akfsLdIp myrf idl qF hor gwlF krn nUM krdf hY. BYVI
bws vI lgdf afAux vflI hI hY. qyry ipMz qF mYN pVHn
leI hI afieaf sI. sfzy ipMz dy nyVy koeI skUl kflj hY
nhIN. myry irsLqydfr myrI bhuwq mdd krdy hn. kI pqf
sI myrf aYQy idl hI corI ho jfxF aY. bfrHvIN df
irjLwlt qF lgdf TIk hI afvygf. jy cMgy nMbr afey qF
sLfied mYzIkl ivwc dfKLlf iml jfey. inrBY ny
afiKaf.
mYN qF bIey krky tIcr bxnF hY. prcy qF myry vI cMgy
ho gey hn. dIp bolI.
hux qF mYN iewk mhIny qoN bfd hI afvFgf. jy mYzIkl
ivwc dfKLlf nF imilaf qF bI aYsI vI quhfzy ipMz rihky
hI krFgf. ieQoN bws qy cMzIgVH jfxF sOKf hY.
sLihr ivwc rihxF bhuwq mihMgf pYNdf hY. afpF Pyr bws
ivwc iekwTy hI jfieaf krFgy.
kI pqf hY? dIp Audfs ijhI ho ky bolI.
kI gwl qUM bI ey qF krnI hI aY nF.
GridaF dI mrjLI kwuJ hor hI jfpdI hY. myrf vIr afKdf
sI ik myrf ivafh krnF bhuwq jLrUrI hY. qusIN qy myry
nflL ivafh krvfAuxF hI nhIN. zfktr iksy zfktrnI nUM
hI qF lwBygf.
myry qy CwzyN qF mYN awj hI iqafr hF. hOlI hOlI
dyK afpF iewk dUjy dy ikMny nyVy af gey hF. qYnUM Xfd
hY, iewk idn mYN bws ivwc qyry nyVy bYT igaf sF. pr
qUM AuWTky iksy hor sIt qy jf bYTI sI.
jy cuwp cfp TIk Tfk bYTf rihMdf qF qy TIk sI. pr
QohVI ijhI CyV CfV vI qF kIqI sI. myrI bFh AuWqy apxF
hwQ ikAuN rwiKaf sI. nflLy bfr bfr kuVI vwl dyKxF
koeI cMgI gwl hY?
qUM hwQ dI gwl krdI eyN. jy myry kolL koeI CU mMqr
huMdf qF mYN jyb c pf lYxF sI, qYnUM. bws idl
qy kMntrol hI nF irhf.
myry Brf ny hwzIaF qoV dyxIaF sI quhfzIaF vI aqy
myrIaF vI. sLukr kro rwb df Auh Aus idn kflj nhIN
igaf.
hux qF myrf pwkf dosq bx igaf hY, nvjIvn. qyrf Brf
bhuwq ipafrf hY, qyry vFgUM hI. cwkr ieh hY ik iehnF
CuwtIaF ivwc qyrf ikqy irsLqf pwkf nf kr dyx. myrf
pwqf nf kwitaf jfvy. aMbF dy idn ny, ikqy igwtkF
igxdf hI nF rih jfvF. mY qF jfky pihlF apxy GridaF
nfl gwl krFgf. jy qUM afKyN qF qyry Brf nfl gwl krky
dyKF?
nhIN. pqf nIN kI socUgf. mYN hI apxI byjI nfl krFgI
gwl. dIp QoVHf sLrmfeI.
myry vwloN qF hF aY. ivafh qF mYN qyry nflL hI
krvfvFgf, BfvyN kuwJ vI hovy. qUM dws qyrf ivafh
krfAux df kdoN ivcfr hY?
agly
jnm c! akfsLdIp ny mjLfk kIqf.
bws
af geI. inrBY ny bws ivwc bYTky bfeI bfeI kIqI aqy
afiKaf. apxF iKLafl rwKIN. qUM pihlF nfloN
bhuwq kmjLor ho geI eyN. zfieitMg qF nhIN kr rhI?
QoVf iGE rlLf ky ByjF. mYnUM lgdf mYQoN apxy ipMz
bhuwqI dyr ruikaf nhIN jfxF.
dIp
muskfeI. bws qur peI. dovyN kfPI dyr iewk dUjy vwl
vyKdy rhy. dIp, cMzIgVH qoN, apxI bws PVky ipMz af
geI. Auh soc rhI sI ik ikqy mYN swcI mucI hI kmjLor
qF nhIN ho geI. Bfr qF ipCly keI mhIinaF qoN Gt irhf
hY. inrBY ny qF iPkr vflI gwl kr idwqI. mYnUM anighlI
nhIN krnI cfhIdI.
iewk
idn dIp dI byjI ny vI Aus nUM ikhf. DIey qyry
qy hux pVHfeI df boJ vI nhIN. pqlI ikAuN hoeI
jFdI eyN. QoVf zfktr dI slfh hI lY lY.
hF, byjI mYN kwlH hspqflL jf hI afAuNdI hF.
hF, apxy pfpf jI nflL jfeIN.
lY qyrf pfpf vI af igaf. awj kMMm qoN jldI af gey.
hF
mYN apxI ipwT vyKfAux jfxF hY, sLihr. drd qoN qMg af
igaf hF hux qF.
kuVI vI suwkdI jFdI aY. iehnUM vI nflL lY jfE.
hspqflL
ivwc iewk do idn TihrnF ipaf. dovyN Audfs ho ky Gr
muV afey. dIp dI byjI vyK ky Gbrf geI. pihlF qF QoVI
dyr kuJ nhIN puiCaf pr cfh PVfky pihlf suafl ieh kIqf.
kI ikhf myrI DI bfry zfktr ny?
dIp qoN hI puwC lY.
byjI zfktr ny hspqflL BrqI kr ilaf sI . do idn tYstF
afid qy lgfey. kihMdf hY ik KUun dI ibmfrI hY.
dIp ny pUrI gwl apxI byjI nUM nF dwsI.
kYNsr! dIp dy pfpf ny, duiKq afvfj nfl, gwl
purI kIqI.
qUM zr nF byjI. AuhnF nUM sfrIaF gwlF QoVf pqf hY.
dvf lY afeI hF. TIk ho jfvFgI. dIp dws ky clI
geI.
bhfdr DI hY myrI! vfihgurU TIk krdy dIp nUM.
Aus dy ipAu ny mn hI mn ikhf.
idn
inkldy gey. dvf dfrU cldf irhf. mfipaF nUM iPkr nflL
nINd vI Gwt hI afAuNdI.
jI kuVI nUM ikqy hor idKfE. kuVI qF pIlLI huMdI jf
rhI hY. zfktr ny kI ikhf, swcI dwso. myrI bwcI TIk qF
ho jfeygI nF. dIp dy byjI ny apxy pqI qoN
puiCaf. Auh rox lwg peI.
kI dwsF. zfktr ny dIp nUM qF nhIN ikhf pr mYnUM jLrUr
dwisaf hY ik kuVI sfl Cy mhIny dI hI mihmfn hY. DI
nUM nF dwsIN. bws rwb qy Brosf rwK. ipAu
dIaF awKF Br afeIaF.
Gr
ivwc AudfsI CfeI rihMdI. iewk idn dIp nUM AusdI byjI
ny afiKaf. puwqr qyrf pMizq cfcf, Auh mflLf
vflLf bfhmx kihMdf sI ik jy DI ipMz dy qlfa Auwqy
ipwplL df pyV lgf dvy, syvf kry qF TIk ho jfeygI. hr
rojL Kfd pfxI df iKafl rwKy qF TIk nF hox df suafl
pYdf nhIN huMdf. lok ies dI CF hyT bYiTaf krngy.
mYnUM pqf hY qUM iehnF gwlF ivwc ivsLvfsL qF nhIN
krdI pr DIey keI vyr suafh dI cutkI hI kMm af jFdI hY.
cMgf byjI ijvyN qUM khyN.
kuwJ
idnF ivwc hI ipAu DI ny imlky ipwplL df bUtf lgf
idwqf. dIp hr rojL af ky pfxIN pf jFdI. pyV dI pRkrmF
krdI. vfihgurU df ismrn krdI. iewk idn pfxI dyx qoN
bfad jdoN jfx lwgI qF inrByY ny afvfjL mfrI. sux ky
Auh Klo geI.
ipwpl dI syvf kdoN sLurU kIqI hY? bVf lok BlfeI df
kMm hY. hr rojL aYYs vylLy hI afAuNdI aYN?
hF aYsy tfiem afAuNdI hF. qUM kdoN afieaf eyN?
ipCly hPqy.
CuwtIaF ivwc kI krdf irhf? dIp ny muskf ky gwl
cflU rwKI.
qYnUM Xfd krdf irhf. bs iesy kMm qoN ivhl nhIN imlI,
idn dy cObI GMty. mYN bI aYysI ivwc dfKlf lY ilaf hY.
agly hPqy kflj KulH jfxF aYN afpF iewko bws qy cwilaf
krFgy.
mYN kflj nhIN jf rhI.
qyry ivafh dI iqafrI qF nhIN ho geI?
nhIN.
dyKIN ikqy DoKf nF dy jfeIN. mNY apxy GridaF nUM qF
mnf ilaf hY. dws kdoN ku qwk ierfdf hY ivafh df.
kfhlLI ikAuN krdy ho? sbr df PlL imwTf huMdf hY.
qlfa
dy kMZy Klo ky inrBY hr rojL afkfsLdIp df ieMqjLfr
krdf. bws afAux qwk AuQy hI Kloqf rihMdf. dIp vI
tfiem dI pwkI sI. dovyN keI vyr do cfr gwlF kr lYNdy.
keI vfr iek dUjy nUM siq sLRI akfl hI kr skdy.hOlI
hOlLI ipwpl vwzf huMdf igaf. inrBY dIp dI ishq bfry
puwCdf pr Auh hr vfr kuwJ kih ky tflL jFdI. inrBY
kflj clf jFdf, dIp Gr. keI mhIny mulfkfqF ipwpl kolL
hI huMdIaF rhIaF. aWj inrBY ieMqjLfr kridaF bws KuMJf
bYTf. soc irhf sI ik awj ivcfrf ipwplL vI myry vFgUM
ieMqjLfr kr irhf hoxF hY. Aus ny nfl dy GroN bfltI
mMgI aqy ipwpl dI jVF ivwc pfxIN pfieaf. pyV dy aflLy
dualy vfihgurU df jfp kIqf qy aglI bws PVky
kflj clf igaf. keI idn iesy qrHF krdf irhf. awj jdoN
kflj qoN vfps afieaf qF nvjIvn nUM dyK ky Aus kol clf
igaf.
jIvn,
awj qyrI vfrI aY ipwplL dI syvf krn dI? donf ny
iewk dUjy nUM siq sLRI akfl bulfeI.
Xfrf kI dwsF! BYx bhuwq ibmfr hY. Kbry bcygI vI ik
nhIN. EhnUM blwz kYNsr ho igaf hY. zfktr afKdy nyN
ibmfrI ielfj qoN pry jf cuwkI hY.
sB qoN vwzf vYd qF guru goibMdf hI hY. pRfrQnF df
shfrf qF asIN lY skdy hF. mYN qyry nflL Gr cl skdf hF?
inrBY dy idlL df roxF awKF df nIr bxky tpk ipaf.
hF cl. jLrUr cl. akfsLdIp ny qyry nflL ivafh krfAux
dI gwl kIqI sI. sfnUM sihmq hox ivwc Blf kI musLikl
sI. pfpf qF afpy gwl clfAux dI soc rhy sn. jy ByYx bc
geI qF gwl pwkI hY. jy rwb ny Koh leI qF asIN bybs hF.
inrBY dIaF awKF
Aus
df duwK ibafn krn lwgIaF.
dIp dyK kOx afieaf hY. nvjIvn ny apxI BYx dy
mwQy qy hwQ rwiKaf aqy inrBY vwl iesLfrf kIqf.
akfsLdIp
ny awKF GumfeIaF aqy muskurfeI. Auh kuwJ bolx dI
koisLsL krn lwgI pr inrBY ny AusdI bFh PV leI aqy
hONslf dyx dI koisLsL kIqI.qUM CyqI TIk ho jf.
sfzf ivafh bhuwq CyqI hovygf, iesy sfl.
akfsLdIp
Pyr muskurfeI. Aus ny qr awKF nfl pihlF apxy Brf vwl
vyiKaf Pyr inrBY vwl. aYdF Aus ny keI vfr kIqf.
sLukr hY vfihgurU df. puwqr inrBY, cMgf kIqf qUM af
igaf. myrI DI ikMny hI idnF bfad muskrfeI hyY, awj.
mYnUM hux XkIn hYy, CyqI qMdrusq ho ky kflj jfeygI.
dIp dI byjI ny apxIN aMdrlI pIV bfhr ilaFdI.
inrBY
AuWT ky jfx lwgf. bfeI bfeI kridaF Aus ny afiKaf.
apxy ipwplL df iPkr nF kr. svyry mYN pfxIN
dyNdf hF qy sLfmIN nvjIvn.
idn
inwkldy rhy. awj inrBY idwlI dy iksy zfktr df pqf lY
ky afieaf. Auh dws irhf sI ik Auh kYNsr df mfhr zfktr
hY. amrIkf qoN pVHky afieaf hY.myrf amrIkf vflf PuwPV
ielfj leI pYsy dI mdd krygf. sfry bhuwq iDafn nflL
sux rhy sn. pr akfsLdIp nF muskrfeI aqy nF Ausny awKF
KohlIaF.
dIp, dIp. Aus dI byjI nyN DI dy idl dI DVkx
mihsUs kIqI aqy DfhF mfrn lg peI. sfrf kmrf hMJUaF
nflL Br igaf. ipMz iekwTf ho igaf. hr iewk prvfr nUM
BfxF mMnx dI qfkq dy irhf sI. afKLrI Xfqrf dI iqafrI
ho geI.arQI dy awgy inrBY aqy nvjIvn ny moZf lfieaf.
nvjIvn ny dfg idwqf. inrByY dUr Kloqf bfr bfr
vfihgurU nUM suafl puwC irhf sI.
iksu
nfil kIcY dosqI sBu jgu clxhfru]
akfsdIp,
dws kdoN krvfeyNgI ivafh? mYN ieMqjLfr krFgf. Pyr
AusnUM lgdf ijvyN icqf ivwcoN inkl rhI hr cMigafVI
juafb dy rhI hY. agly jnm c! agly jnm
c! agly jnm c.
(26
sqMbr 2006)
*****
kuldIp isMG bfsI dIaF hor
rcnfvF pVHn leI kilwk kro:
PLuwl dI swt: kuldIp isMG bfsI
myrI kivqf (iewk khfxI
): kuldIp
isMG bfsI
afeI ivsfKI--kuldIp
isMG bfsI
do kivqfvF: (1)krmf
df Kfqf (2)vYrfgI--kuldIp
isMG bfsI
do kivqfvF: pwkf isrnfmf
aqy Gr Gr ieho awg--kuldIp isMG bfsI
do
kivqfvF: ipwpl dI pukfr aqy bUtf Puwl gulfb df --kuldIp
isMG bfsI