, sYktr 49–ey[
cMzIgVH – 160047
Pon: 0172–631684
eI-myl:
dhillonak@yahoo.com

 

e-mail:
ilKfrI
Likhari


© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2004