-khfxIaF-

 

knyzIan pMjfbI khfxI:

kmËfq

-surjIq klsI -

 

 

adflq ivc awj ijrhf df cOQf idn hY. Auh iPr sfry pUry ds jxy afey hn, suwKrfj dy iÉlfP iek qoN bfad iek gvfhI BugqI hY AuhnF ny, hux qF isrP Ausdf afpxf dUjI iDr bx bYTf ÈOhr hI hY ijs dI gvfhI ajy hoxI bfkI hY. sB qoN pihlI gvfhI Auhdy shury dI ieh dwsx leI hoeI ik Aus vI mkfn ivc pYsy kmf ky pfey sn ies leI Aus dy puwqr qy suwKrfj dy pqI dy Gr ivc Aus df, Aus dI pqnI, aqy Aus dy dUjy puwqrF df vI ihwsf hY. ktihry `c afAuNidaF sfr hI Aus hwQ joVy qy swc bolx dI shuM cuwkI aqy DImI afvfË ivc PusPusfieaf jo ik Auh aksr AuWTdf bihMdf ikhf krdf sI – “Ésm ivsfry qy km-Ëfq”. BfvyN srkfrI do-BfÈIey ƒ Èfied ieh vfk smJ nhIN ipaf pr suwKrfj dy kMnF ƒ ieh quk idn rfq suxdI hY jdoN df iehnF df ieh prvfrk JgVf vkIlF aqy adflqF dy pMijaF ivc ipMijaf jf irhf hY.

adflq dy kmry ivc sfry bYT cuwky hn. gvfh vI sj cuwky hn. suwKrfj pÈymfn ijhI hoeI iksy ivktm vrkr dy nfl ilaFdI geI hY, ikAuNik Auh iekwlI hY ikAuNik Aus dy pwK ivc Bugqx vflf koeI gvfh hY hI nhIN. adflq-kmry ivc vVidaF Aus dI ingfh qfeI bMqI `qy peI, ijs ƒ Auh gvfhI dyx ilafey sn ijs ny adflq ƒ dwsxf sI ik Aus ny suwKrfj nUM ikwQy qy kIhdy nfl ‘hwQ ivc hwQ pfeI’ dyiKaf sI ikAuNik Auh ies qrHF dIaF gwlF bxfAux aqyy BMzI krn ivc kfPI mfihr hY, aqy lok, afpxy JgiVaF ivc Aus ƒ aksr gvfhI leI BfVy `qy lY jFdy hn.

ies bygfny mulk ivc isrÌ guwjr, gurjIq Aus df pqI, hI sI jo mfipaF, BrfvF qy hor ipMz dy bMidaF dI cuwk ivc af ky sfrf mfmlf adflq qwk GVIs ilafieaf sI, Aus dy bhuq vfsqy pfAux qy vI iqMnF bwicaF leI qrs krn dy qrly krn qy vI Auh tws qoN mws nhIN sI hoieaf. Auhdy ihrdy df duafr sLfied iksy aijhI korI iswl rwK ky sdf leI bMd kr idwqf igaf sI. ieh qF Auh guwjr rih hI nhIN sI igaf jo eyny cfhvF, mlHfrF nfl suwKrfj nUM ieMzIaf qoN awj qoN sqfrF sfl pihlF ivafh ky ilafieaf sI| vIËf lwgx dy Cy mhIny dy ivc ivc ijs mhIny- mhIny dy iqMn gyVy mfry sn aKy “mYN hux qyry ibnF iek pl vI nhIN rih skdf” qy Aus iemIgRyÈn df islislf idn rfq iek krky qyË krvf ilaf sI Èfied.

suwKrfj af geI. guwjr ƒ imwl ivc pwkI nOkrI imlI hoeI sI jfn qoV ky cMgy pYsy kmfAuNdf sI aqy suwKrfj vI afAuNdI ƒ iksy gRIn hfAUs ivc kMm iml igaf. Aus nUM qF jfpy ijvyN koeI svrg lwB ipaf hovy. suwKrfj aqy Auhdf pqI - donoN idn rfq imhnq krn lwgy. pYsf afAux lwigaf. do sflF ivc ivc guwjr ny afpxy mfipaF aqy nfl do BrfvF qy do BYxF ƒ spONsr kr ilaf. AuWDr AuhnF dI arËI inklx dI afs bwJI iewDr suwKrfj afsvMd ho geI. iËMdÊI bhuq hI ÉuÈI ÉuÈI lMG rhI sI. pr aOrq dy idl ƒ sdf hI ieh qOÉlf, iek DuVkU lwgf rihMdf hY ik ikqy ieh ÉuÈI Clfvf nf hovy, ikqy ieh ÉuÈI iCx-BMgrI nf hovy. iPr do sflF dy vkPy ivc AuhnF dy do byty ho gey| AuhnF imhnq krky iek Cotf ijhf Gr vI lY ilaf. smF AuWzdf jf irhf sI qy Auh idn vI af igaf jdoN suwKrfj dy sws-shurf, do idEr qy do nnfxF vI kYnyzf dI DrqI `qy af AuWqry. guwjr ƒ bhuq hI cfa sI Auh GVI muVI swuKrfj nUM jwPI pfAuNdf qy kihMdf “hux qyrf kMm qF sOKf ho jfAU, byby sFBU bwicaF ƒ qy qUM iPr qoN kMm qy clI jfeIN.”

eyny ƒ adflq dy ÈYrÌ ny ikhf, “afl rfeIË” ieh Auh vfk hY jo jwj sfihb dy adflq ivc pDfrn AuWqy Aus dy snmfx ivc sfiraF ƒ KVHy ho jfx leI ikhf jFdf hY. sfry iek dm AuWT ky KVo gey, eyny ƒ do gorIaF hwsdIaf hwsdIaF kort dy Bfry Bfry drvfËy Kohl ky aMdr af vVIaF qy AuhnF ivcoN iek guwjr dy nfl jf ky bYT geI qy dUsrI guwjr dy Coty Brf hrnfm nfl jf bYTI.

smF bhuq hI krvtF lYNdf hY qy agly moV df kdI vI pqf nhIN idMdf ik awgoN kI hox vflf hY. iqMn ku sfl lMGy hoxy aY ieMny ivc suwKrfj dy vwzy idEr dI vhutI vI af geI. nnfxF jo bfeI–bfeI sfl dIaF jOVIaF sn ƒ vI ivafhux dI gwl pihlF hI ieMzIaf cwl rhI sI. ijwQy Krcy vD gey sn AuWQy Gr dy jIa vI hor kmfAux vfly vD gey sn. sfry Krcy smyN smyN pUry huMdy gey pr Gr dI mortgyj, ibwl bwqIaF qy grOsrI afid df Krcf guwjr hI krdf irhf. hOlI hOlI smF hor krvt lYx lgf – Cotf idEr pVHn qF jFdf sI, nfl hI Aus iek-do gorIaF vI shylIaF bxf leIaF. pihlF qF rfq rfq bfhr rihx lwigaf pr jdoN guwjr aqy Auhdy bfpU ny Aus nUM ibTfl ky cMgI qrHF smJfieaf qy ikhf ik Auh afpxy dosqF nfl bhuq rfq gey qwk bfhr nf irhf kry smF cMgf nhIN. hF, Auhdy dosq Auh Gr vI kdI kdI bulf skdf hY, qF Auh kuJ ku hitaf sI. smF lMGdf igaf Gr ivc sfiraF dI kmfeI dy aYny ku pYsy afAux lwg pey ik iek idn guwjr aqy bfpU ny iek pMj ku eykV blU-byrI Pfrm df sOdf kr ilaf, jo Gr qoN QoVHI ku dUr sI qy ijs ivc iek purfxf Pfrm-hfAUs bixaf hoieaf sI, jo BfvyN irhfieÈ krn Xog qF nhIN sI pr suwKrfj dy sws-shurf iehI rwt lfeI jf rhy sn ik kwlH ƒ jvfeIaF ny afAuxf hY, Aus purfxy Gr dI cMgI qrHF murMmq krky irhfieÈ Xog bxf ky Auh AuWQy cly jfxgy.

bs sB kuJ hI bdl igaf sfry Pfrm ivc kMm krn lwgy. pr guwjr ny imwl dI nOkrI nf CwzI qy nf hI swKrfj ny afpxI gRIn hfAUs dI. hF Èfm ƒ aqy CwutIaF ivc sfry hI Pfrm ivc kMm krdy. dohF kuVIaF dy ivafh krn jfxf sI so sfiraF dbwl ky imhnq kIqI qy Aus sfl byrI bhuq BrvIN hoeI ijs qoN Pfrm dy sfry Krcy kwZ ky eyny ku pYsy bx gey ik Auh sfry ieMzIaf jf ky kuVIaF dy ivafh kr afAuNdy. suwKrfj dy idmfgL ivc bIqy dIaF GtnfvF dI ijvyN rIl cwl rhI sI Aus nUM rih rih ky soc afAuNdI afKLr ies sfry smyN ivc Aus qoN kI KuLnfmI ho geI sI ik awj Aus nUM kortF dy Dwky Kfxy pY rhy sn|

dohF iDrF dy vkIl hux jwj dy sfhmxy qxy KVHy sn. awj dI kfrvfeI dI suxvfeI dI kI anusUcI sI ies df pqf lfAux leI jwj ny dohF iDrF dy vkIlF ƒ mfmlf agFh qorn leI ikhf. hux aglI gvfhI Aus dy pqI gurjIq isMG AurP guwjr LdI sI. suwKrfj dIaf awKF coN prl prl hMJU vih qury qy Aus dy nfl bYTI vrkr ny Aus dy moZy qy hwQ rwK ky Aus ƒ idlfsf dyxf cfihaf. gvfhI ajy ÈurU hI nhIN sI hoeI ik jwj ny vkIlF qoN puwiCaf ik jy Auh ajy vI cfhux qF adflq dy bfhr ieh mfmlf sulJf skdy hn qy jy AuhnF ƒ socx df vkq cfhIdf hY qF adflq vIh imMt leI brÉfsq kIqI jFdI hY; ieh kih ky jwj AuWT igaf. hux dohF iDrF dy vkIlF ny iek dUjy nfl gwl krky dyKxI sI jy iksy smJOqy qy phuMicaf jf skdf. so sfry adflq kmry coN bfhr jfx lgy. jdoN suwKrfj qy Auhdy nfl dI vrkr AuWT ky jfx lwgIaF qF koloN dI lMGdy guwjr ny nhorf mfiraf, “ajy vI kuJ nhIN gvfcf bdkfry, ksUr mMn ky pYrIN pY jFdI iewQoN qwk mfmlf jfxf hI nhIN sI.”

suwKrfj TTMbr ky ipCFh ht geI aqy koloN jdoN shurf lMGx lwgf qF Aus ikhf, “cl, cl puwqr Pyr Psfd pAUgf –qYƒ pqf qF hY ‘Ksm ivsfry qy km-Ëfq’, Aus ny jLrf dMdF ivc cwb ky ikhf, “LasIN nhIN hux vsfAuxI.” suwKrfj ƒ jfipaf Auh gÈ Kf ky izwg peygI. pr Auh CyqI hI sMBl geI ieh qF AuhnF dIaF aijhIaF dUÈnbfËIaF qF Auh ipCly iqMnF sflF qoN suxdI af rhI sI jdoN Auh dsF sflF ipwCoN grBvqI ho geI sI. ikAuNik Auh afpxy pqI ƒ Auhdy Brf dy nfl lwgIaF gorIaF PRYNzF dI qy imwl ivc lwgI zrwg dI lq rokx leI pqI ƒ nyVy ilafAuNdI ilafAuNdI ds sflF mgroN iPr afsvMd ho geI sI qy ies vfr bybI-rfxI ƒ jnm idwqf sI. AudoN qoN hI ijvyN sfry twbr ƒ lVn leI koeI muwdf lwB ipaf sI jF afpxy aYb lukfAux leI koeI tUl iml igaf hovy. Auh Aus idn qoN hI suwKrfj ƒ bdclx qy hor pqf nhIN ikhVy ikhVy ivÈyÈxF nfl invfj rhy sn. aÉIr mfmlf Cwz-CzfeI qy af igaf. hux qlfk qF pwkf hI sI pr hux guwjr aqy Auhdf prvfr suwKrfj ƒ Gr jfiedfd ivcoN vI kOzI nhIN dyxf cfhuMdy ikAuNik Auh ies Dfrnf dy pwky hn ik pqnI AuWqy bdclxI dy dUÈx nfl qlfk sOKf ho jfAU nfly koeI pYsf nhIN dyxf pAU, qy AuNj vI Auh mMndy hn ik aijhI aOrq nf bwcy rwKx dy kfbl hY aqy nf hI iksy pYsy dI hwkdfr hY. ies leI sfrf twbr adflq ivc suwKrfj dy ivruwD bVy Ëor-Èor nfl vDfa cVHfa ky Bugq irhf hY.

bfhr af ky brFzy ivc sfry KVo gey. suwKrfj ny afpxy vkIl ƒ guwjr dI hrkq qoN jfxU krvfieaf. dohF vkIlF ny afpxy afpxy klfieMt nfl gwl krky ieh PYslf kIqf ik adflq qoN bfhr hI mfmlf sYtl kr ilaf jfvy. sfZy igafrF vjy dy krIb jdoN adflq dI bYTk muV lwgI qy jwj bYT igaf qF dohF iDrF dy vkIlF ny jwj ƒ ies gwl dI jfxkfrI dy idwqI ik AuhnF dy klfieMt adflq qoN bfhr hI mfmlf sulJfAuxf cfhuMdy hn. kys Aus smyN qwk brKfsq kr idwqf igaf jdoN qwk donoN iDrF koeI PYslf krky muV kort ivc hfËr nhIN huMdIaF.

suwKrfj ies Ëihr ƒ hux nhIN ingl skdI sI ik aYnI vwzI quhmq lf ky sfrI brfdrI ivc bdnfmI df kflf itwkf Auhdy mwQy lf ky Auh ies gwl ƒ hux cuwp cfp Twp krnf cfhuMdy hn qF jo Aus ƒ afpxf pwK pyÈ krn df kdy mOkf hI nf imly. Aus df idl nf mMinaf, Auh jwj dy sfhmxy jf ky cIÉ cIK ky dwsxf cfhuMdI sI iek ieh ielËfm srfsr JUTf qy PrybI hY. Aus dy sws-shurf hux lflc vws gurjIq df ivafh ieMzIaf jf ky krnf cfhuMdy hn ikAuNik knyzf dy ibwly nfl Auh pihlF hI Auhdy idEr hrnfm dy ivafh ivc ds lwK ruipaf kuVI vfilaF qoN btor cuwky sn. …qy hrnfm, dysoN afeI nvIN vhutI ƒ eyarport qy lYx igaf vI gorI shylI nUM nfl lY ky igaf sI ijs df sfQ Auhny ajy vI nhIN sI Cwizaf. …qy nvIN nvylI bhU idnF ivc hI hyrvy, Jory qy iekwlqf ivc bus geI sI.

suwKrfj ny afpxI vrkr nfl idl df qOKlf sFJf kIqf qy Aus ny Aus ƒ suJf idwqf ik Auh afpxy vkIl nfl Ëordfr ÈbdF ivc gwl kry qy khy ik Auh kort ivc hI afpxf pwK pyÈ krky hI mfmlf intfAuxf cfhuMdI hY. suwKrfj ny afpxy vkIl ƒ bQyrf ikhf ik Auh iksy “ibkr isMG” ƒ nhIN jfxdI ijs dy nF nfl Aus df nfm joV ky nf isrP bdnfm kIqf jf irhf hY sgoN Aus df nF Aus dy pqI ny qlfk dI ptIÈn ivc vI ilKfieaf hY – qy qlfk df kfrx bdclxI iliKaf hY. pr suwKrfj dy vkIl ny Aultf Aus ƒ puwiCaf ik jy kort ivc vfps jFdy hF qF kI Aus kol koeI sbUq hY ik Aus dy “ibkr isMG” nfl koeI sMbMD nhIN sn. Aus ƒ lwigaf Aus df vkIl hI jd Aus qy XkIn nhIN kr irhf qF Auh kI kr skdI hY. AuNJ vI vkIl df kihxf hY ik “mfmlf qy hux Auh inbyVnf hI cfhuMdy ny bxdf qyrf awTvF ihwsf qy bwicaF df awDf Krcf duaf irhf hY, hor kI cfhIdf hY?” pr suwKrfj dI gwl vkIl sux hI nhIN irhf. Auh kihMdI hY, ik Auh bdnfmI dy dfÊ nfl nhIN ijAuxf cfhuMdI Auh bwicaF ƒ kI dwsygI. Aus df pqI qF ies ibnfa qy Aus dy bwcy vI Kohx ƒ Ëor lf irhf hY. afiÉr dohF vkIÜF ny afhmo-sfhmxy bYT ky dohF iDrF dIaf ÈrqF AuWqy smJOqf krn leI smF imQ ilaf. suwKrfj df hOslf jo pihlF hI psq ho cuwkf hoieaf sI hux ihMmq hfrdI lwgdI sI, socdI ik Auh ies mIitMg ivc AuhnF df sfhmxf ikvyN krygI. roNdI rhI swc dI afvfË jo aMdroN Aus dy af rhI sI Aus ƒ bfr bfr kih rhI sI ik “ijs df dunIaf qy nhIN koeI bixaf Aus df rwb gvfh bxdf hY, swc hY qyry aMdr ieh qyrf sfrQI hY.”

smF af igaf. dovyN iDrF vwzI sfrI myË dy afr pfr bYT geIaF – gurjIq Aus df sfrf pirvfr qy Aus df vkIl iek pfsy, suwKrfj, Aus df vkIl qy iek vrkr dUjy pfsy. pihlF gurjIq dy vkIl ny mMgF rKIaF:

-mYN gurjIq isMG afpxI pqnI suwKrfj kOr ƒ iksy ÊYr-mrd nfl nfjfieË sMbMD rwKx krky bdclxI dy afDfr qy qlfk idMdf hF. ies ivc hyTF ilKIaF ÈrqF nfl sYtlmYNt kIqI geI hY:

-myry Gr ivc awT ihwsy hn ijs ivc myry mF-bfp df awDf ihwsf qy bfkI awDf ihwsf do BrfvF qy do BYxF ivc brfbr vMizaf igaf hY myry ihwsy ivcoN awDf ihwsf suwKrfj kOr ƒ idwqf jf skdf hY. ies qoN ielfvf mYN Aus df koeI pYsf nhIN dyxf.

-isrP do bwicaF (donoN muMizaF) dI kstwzI sFJI hY ies krky AuhnF dI dyKBfl df awDf smF bwcy myry kol rihxgy awDf smF afpxI mF kol, ies leI bwicaF df Krcf vI awDf idwqf jfeygf.

-qIsrf bwcf (bybI-rfxI) myrf nhIN ies leI Aus df Krcf nf hI mYN idaFgf nf hI mYN Aus ƒ rwKFgf.

jd gurjIq df vkIl Aus df aYPIzyivt pVH irhf sI, suwKrfj df idl kr irhf sI ik DrqI iewQy hI pft jfey qy Auh ies ivc ibnF mUMh KohilaF smfa jfey, pr aijhf nf hoxf sI nf hoieaf. Aus ƒ ieh suxnf hI pYxf sI pr lwK koÈsL krn `qy vI Auh afpxy awQrU nf rok skI. eyny ƒ suwKrfj dy vkIl ny ijvyN bVI iqRskfr BrI nËr nfl Aus vl dyK ky puwiCaf –“ÈRImqI suwKrfj kOr, kI quhfƒ srdfr gurjIq isMG vloN pyÈ kIqIaF ÈrqF mnËUr hn?”

suwKrfj df htkorf inkl igaf qy hMJUaF ƒ rokidaF bolI – “vkIl sfihb ieh srfsr JUT hY- aYnf JUT bol ky bMdf ikvyN afpxI ËmIr awgy KVo skdf hY? jy mYN pfp kIqf hY qF ies pfp df boJ lY ky mYN ikvyN ijAuN skFgI?”

– suwKrfj ny afpxy sfry awQrU pUMJ ley ijvyN swc df sUrj Aus ivc Audy huMdf jf irhf hovy, Aus df ichrf BKx lwgf qy Aus dIaF awKF awgoN Aus dy pqI qy Aus dy mfipaF df ipCly keI sflF dy qy Kfs krky ipCly iqMn sfl ivc Zfey Ëulm, durivvhfr, DoKybfËI qy clfkIaF dIaF GtnfvF Kfs krky Pfrm-hfAUs ivc gorIaF nfl ibqfeIaf rfqF qy Aus dy rokx qy KfDI TuwizaF dI mfr dI qsvIr lMGx lwgI. Auh roh ivc kMbx lgI pr TrMHmy nfl bolI:

“myrf bfbf bVf hI Drmfqmf bMdf sI kihMdf huMdf sI – JUT dy pYr nhIN huMdy. cuÊlI Ëubfn df kohV hY ijs qoN iPsl ky Ëihn df gMd bMdf Augldf hY, Auh Ëubfn sV jFdI hY vkIl sfhb! ieh bMdy afpxy bdPYlIaF vfly ikrdfrF ƒ lukfAux leI mYƒ bdclx qy bdkfr df ruqbf apnfAux leI kih rhy hn, mYƒ mnËUr nhIN! ieh mYƒ qlfk dy ky ieMzIaf jf ky muMzy dI bolI lfAuxf cfhuMdy ny kr lYx pr qlfk df jo kfrx iehnF dwisaf hY mYƒ Aus `qy ieqrfË hY, ies df inqfrf hux kort ivc hI hoAU” . suwKrfj ajy kuJ awgoN kihMdI Aus df vkIl Aus ƒ tok ky Jwtpt bol ipaf:

“imisË suwKrfj kOr, jy kort ivc jFdy hF qF kI qyry kol koeI gvfh jF sbUq hY jo qyry cirwqr dI ÈfhdI Brygf?” guwjr, Auhdf Brf qy AuhnF df bfp muwCF ivc hws pey qy shurf qy ieh kihMdf lwigaf “Ésm ivsfry qy km-Ëfq”.

suwKrfj Ausy roh ivc bolI, “hF, hY. myrf vfihgurU, myrf prvridgfr! afp swcy pfqÈfh! isrP rwb hI gvfh hY.” ies qoN pihlF ik suwKrfj Bfvk ho ky ro pYNdI Auh CyqI nfl afpxf bYg sMBfldI AuWT KVHI hoeI. Aus dy mn ivc KlblI mwc AuWTI sI Aus df vkIl hI Aus dy iÉlfP ho igaf sI Auh kr vI kI skdI sI. qyËI nfl kmry `coN bfhr jFdI afpxy vkIl ƒ kihx lgI “ijMnI dyr qlfk dy kfrx df inqfrf nhIN huMdf awgoN sYtlmYNt nhIN ho skdI – qy quhfzI ieMnI smrQf nhIN. ies leI mYƒ quhfzI aijhI syvf dI vI koeI loV nhIN.” qy Auh hnyrI vFg kmry coN bfhr af geI mgry hI Aus dy nfl dI vrkr vI.

aYlIvytr qoN Qwly af ky pfrikMg lft ivc sfh ilaf Aus dI vrkr Aus ƒ puwC rhI sI ik Auh TIk qF sI. suwKrfj ƒ kuJ vI suxfeI nhIN sI dy irhf. Aus dI ns ns `coN ijvyN awg dIaF lptF inkl rhIaF sn, Aus ny hOlI ijhI Aus vrkr ƒ ÈukrIaf ikhf qy afpxI kfr ivc af bYTI. Aus dy JUTy PrybI pqI vloN lfey dUÈxF aqy afpxI bwcI bybI-rfxI ƒ afpxI bwcI mMnx qoN ienkfr krn qy qRih geI sI. Aus dy mn ivc kfhl sI. koeI rsqf idKfeI nhIN sI dy irhf. Auh Ausy hflq ivc kuJ imMt kfr dI zrfeIvr sIt qy bYlt lf ky bYTI rhI, Aus dI soc hr pfsy dOV rhI sI, eyny nUM Aus dI vrkr ieh kihMdI Aus dI kfr df pisMjr pfsy df drvfjLf Kohl ky suwKrfj dy nfl af bYTI, ik Auh Aus nUM ies hflq ivc iekwilaF nhIN gwzI clfAux dy skdI. vrkr suwKrfj nfl hmdrdrI jfLhr krdI bolI ik Auh hONslf kry koeI nf koeI hwl lwB peygf. iPr vrkr ny puwiCaf, “ qUM bybI-rfxI dy asl ipqf df shI shI pqf lfAux leI “zI aYn ey” tYst ikAuN nhIN krvf lYNdI!” suwKrfj nUM lwgf ijvyN iek dm Aus dy msqk ivc koeI blb jg ipaf hovy. pr Auh hYrfnI BrIaF awKF nfl Aus vrkr vl dyK ky bolI, “so qUM vI ieho smJdI hYN nf jo dUsry smJdy hn? plIjL qUM iewQoN clI jf, mYnUM rihx dy myry hfl qy”.[[[ [[[qy Aus dIaF awKF iPr Br afeIaF, Auh dUsry pfsy mUMh krky bYT geI. vrkr Aus nUM “bfey” kih ky cuwp cfp kfr ‘coN AuWT ky clI geI. suwKrfj ny kfr stfrt kIqI qy Gr vl qur peI. socF ivc zuwbI nUM acfnk awT-ds sfl pihlF Aus dI iek PRYNz kulvMq nfl vfprI Gtnf cyqy af geI – Aus nfl vI qF iehI vfprI sI. suwKrfj ny kfr stfrt kr leI qy AuWQoN qur peI – kulvMq afpxy pqI dI kuwt-mfr hwQoN qMg afky jdoN Gr Cwz ky geI sI Auh AudoN iqMn mhIny dI grBvqI sI aqy pfsy jf ky dohF bwicaF nfl bysmYNt lY ky rihx lwg peI sI. Cy mhIny ipwCoN jd Aus ny iek muMzy ƒ jnm idwqf qF sfry irÈqydfrF, BfeIcfry ivc Kbr PYl geI sI ik Ausdy pihlF hI iksy nfl sMbMD sn iesy leI Auh afpxy pqI ƒ Cwz ky geI sI.

iqMn vwj gey sn, qy bwicaF dy skUloN afAux df vylf ho igaf sI ies qoN pihlF Aus ny bybI-rfxI ƒ vI bybI istr idEN cuwkxf sI. ies leI suwKrfj qyËI nfl kfr clfAux lwgI. Gr af geI bybI kfr sIt ivc sON geI sI Aus ƒ kirb ivc pf ky suwKrfj ƒ bwicaF leI kuJ Kfx leI bxfAux dI icMqf ny Aus dI soc ƒ qoiVaf. Auh ikcn ivc af geI qy kuJ imMtF leI AuWQy hI isr PV ky BuMJy bYT geI – Èfied cwkr af igaf sI. kuJ imMtF ipwCoN AuWTI, isMk ivc tUtI df TMzf pfxI Cwizaf, pihlF glfs Br ky pIqf iPr mUMh qy pfxI dy iCwty mfry. iek pl awj dIaF GtnfvF dI soc Aus CMzxI cfhI pr iek pCqfvy df Bfv Aus ƒ doÈI bxfAux lwigaf – socdI mwuk jFdf inwbV jFdf awj qF ikMnf cMgf huMdf, do sflF qoN iehI GYNs GYNs sux sux ky Aus df mn awk igaf sI. Aus df idl Ëor Ëor dI DVkn lwg pYNdf jdoN Auh ies sfry kfsy bfry socdI. AuNj qF Auhdf pqI aksr bytI ƒ afpxI mMndf hI nhIN sI qy Auh donoN aksr JgVf krky gwl Aury pry kr Cwzdy sn. pr awj jdoN guwjr ny sfiraF dy sfhmxy vkIÜF dI hfËrI ivc bybI-rfxI ƒ afpxI mMnx qoN ienkfr kIqf qF suwKrfj dy swqI kpVIN awg lwg geI, ijs df syk Aus ivcoN ajy vI af irhf sI. pihlF qF Auh hfsy nfl hfsf hI smJdI rhI sI ikAuNik guwjr ƒ vI qF Auh gorIaF df qfhnf dyNdI rihMdI sI. pr awj mfmlf gMBIr qy Tos ho igaf sI. Auh afpxI shylI kulvMq dy kys bfry socxoN nf rih skI qy hYrfn sI ik Aus ny iPr kI kIqf sI. Aus dy aMdr kulvMq nfl gwl krky afpxI siQqI dwsx df mn kr afieaf.

bwicaF leI sYNzivwcF bxf ky htI sI ik donoN bwcy af gey qy afAuNidaF hI lwgy rImot ipwCy Gulx. suwKrfj ny dohF ƒ iek dbkf mfridaF ikhf ik pihlF hwQ-mUMh Do ky afpxIaF sYNzivwcF Kfx, iPr tIvI dyKx.

suwKrfj ny afpxI iek purfxI zfierI ivcoN kulvMq df Pon nMbr lwB ilaf qy Aus ƒ Pon Gumf idwqf. awgoN iksy afdmI dI afvfË puwC rhI sI, - “hYlo, kox? Auh kMm qy gey hoey ny pMj vjy qoN ipwCoN Pon kr ilE.” qy Aus afdmI ny Pon rwK idwqf. suwKrfj hYrfn hoeI ik ieh bMdf Auh qF ho nhIN skdf ijs krky kulvMq GroN geI sI… ho skdf hY kulvMq ny hor ivafh krvf ilaf hovy… sfry bMdy qF mfVy nhIN nf huMdy… iksmq nfl cMgf bMdf vI qF iml skdf hY. ies nfl suwKrfj dI ijigafsf jfg peI ieh jfnx leI Auh AuqfvlI ho geI ik Èfied Aus dy duwKF dy aMq leI koeI hwl iml jfey.

bwcy afpxIaf sYNzivwcF lY ky tIvI qy kfrtUn dyKx bYT gey sn, bybI-rfxI ajy suwqI hoeI sI. suwKrfj ƒ jfipaf ik Aus ƒ sfrf kMm CyqI CyqI mukf lYxf cfhIdf hY ikAuNik Auh pMj vjy qoN ipwCoN kulvMq nfl Pon `qy lMbI gwlbfq krky iksy nqIjy `qy phuMcxf cfhuMdI sI. Èfm dy Kfxy df EhV-pohV krdI ƒ pMj vwj gey. suwKrfj ny Pyr kulvMq df Pon GuMmfieaf, awgoN Ausy bMdy ny cuwikaf qy Aus ny ieh kih ky, ‘lE jI iek imMt, AuhnF ƒ PVfAunf,” Pon rwK idwqf. kuJ sYikMtF ipwCoN kulvMq Pon qy hYlo kih rhI sI.

“hYlo, kulvMq mYN suwKrfj bol rhI hF.”

“hF, suwKrfj kI hfl hY, jugVy ho gey qyry nfl gwl kIqI ƒ, suxf sB kuJ TIk Tfk qF hY!”

“hF, TIk Tfk hI aY. kuJ ruJyvyN kuJ Gr dIaF mËbUrIaF, bs, Pon hI nhIN kr hoieaf… sB pfisaF qoN tuwt geI hF… “ qy kihMidaF suwKrfj df gwc Br afieaf jo kulvMq ny vI mihsUs kr ilaf qy Auh bhuq hlImI nfl bolI, “kI gwl ho geI suwKI, qUM qF eynI BrI peI aYN, dws jy kuJ mYN kr skF!”

“ikwQoN ÈurU krF, bhuq hI lMmI cOVI hY khfxI qy Èfied aOrq dI khfxI iesy qrHF lMmI cOVI ho jFdI hY… “ suwKrfj kuJ sMBlI iPr gÜf KMGUr ky bolI, - “kys kort ivc clf igaf hY – qYƒ pqf eI aY bMidaF df. afh iqMn ku sfl hoey sfzI bytI koeI dsF sflF ipwCoN ho geI, asIN bhuqf dwisaf vI nhIN AuNj hI Èrm afAuNdI sI ik pihly do bwcy ply plfey sn hux buwZy vfry iehnF ƒ hor bwcf lYx dI kI loV sI… pr kulvMq ies gwl ny qF hor hI moV lY ilaY. Aus ny qF myrf nF hI iksy anobV bMdy nfl joV ky qlfk PfeIl kr idwqY.” suwKrfj kuJ atkI. “kihMdY hoxY, myrI nhIN, iksy hor dI aY” qy kulvMq iqV iqV krky hws peI iPr bolI, “afh sfzy ny QoVHf kIqf sI klyÈ, aYnf pYsf brbfd kIqf, kortF ivc inwq jf jf ky Dwky KfDy, qy Auqy gMd puafieaf vfDU df… .”

ies qrHF lwgf ijvyN kulvMq df vI koeI purfxf ËÉm AuWcV igaf sI Auh gMBIr ho ky bolI, “suwKI, jy ieh gwl aY, qy ies krky kys kort ivc clf igaf hY qF GfbrIN nf, “zI aYn ey” tYst krvfAux leI kort df afrzr lY. mYN vI bhuq BtkI sF QF QF iPr Blf hovy myrI vkIl df Auh qF rwb dIaF jVHF qwk jfx ƒ iqafr ho geI sI.” kulvMq ny bVy hOsly nfl dwisaf. suwKrfj ny bVI hYrfnI pRgt kridaf ikhf, “awCf! myrf vkIl qF mYƒ Bwj Bwj ky pYNdY kihMdY qyry kol koeI sbUq jF gvfh hYgf, mYN qF pr guwsy ivc af ky Aus nMU kih idwqf ik Auh qF dUjI iDr df pwK pUrdf lgdf sI, ies leI rihx dyvy myrf kys!”

“cl cMgf kIqf, jy vkIl vI inrpwK ho ky qyry leI kMm nhIN krdf qF Auh qYƒ kI iensfP duaf dUgf! qUM myrI vkIl nhIN dyKI, pYtrIÈf, Auhny qF myry kys ivc dUsrI iDr dIaF DwjIaF AuWzf idwqIaF iek vfr jd “zI aYn ey” df nqIjf hwk ivc iml igaf.” kulvMq bhuq hOsly ivc sI “afh bYTy aY kol, suxdy aY, ies bMdy ny aYnf pCqfvf kIqf mgroN ik rwb ny vI iehƒ muafÌ kr idwqY.”

“iPr qUM afpxI vkIl df Ìon nMbr dy dy mYƒ, mYN vI afpxI iksmq iek vfr aËmf ky dyK lvF,” suwKrfj ny ikhf.
“suwKI qUM Gbrf nf, mYN qYƒ Ausy vkIl df Pon vI idMdI hF qy qyrI Aus nfl gwl vI krvf idaFgI.” kulvMq ny pUry XkIn nfl ikhf.

suwKrfj ƒ lwigaf ijvyN kulvMq iksy dyvqy df rUp Dfr ky pRgt hoeI hovy qy vfihgurU ny Aus dI afvfË sux leI hovy. Aus ny vkIl df Pon lY ky kulvMq df DMnvfd kIqf qy Aus nfl gwlbfq krdy rihx df vfadf krky Pon rwK idqf. suwKrfj ny mihsUs kIqf ik Aus dI qfkq vfps af geI hY afpxy afp ivc aMqF df joÈ mihsUs krn lwgI. afpxy afp ƒ afÉrI lVfeI leI iqafr krn lwgI.

Aus nvIN vkIl ƒ Pon krky suwKrfj ny Aus ƒ kys lYx dI bynqI kIqI qy Auh mMn geI. Aus ipwCoN ijs qrIky nfl Aus ny kys ƒ kort ivc pyÈ kIqf Auh suwKrfj leI hYrfnIjnk sI. Aus ƒ qF XkIn hI nhIN sI af irhf ik Aus ny “zI aYn ey” rfhIN ieh gwl sfbq kr idwqI sI ik bybI-rfxI gurjIq isMG dI hI quÉm hY qy nfl hI Aus ny pirvfr dy hornF mYNbrF vloN kIqy jfiedfd Auqy JUTy klymF df vI prdf PfÈ kr idwqf jdoN Aus ieh sfbq kIqf ik AuhnF ny iksy ny vI Gr dI koeI ikÈq nhIN idwqI qy Auh Gr vI AuhnF dy afAux qoN pihlF gurjIq qy suwKrfj ny sFJy pYsy nfl KRIidaf sI ijs dy awDy dI Auh hwkdfr hY qy iqMny bwicaF dI Aus kol kstwzI hovygI qy AuhnF df ipqf iqMnF bwicaF df Krcf dyvygf.

hF Auh sIn bVf idlcsp sI jdoN suwKrfj dI vkIl ny suwKrfj AuWqy Aus dy pqI vloN lfey “bdclnI” dy dUÈn ƒ Êlq sfbq krn leI Aus bMdy ƒ kort ivc hfËr hox df afrzr ilaf ijs df nF gurjIq isMG ny afpxI ptIÈn ivc suwKrfj dy nF nfl joV ky qlfk df kfrx dwisaf sI. Aus smyN iek pl leI gurjIq isMG qy Aus dy prvfr df isMGfsn iek vfr pUrf zol igaf sI.

gurjIq isMG ny rfqo rfq Aus bMdy (ibwkr isMG) ƒ jf sfrI storI suxfeI qy imnq kIqI ik Auh pYsy lY lvy qy mMn jfvy ik Aus dI bIvI suwKrfj kOr nfl Aus dy njfieË sMbMD sn. Auh gurjIq isMG nfl ipCly keI sflF qoN imwl ivc kMm krdf sI qy aksr lMc smyN dy dOrfn afpxy mfco ipafr dy ikwsy suxfieaf krdf sI. pr ieh qF Aus ny vI nhIN sI soicaf ik iek idn Aus dy nfl kMm krdf bMdf ies qrHF afpxI bIvI ƒ bdnfm krn leI Aus dy nF df njfieË Pfiedf AuTfky Aus nfl joV ky adflq ivc lY jfeygf. Aus vyly qF Aus ny ikhf ik socygf nfl hI Aus dI bIvI ƒ bdnfmI df jfmf puafAux df kfrx bxn leI GwtoGt pwcI hËfr supfrI leygf. kort dI qfrIK prsoN dI sI qy Aus ƒ socx df vkq cfhIdf sI.

iewDroN suwKrfj dI vkIl ny Aus nfl mIitMg krky iblkul ieh gwl spÈt krnI cfhI ik jy Aus dy swcmuc sMbMD sn qF hux gwl sfÌ kr lvy. suwKrfj ny pOlIgRfP df tYst vI idwqf qy Auh iblkul swcI qy suwcI sI. Auh kihMdI ik Auh qF Aus bMdy ƒ jfxdI qy dUr dI gwl pCfxdI vI nhIN ik ikqy dyiKaf jF imilaf hovy. Aus ƒ pqf sI ik Aus df pqI Gr af ky ieho ijhIaf keI khfxIaF suxfAuNdf huMdf sI ik Plfxy dI bIvI dy Plfxy bMdy nfl sMbMD hn qy ieh bMdf aksr ieho hI huMdf sI pr Aus kdI nfm vI nhIN sI ilaf. hF eynf ËrUr kihMdf huMdf sI ik Aus dy kMm qy iek bMdf kMm krdf hY Auh aksr nfl kMm krdy ko-vrkrF dIaF bIvIaF nfl lMc-tfiem AuhnF dy Gr jfky bdPYihlI krdf hY. pr AudoN pqI pqnI ivckfr aijhIaF gwlF aksr bYWzrUm-tfk huMdIaF sn.

do idn lMG gey gurjIq ny ibwkr isMG dy Gr cfr gyVy mfry qy cOQy gyVy pwcI hËfr zflr vI lY igaf. ies qoN pihlF ibwkr isMG afpxI hox vflI bdnfmI ƒ rokx dI jugq socdf socdf suwKrfj kOr dI vkIl kol phuMc igaf qy Aus ƒ jf ky sfrI gwl dws idwqI qy ikhf ik Auh kwlH ƒ adflq ivc gvfhI dyx ƒ iqafr hY ik ieh sB kuJ gurjIq isMG ny afpxI bIvI ƒ isrP bdnfm krn qy Aus qoN bwcy Kohx df CVXMqr ricaf sI ijs ivc Aus ny Aus dI ieËq df vI sOdf kIqf hY. aYn AudoN jdoN gurjIq isMG ibwkr isMG ƒ supfrI dy ky Auhdy GroN inkl irhf sI bfhr puils ny Gyrf pf ilaf qy Aus ƒ rMgy hwQIN PV ilaf. dUjy idn adflq ivc Aus dI pyÈI sI qy afpxy jurm df iekbfl. Aus dI ihmfieq ivc twbr df koeI jIa nhIN sI AuWQy, isvfey Aus dy bfp dy, ijs df ichrf duwK qy iglfnI nfl ies qrHF Biraf hoieaf sI ijvyN Aus dy muwK `coN bfr bfr Aucrx vflI quk “Ksm ivsfry qy km-Ëfq” puwTIaF myKF bx Aus dy afpxy sgly vjUd qy iËhn ivc puwV geI hovy.

(22 meI 2006)

 

ilKfrI
Likhari


© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2006